Người Ai Cập cổ bắt hàng triệu chim săn mồi để ướp xác

Xác ướp hàng triệu con cò quăm và chim săn mồi để tế các vị thần Horus, Ra hoặc Thoth được phát hiện trong những nghĩa trang ở thung lũng sông Nile.

Số lượng xác ướp chim lớn như vậy dấy lên câu hỏi về nguồn gốc của chúng. Các nhà khoa học đến từ Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp (CNRS), Đại học Claude Bernard Lyon 1 và Trung tâm Nghiên cứu Phục dựng của Bảo tàng Pháp (C2RMF) tiến hành phân tích hóa địa chất những xác ướp ở Bảo tàng Confluences, Lyon. Theo kết quả nghiên cứu công bố hôm 22/9/2020 trên tạp chí Scientific Reports, tất cả đều là chim hoang dã.


Nhóm nghiên cứu kiểm tra xác chim ó Buteo chân dài. (Ảnh: Romain Amiot/LGL-TPE/CNRS).

Hàng chục triệu xác ướp động vật bao gồm động vật có vú, bò sát, chim được dùng làm tế phẩm trong những nghĩa trang ở thung lũng sông Nile là bằng chứng về nghi thức tôn giáo tồn tại từ thời Cổ Vương quốc (thiên niên kỷ 3 trước Công nguyên) tới thời Ai Cập thuộc La Mã (thế kỷ 1 - 3). Để xác định những con chim bị ướp xác là vật nuôi hay săn bắt, nhóm nghiên cứu gom các mẩu lông, xương và vải quấn từ 20 con cò quăm và chim săn mồi trong bộ sưu tập của bảo tàng Confluences. Nếu đó là chim nuôi, chế độ ăn của chúng sẽ đồng nhất, thể hiện qua thành phần đồng vị từ xác chim.

Các nhà nghiên cứu xác định niên đại nhiều mô bằng đồng vị carbon-14, đồng thời đo thành phần đồng vị oxy, carbon, nitrogen, lưu huỳnh và strontium. Tuy nhiên, thành phần đồng vị thể hiện mức độ khác biệt cao, chứng tỏ những con chim là động vật hoang dã, di cư theo mùa khỏi thung lũng sông Nile.

Kết hợp với nghiên cứu di truyền do nhóm chuyên gia khác tiến hành, các nhà khoa học Pháp xác nhận người Ai Cập cổ đại hoạt động săn bắt hàng loạt chim hoang dã giống như mô tả trong những bức bích họa trên tường mộ, ví dụ mộ Nakht ở nghĩa trang Theban.

TIN CŨ HƠN
Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Thông qua chụp CT, các chuyên gia tại Viện nghiên cứu khảo cổ dự phòng quốc gia Pháp (INRAP) đã phát hiện xác ướp mèo lạ nhất thế giới.

Đăng ngày: 18/01/2026
Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Gigantopithecus blacki, vượn khổng lồ sống cách đây 9 triệu năm, cao 3 mét và nặng 6 tạ, được coi là loài linh trưởng lớn nhất từng tồn tại trên Trái Đất.

Đăng ngày: 14/01/2026
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
9 khám phá khảo cổ đang

9 khám phá khảo cổ đang "đi đường quyền" với khoa học, đến giờ vẫn chưa ai giải thích được

Trái đất ra đời từ 4,5 tỉ năm trước. Với lịch sử lâu đời như vậy, có rất nhiều bí ẩn trong quá khứ mà đến giờ chúng ta vẫn chưa thể tìm ra.

Đăng ngày: 02/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News