Khoa Học News

Nguyên liệu bí mật giúp Da Vinci vẽ kiệt tác Mona Lisa

Lần đầu tiên các nhà nghiên cứu có thể xác nhận Leonardo Da Vinci sử dụng oxit chì trong công thức sơn dùng để vẽ bức tranh nổi tiếng Mona Lisa.

Sử dụng tia X để xem xét cấu trúc hóa học của một vệt sơn nhỏ trên bức tranh Mona Lisa, các nhà khoa học có khám phá mới về kỹ thuật Leonardo da Vinci sử dụng để vẽ chân dung người phụ nữ với nụ cười bí ẩn, theo Yahoo. Nghiên cứu công bố hôm 11/10 trên Tạp chí của Hiệp hội Hóa học Mỹ, chỉ ra bậc thầy người Italy có thể đang thử nghiệm khi chuẩn bị vẽ Mona Lisa vào đầu thế kỷ 16. Nhóm nhà khoa học và sử gia nghệ thuật đến từ Pháp và Anh phát hiện công thức sơn dầu mà Leonardo dùng làm lớp nền để chuẩn bị bảng vẽ bằng gỗ dương dường như khác với loại dùng cho bức tranh Mona Lisa.


Bức tranh Mona Lisa đang được trưng bày ở Bảo tàng Louvre. (Ảnh: Christophe Ena).

"Là người yêu thích thử nghiệm, mỗi bức tranh của Leonardo hoàn toàn khác biệt về mặt kỹ thuật", trưởng nhóm Victor Gonzalez, nhà hóa học ở cơ quan nghiên cứu hàng đầu tại Pháp, CNRS, cho biết. Gonzalez từng nghiên cứu thành phần hóa học của hàng chục tác phẩm vẽ bởi Leonardo, Rembrandt và nhiều họa sĩ khác. "Trong trường hợp này, thật thú vị khi thấy có một kỹ thuật riêng biệt dành cho lớp nền của Mona Lisa".

Cụ thể, các nhà nghiên cứu tìm thấy một hợp chất hiếm là plumbonacrite ở lớp sơn đầu tiên của Leonardo. Theo Gonzalez, phát hiện này lần đầu tiên xác nhận giả thuyết của nhiều sử gia trước đây, đó là Leonardo chắc chắn sử dụng bột oxit chì để làm dày và giúp lớp sơn nhanh khô khi bắt đầu vẽ bức tranh Mona Lisa, hiện nằm trong khung kính bảo vệ ở Bảo tàng Louvre tại Paris. Carmen Bambach, chuyên gia về hội họa Italy kiêm quản lý ở Bảo tàng nghệ thuật Metropolitan tại New York, nhận định kết quả nghiên cứu rất thú vị. Việc tìm thấy plumbonacrite trong bức Mona Lisa chứng thực tinh thần say mê thử nghiệm của Leonardo trong vai trò họa sĩ.

Vệt sơn từ lớp nền của Mona Lisa mà nhóm nghiên cứu phân tích nhỏ đến mức hầu như không thể quan sát bằng mắt thường, không lớn hơn đường kính sợi tóc người và đến từ rìa trên bên phải bức tranh. Các nhà khoa học xem xét cấu trúc nguyên tử bằng tia X trong máy synchrotron, cỗ máy gia tốc hạt tới gần vận tốc ánh sáng. Nhờ đó, họ có thể khám phá thành phần hóa học của vệt sơn. Plumbonacrite là phụ phẩm của oxit chì. Vì vậy, nhóm nghiên cứu có thể xác nhận chắc chắn Leonardo sử dụng loại bột này trong công thức sơn.

Sau Leonardo, danh họa người Hà Lan Rembrandt có thể cũng sử dụng công thức tương tự khi vẽ tranh ở thế kỷ 17. Gonzalez và các nhà nghiên cứu khác từng tìm thấy plumbonacrite trong tác phẩm của ông trước đây. "Điều đó cho chúng tôi biết công thức được lưu truyền qua nhiều thế kỷ. Đó là một công thức rất tốt", Gonzalez nói.

TIN CŨ HƠN
Ngôi nhà không tốn gạch vữa, xi măng: Được chắp vá 99% từ giấy báo, 100 năm vẫn chẳng khác là bao

Ngôi nhà không tốn gạch vữa, xi măng: Được chắp vá 99% từ giấy báo, 100 năm vẫn chẳng khác là bao

Thông thường, một ngôi nhà được tạo nên từ những vật liệu như gỗ, xi măng, gạch, đá… Thế nhưng, điều kỳ lạ là ở một tiểu bang như Massachusetts lại tồn tại một ngôi nhà bằng giấy.

Đăng ngày: 05/06/2026
Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Dung lượng khổng lồ chỉ để chứa lời giải cho một bài toán. Thực sự bài toán đó khó vậy sao?

Đăng ngày: 04/06/2026
Dự đoán thời điểm con người có thể tuyệt chủng

Dự đoán thời điểm con người có thể tuyệt chủng

Một cuộc đại tuyệt chủng của động vật có vú, bao gồm cả con người, có thể xảy ra sau 250 triệu năm nữa do khí hậu thay đổi.

Đăng ngày: 03/06/2026
Đào trúng kim cương "15 triệu viên có 1", cặp vợ chồng sướng ngất

Đào trúng kim cương "15 triệu viên có 1", cặp vợ chồng sướng ngất

Hai du khách người Mỹ may mắn đào trúng viên kim cương nâu trọng lượng 1,90 carat có màu sắc cực hiếm khi đi chơi công viên.

Đăng ngày: 02/06/2026
Giải nghĩa hủ tục tuẫn táng theo hoàng đế Trung Hoa mà nhiều người lầm tưởng

Giải nghĩa hủ tục tuẫn táng theo hoàng đế Trung Hoa mà nhiều người lầm tưởng

Tuẫn táng là một trong những hủ tục tàn khốc trong lịch sử. Dù hủ tục này đã bị xóa bỏ từ rất lâu, nhưng những gì được tài liệu cổ để lại vẫn khiến hậu thế thấy run sợ.

Đăng ngày: 02/06/2026
16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

Nhiều điều thú vị về bóng đá dưới đây khiến không ít người ngạc nhiên.

Đăng ngày: 31/05/2026
Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Khi chúng ta ăn khoai lang đã luộc chín, có khi sẽ mất vui vì bóc vỏ khoai đã phải cắt bỏ đi từng miếng khoai lớn, một củ khoai lang còn lại chả mấy mà ăn, còn có vị đắng

Đăng ngày: 31/05/2026
Khoa Học News