Ngộ nhận về lợi ích giải mã gene người

Dự án hệ gene người (HGP) đã bước sang năm thứ 11, nhưng một số nhà khoa học cho rằng nhiều nhà nghiên cứu và nhà báo có nhận thức sai lầm về công việc sắp xếp gene.

>>> Giải mã gene người Việt để cải tạo giống nòi

Theo một bài bình luận đăng trên tạp chí Science, nhiều người trông đợi quá mức vào vai trò của lĩnh vực này trong chẩn đoán và điều trị bệnh tật.

Một số luận điểm trong bài bình luận có thể tóm tắt bằng những nội dung dưới đây:


Không nên kỳ vọng quá nhiều rằng giải mã gene sẽ
giúp chẩn đoán nguy cơ mắc bệnh. (Nguồn: Discovery)

• Sử dụng hệ gene của một người để đánh giá nguy cơ mắc một căn bệnh nào đó là vấn đề quá phức tạp. Các tác giả dẫn chứng bệnh Crohn là ví dụ, rằng gần như cứ 1.000 người Mỹ thì có một người có nguy cơ bị bệnh này. Điều đó có nghĩa là gì nếu một người thấy rằng nguy cơ mắc bệnh của họ là 1/500 hay 1/2000? Những tỷ lệ này không thể giúp bệnh nhân hay bác sĩ đưa ra quyết định nào có nghĩa.

• Đối với nhiều loại bệnh, không chỉ một gene và nhiều gene cùng đóng vai trò tác động. Các gene không bất biến và có thể chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố bên trong và bên ngoài. Sức khỏe của con người là cơ chế phức tạp, nên để hiểu thấu đáo không phải điều đơn giản.

• Việc thay đổi thói quen của con người lại càng khó hơn. Nếu bệnh nhân biết rằng họ có ít nguy cơ mắc một căn bệnh nào đó, họ sẽ có suy nghĩ sai lầm về sức khỏe của mình, và từ đó rất có thể họ sẽ hành động liều lĩnh vì nghĩ rằng mình không có nguy cơ bị bệnh.

• Các nhà nghiên cứu cũng phản đối với một số công ty như 23andMe và Pathway Genomics quảng cáo có thể sử dụng công nghệ gene để chẩn đoán nguy cơ mắc bệnh.

Theo các tác giả, không phải tất cả kiến thức về gene đều có thể lý giải tường tận được, vì thế phải cần những công cụ chẩn đoán mạnh hơn để thực hiện nhiệm vụ này trong tương lai.

TIN CŨ HƠN
Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Nên tránh ra ngoài mỗi khi nghe tiếng sấm. Tuy nhiên, kể cả lúc ở trong nhà, bạn vẫn phải đối mặt với rủi ro bị sét tấn công.

Đăng ngày: 08/01/2026
Ai không nên uống nước đậu đen?

Ai không nên uống nước đậu đen?

Đậu đen là loại hạt lành tính tuy nhiên không nên lạm dụng dùng đặc biệt là uống thay nước, sẽ làm ảnh hưởng tới khả năng hấp thu của các chất trong cơ thể.

Đăng ngày: 08/01/2026
10 triệu chứng biểu hiện suy thận

10 triệu chứng biểu hiện suy thận

Rất nhiều người mắc bệnh thận mạn nhưng không biết, bởi vì những dầu hiệu ban đầu có thể là rất khó thấy.

Đăng ngày: 06/01/2026
Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Bạn nhìn xuống khẩu súng, nhắm mục tiêu, thở ra từ từ và bóp cò. Ngay lập tức, một loạt sự kiện diễn ra: ánh sáng tóe lên, cơ thể bị giật lại đằng sau, một tiếng nổ chát chúa và mùi thuốc súng khét lẹt.

Đăng ngày: 05/01/2026
Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Nhỏ mật ong lên tờ giấy mỏng, giọt mật vón lại mà không thấm quanh tờ giấy là mật ong thật.

Đăng ngày: 05/01/2026
15 lý do để ăn dứa trong mùa hè

15 lý do để ăn dứa trong mùa hè

Dứa rất giàu dinh dưỡng, có nhiều chất chống viêm, giúp xương chắc khỏe và cải thiện hệ tiêu hóa rất tốt.

Đăng ngày: 04/01/2026
Tác dụng ít biết của vỏ chuối

Tác dụng ít biết của vỏ chuối

Chuối không chỉ là trái cây bổ dưỡng mà vỏ của chúng cũng có rất nhiều công dụng hữu ích, như: làm trắng răng, trị mụn, chống lão hóa da…

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News