Nguồn gốc tiến hóa của nụ hôn: Dấu tích từ hành vi chải chuốt của loài vượn?

Nghiên cứu gần đây đã tìm cách làm rõ xem liệu nụ hôn có nguồn gốc từ một hình thức chải chuốt của loài vượn hay không. Trong khi các hành vi xã hội của loài vượn có nhiều điểm tương đồng với nụ hôn, vẫn còn nhiều tranh cãi về việc liệu con người có thừa hưởng cách thể hiện tình cảm này từ tổ tiên của mình không.

Nụ hôn trong đời sống xã hội của con người

Trong xã hội loài người, hôn không chỉ là một cách để biểu lộ tình cảm mà còn mang đậm tính nghi thức và quy tắc văn hóa. Người La Mã cổ đại đã có những loại hôn khác nhau tùy theo bối cảnh và mức độ thân mật, ví dụ như: osculum là một nụ hôn trên má biểu thị tình cảm xã hội; basium là một nụ hôn trên môi giữa các thành viên gia đình; và savium thì mang ý nghĩa tình dục rõ rệt. Các nghi thức hôn cũng rất đa dạng trên thế giới, từ hai nụ hôn trên má như ở châu Âu đến những nụ hôn nghi lễ như hôn nhẫn hay bàn tay.


Hôn không chỉ là một cách để biểu lộ tình cảm mà còn mang tính nghi thức và quy tắc văn hóa. (Ảnh minh họa).

Nguồn gốc của nụ hôn

Một nghiên cứu do Adriano R. Lameira từ Đại học Warwick dẫn đầu đã xem xét cách hành vi chải chuốt của loài vượn có thể là nền tảng tiến hóa cho hành vi hôn của con người. Theo Lameira, những hành vi này, đặc biệt là hành động chải chuốt với môi nhô ra và chuyển động mút nhẹ để loại bỏ ký sinh, có thể là một hình thức “nụ hôn” sơ khai. Điều này được cho là dẫn đến giả thuyết “nụ hôn thực” – cho rằng hôn miệng đối miệng là một hành vi tiến hóa nhằm tăng cường các liên kết xã hội trong loài vượn.

Với việc môi và miệng là những bộ phận nhạy cảm của cơ thể, hành vi chải chuốt qua tiếp xúc miệng có thể đã trở thành một trải nghiệm dễ chịu, giúp củng cố mối quan hệ giữa các cá thể.

Hôn là hành vi mang tính văn hóa?

Tuy nhiên, việc nụ hôn có phải là hành vi có nguồn gốc sinh học hay chỉ là một phát minh văn hóa vẫn còn là vấn đề gây tranh cãi. Một nghiên cứu vào năm 2015 trên 168 nền văn hóa cho thấy chỉ 46% các nền văn hóa này có hành vi hôn lãng mạn. Nhiều xã hội săn bắn hái lượm bản địa không hôn nhau và thậm chí có một số nền văn hóa còn cảm thấy hành vi này là đáng ghê tởm. Điều này đặt ra khả năng rằng nụ hôn có thể là một đặc điểm mang tính chủ nghĩa trung tâm phương Tây hơn là một nhu cầu phổ quát của con người.

Tương lai của nghiên cứu về nụ hôn

Lameira cho rằng nghiên cứu sâu hơn về hành vi chải chuốt của loài vượn có thể giúp làm rõ vai trò của hôn trong việc củng cố quan hệ xã hội và gợi mở những đặc điểm còn sót lại từ tổ tiên chung của con người và vượn. Tuy nhiên, để hiểu được liệu hôn có phải là hành vi tự nhiên hay văn hóa, cần có thêm nhiều nghiên cứu nhằm so sánh hành vi hôn và chải chuốt trên quy mô lớn giữa các loài linh trưởng và trong các nền văn hóa con người khác nhau.

Kết quả nghiên cứu của Lameira được đăng tải trên Evolutionary Anthropology , mở ra một hướng tiếp cận mới trong việc tìm hiểu một trong những hành vi xã hội lâu đời nhất của loài người, từ góc nhìn của sự tiến hóa và văn hóa.

TIN CŨ HƠN
Top 6 công dụng bất ngờ của tủ lạnh mà 99% người dùng không biết

Top 6 công dụng bất ngờ của tủ lạnh mà 99% người dùng không biết

Tủ lạnh có thể tận dụng làm nhiều việc khác ngoài để thực phẩm mà nhiều người không biết. Hãy ghi nhớ để tận dụng tối đa những công dụng của thiết bị làm mát này.

Đăng ngày: 14/01/2026
Bí mật đằng sau sự vướng víu lượng tử: Người ngoài hành tinh có thực sự từng ghé thăm Trái đất?

Bí mật đằng sau sự vướng víu lượng tử: Người ngoài hành tinh có thực sự từng ghé thăm Trái đất?

Có vô số điều bí ẩn và hấp dẫn trong vũ trụ rộng lớn của chúng ta. Một trong số đó là liệu có sự liên hệ giữa sự tồn tại của sự sống ngoài Trái Đất và Trái Đất hay không.

Đăng ngày: 14/01/2026
15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

Trang Elite Readers đã "lùng sục" và tổng hợp 28 loại quả kỳ lạ nhất thế giới và thật bất ngờ khi tới 15 loại quả có mặt ở Việt Nam.

Đăng ngày: 14/01/2026
Bức tường Nam Cực: Bí ẩn ẩn giấu bên cạnh Trái đất!

Bức tường Nam Cực: Bí ẩn ẩn giấu bên cạnh Trái đất!

Có một bức tường khổng lồ, bí ẩn trải dài hàng nghìn km ở Nam Cực, được bao phủ bởi lớp băng vĩnh cửu, được gọi là Bức tường Nam Cực.

Đăng ngày: 14/01/2026
Khoảng 5 tỷ người sẽ chết đói nếu nổ ra chiến tranh hạt nhân Nga - Mỹ

Khoảng 5 tỷ người sẽ chết đói nếu nổ ra chiến tranh hạt nhân Nga - Mỹ

Khoảng 5 tỷ người trên thế giới - tức là 75% dân số thế giới sẽ chết đói nếu chiến tranh hạt nhân giữa Nga và Mỹ nổ ra, một nghiên cứu mới cho hay.

Đăng ngày: 13/01/2026
Những cấm kị nên biết khi tặng tiền lì xì

Những cấm kị nên biết khi tặng tiền lì xì

Lì xì là một tục lệ đẹp trong dịp Tết Nguyên đán ở nhiều nước châu Á. Tuy nhiên, không ít người chú ý đến những việc nên và không nên khi tặng bao lì xì.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khám phá 32 lá quốc kỳ độc đáo nhất trên thế giới

Khám phá 32 lá quốc kỳ độc đáo nhất trên thế giới

Có 197 quốc gia được công nhận trên thế giới và mỗi quốc gia đều có quốc kỳ riêng. Cũng giống như quần áo nói rất nhiều về tính cách một người, lá cờ quốc gia cũng thể hiện nhiều điều về đất nước đó.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News