Khoa Học News

Nguyên nhân xuất hiện hố "tử thần" liên tiếp ở Nghệ An

Chỉ trong hai tháng, 11 điểm sụt lún xảy ra ở huyện Quỳ Hợp. Theo các nhà khoa học, thời tiết hanh khô, mực nước ngầm hạ thấp đã gây áp lực lên tầng địa chất.

Nhiều tháng nay, người dân các xã Châu Hồng, Liên Hợp, huyện Quỳ Hợp, tỉnh Nghệ An luôn sống trong cảnh bất an vì hố "tử thần" liên tiếp xuất hiện. Nhiều hố rộng 2-7 m, sâu 2-2,5 m. Hiện tượng sụt lún xuất hiện cùng thời điểm tại xã Châu Hồng, hàng trăm giếng nước sinh hoạt của người dân cạn trơ đáy.


Hố "tử thần" tại sân nhà anh Thắm, xã Châu Hồng, ngày 26/10. (Ảnh: Phương Linh)

Cơ quan chức năng tỉnh Nghệ An đã thành lập nhiều đoàn khảo sát, kiểm tra nhưng đến nay vẫn chưa xác định được nguyên nhân.

Lý giải hiện tượng, PGS.TS Trần Tân Văn, Viện Khoa học Địa chất và Khoáng sản cho biết, Quỳ Hợp là vùng núi đá vôi, có nhiều hang karst ngầm. Khi gặp điều kiện thời tiết đặc thù như mưa lớn kéo dài hoặc hanh khô, mực nước hạ thấp sẽ gây ra sụt lún.

"Lần sụt lún này ở Quỳ Hợp được xác định là do thời tiết hanh khô, nước ngầm, nước sông hạ thấp xuống nhanh làm tăng tải trọng lên trần hang, dẫn đến sụt lún", PGS Tân nói và cho biết không bất thường. Nước ngầm ở đây được coi như "bệ đỡ" của các khu vực có hang karst ngầm. Khi không còn nước, các hang này sập sụt, gây ra hố "tử thần".

"Nước luôn là "thủ phạm" trong các vụ sụt sập, sụt lún nền đất, tạo nên các khoảng trống ngầm trong nền đất. Điều này cũng đúng cả trong trường hợp các hố tử thần ở các đô thị lớn nằm trên nền đất yếu như TP HCM và Hà Nội", ông Văn nói.

Ở các vùng đá vôi có những chỗ đá chìm dưới lớp đất phủ. Tính chất đặc biệt của đá vôi (và một số loại đá có thành phần vôi, hoặc các loại đá muối) dễ bị dòng nước hòa tan, tạo nên hang hốc. Quá trình hòa tan, kết hợp với sập đổ cơ học tạo thành hang hốc, gọi chung là quá trình karst. Các hố sụt karst có vô số ở những vùng đá vôi, đặc biệt hay tạo thành dải những hố sụt tròn, đường kính và độ sâu thay đổi từ một vài mét cho đến một vài chục, thậm chí một vài trăm mét, bên trên các dòng chảy ngầm.

PGS Văn cảnh báo, những vùng đã từng xuất hiện hố "tử thần", khả năng rất cao trong tương lai sẽ tiếp tục có các hố sụt tiếp theo. Hiện đã có nhiều công nghệ có thể biết được quy mô nhưng chưa có công nghệ nào khắc phục được các hố sụt, kể cả đổ đầy bê tông, cát sỏi, một thời gian ngắn sau sẽ bị rửa trôi. Do vậy, người dân nên đề xuất chính quyền địa phương tạo điều kiện để di dời đi nơi khác.

"Nếu đang sống cạnh núi đá vôi, rất có thể phía dưới có đá vôi ngầm, các hang hốc ngầm, dễ xảy ra sập sụt khi mưa to gió lớn hoặc hanh khô. Đặc biệt ở những nơi gần sông, khai thác mỏ, khai thác nước ngầm... khi hạ thấp mực nước ngầm nhanh chóng đều có khả năng gây ra sập sụt", ông Văn cho hay.

Hiện Việt Nam hầu như chưa thực hiện điều tra khảo sát hiện tượng sập sụt hang động toàn diện. Viện Khoa học Địa chất và Khoáng sản đang triển khai dự án điều tra khảo sát ở vùng một số tỉnh như Quảng Ninh, Cao Bằng, Lạng Sơn, Hà Giang... Để có một bản đồ cảnh báo hoàn thiện, ông Văn cho rằng cần khảo sát ở tất cả các vùng núi đá vôi (chiếm khoảng 40% diện tích toàn miền Bắc).

Theo đó ông Văn kiến nghị Nhà nước sớm có kế hoạch điều tra khảo sát, khoanh vùng để di chuyển người dân sống ở những nơi có nguy cơ sập sụt cao đến vùng có địa chất an toàn.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Bí ẩn bức họa "Bữa tiệc cuối cùng"

Bí ẩn bức họa "Bữa tiệc cuối cùng"

Chuyên gia tin học chỉ ra rằng đằng sau bức "Bữa tiệc cuối cùng" còn có hai hình ảnh khác: Hình ảnh Chúa đang chúc phúc lành và hình ảnh một đứa trẻ nhờ hình phản chiếu của bức tranh trong

Đăng ngày: 25/10/2026
Xoáy nước là gì? Xoáy nước xuất hiện như thế nào?

Xoáy nước là gì? Xoáy nước xuất hiện như thế nào?

Nước sông đang chảy xiết, khi tới trụ cầu thì bị cản, nên phải lùi lại sau. Nhưng phía sau lại là dòng nước đang cuồn cuộn chảy tới, kéo nó chảy theo.

Đăng ngày: 25/10/2026
Ngôn ngữ nào khó học nhất đối với người nói tiếng Anh?

Ngôn ngữ nào khó học nhất đối với người nói tiếng Anh?

Ngôn ngữ luôn đi liền với văn hóa của mỗi quốc gia, dân tộc. Vì vậy, học ngoại ngữ không phải là chuyện đơn giản bởi mỗi ngôn ngữ có những khó khăn riêng đối với từng đối tượng học

Đăng ngày: 23/10/2026
Ngọn lửa "địa ngục": Cháy được 4000 năm và không hề có dấu hiệu sẽ ngừng lại

Ngọn lửa "địa ngục": Cháy được 4000 năm và không hề có dấu hiệu sẽ ngừng lại

Cho dù là trong mưa gió hay tuyết đổ, những lưỡi lửa của Yanar Dag vẫn nhảy nhót trên sườn đồi của bán đảo Absheron.

Đăng ngày: 22/10/2026
Vì sao 5/5 Âm lịch được chọn là Tết Đoan Ngọ?

Vì sao 5/5 Âm lịch được chọn là Tết Đoan Ngọ?

Tết Đoan Ngọ được xem là ngày Tết lớn thứ 2 trong năm chỉ sau Tết Nguyên Đán. Vậy tại sao, Tết Đoan Ngọ lại được tổ chức vào ngày 5/5 Âm lịch?

Đăng ngày: 21/10/2026
Hố sụt khổng lồ tại Trung Quốc bất ngờ hé lộ một kỳ quan thiên nhiên ở đẳng cấp thế giới

Hố sụt khổng lồ tại Trung Quốc bất ngờ hé lộ một kỳ quan thiên nhiên ở đẳng cấp thế giới

Trong chuyến thám hiểm tại một hố sụt trong rừng tại Quảng Tây mới đây, đoàn chuyên gia địa chất đã bất ngờ tìm thấy một hệ thống hang động ngầm cực kỳ phức tạp.

Đăng ngày: 20/10/2026
Xem cách các chuyên gia nhận biết danh tính người chết

Xem cách các chuyên gia nhận biết danh tính người chết

Khám nghiệm tử thi xác định được nguyên nhân cái chết do bệnh dịch, thảm họa thiên nhiên hay do bị mưu hại đang ngày càng trở thành đề tài nóng trong xã hội hiện nay.

Đăng ngày: 18/10/2026
Khoa Học News