Những hiểu lầm về thuốc xịt côn trùng

Phương pháp diệt côn trùng bằng thuốc không có tác dụng lâu dài, có thể để lại tác dụng phụ nếu thực hiện không đúng cách.

Nguyên tắc chính của diệt muỗi

Bác sĩ Trần Kim Long, Phó phụ trách khoa Phòng chống bệnh truyền nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk, cho biết nguyên tắc đầu tiên của việc diệt muỗi là diệt hết loăng quăng; không để các chum, vại chứa nước hoặc các chậu cây cảnh có nước.


Sử dụng thuốc diệt côn trùng rõ nguồn gốc, đúng liều lượng sẽ góp phần bảo vệ môi trường và sức khỏe con người. (Ảnh: Bảo Trọng).

Những chậu cây phát lộc trong nhiều gia đình lâu ngày không thay nước cũng có thể là nơi phù hợp để muỗi sinh sôi.

Nếu xung quanh nhà có các ao, mương nước... mọi người cần sử dụng chất diệt bọ gậy Han Tephos hoặc Abate để rắc lên vùng có nước mỗi tuần một lần.

Các gia đình có vườn cây quanh nhà rộng, có thể diệt muỗi bằng cách phun cồn y tế vào gốc cây. Nếu nhà có nhiều rãnh nước thải xung quanh, mọi người có thể dùng dầu hỏa đổ lên mặt nước của rãnh nước thải để ngăn muỗi đẻ trứng.

"Người dân cần lưu ý thuốc làm côn trùng càng chết nhanh đồng nghĩa với việc nồng độ hóa chất trong thuốc rất mạnh. Như vậy, không chỉ côn trùng chết mà con người cũng bị ảnh hưởng. Những người hít và tiếp xúc trực tiếp với những hóa chất này sẽ đối mặt nhiều nguy hiểm về sức khỏe. Điều này còn chưa kể đến trường hợp dùng phải thuốc không được cấp phép, thuốc giả, thì càng nguy hại hơn”, bác sĩ Long chia sẻ.

Thị trường có bán đa dạng chế phẩm sinh học dùng để diệt muỗi và các loại côn trùng khác. Các sản phẩm được dùng phổ biến trong nhiều gia đình hiện nay là chai xịt và nhang trừ muỗi. Ngoài ra, còn có các chế phẩm diệt muỗi bằng nước hoặc bột, hòa với nước để phun xịt trên diện rộng hơn, hay tinh dầu được quảng cáo là xông đuổi muỗi.

Tuy nhiên, thị trường thuốc diệt côn trùng cũng thật giả lẫn lộn. Nếu không hiểu biết hoặc ham giá rẻ, người dân rất dễ mua phải hóa chất độc hại núp bóng "thuốc diệt muỗi", tinh dầu xông phòng diệt khuẩn, diệt côn trùng…

Hiểu lầm về thuốc diệt muỗi

Nhiều năm qua, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế có những quy định rất nghiêm ngặt về phun hóa chất diệt côn trùng. Tuy nhiên thị trường hiện nay có rất nhiều loại hóa chất được bày bán tràn lan, người dân mua và tự phun thuốc, rất khó để kiểm soát mức độ nguy hiểm.

Việc dùng thuốc tùy tiện, không đúng liều lượng trong thời gian quá dài có thể dẫn tới tình trạng côn trùng thì kháng thuốc, trơ hóa chất, còn người lại nhiễm độc.


Muỗi có thể bị kháng thuốc nếu người dân phun thuốc diệt không đúng cách. (Ảnh minh hoạ: Unsplash).

Trong Chương trình phòng, chống sốt xuất huyết, khẩu hiệu "không có loăng quăng, bọ gậy, không có sốt xuất huyết" luôn được đề cao. Điều này cho thấy rằng, việc diệt loăng quăng, bọ gậy mới là "gốc rễ" của quá trình phòng, chống dịch sốt xuất huyết.

Muỗi hầu như không đậu trên tường vách, mà chỉ đậu trên quần áo, đặc biệt là quần áo đã mặc. Trong khi đó, quá trình phun hóa chất sẽ chỉ phun lên tường vách.

Khi phun thuốc diệt muỗi xong, nếu trong gia đình vẫn có bọ gậy, loăng quăng thì chỉ 1-2 giờ sau, chúng sẽ lớn lên thành muỗi và lại bắt đầu chu kỳ mới để tấn công con người. Đây là lý do việc phun thuốc diệt muỗi ít hiệu quả trong quá trình phòng chống sốt xuất huyết.

Đặc biệt, việc phun thuốc diệt muỗi chỉ diễn ra khi có dịch. Tuy nhiên, biện pháp phun sương dạng hạt có khối lượng siêu nhỏ, được sử dụng chủ yếu để diệt muỗi sốt xuất huyết lại chỉ mang tính tạm thời, có hiệu quả 1-2 tiếng.

Ngoài ra, theo bác sĩ Long, việc người dân tự mua thuốc về phun có thể vừa không hiệu quả, vừa tăng tính kháng của muỗi. Ngoài ra, trong quá trình thuê dịch vụ phun thuốc diệt muỗi, người dân cần tìm hiểu xem các hóa chất này có được WHO và Bộ Y tế khuyến cáo sử dụng trong chương trình phòng, chống sốt xuất huyết hay không.

Cách tốt nhất, hiệu quả nhất để phòng, chống sốt xuất huyết là thường xuyên kiểm tra xem quanh nhà có ổ bọ gậy, loăng quăng hay không. Nếu thấy muỗi xuất hiện trong nhà, người dân có thể sử dụng vợt điện để diệt muỗi. Ngoài ra, mọi người cần mặc quần áo dài, đi tất và mắc màn khi ngủ. Đây là những biện pháp tốt nhất để phòng, chống sốt xuất huyết. Cá nhân tôi không khuyên người dân phun hóa chất diệt muỗi, bởi đây là biện pháp không bền vững", bác sĩ Long nói.

TIN CŨ HƠN
Cách chọn bánh kẹo, thực phẩm an toàn ngày Tết

Cách chọn bánh kẹo, thực phẩm an toàn ngày Tết

Cần thận trọng với các loại thực phẩm có màu sắc bắt mắt vì có thể chứa phẩm màu, phụ gia độc hại sức khỏe.

Đăng ngày: 17/02/2026
Tư thế ngồi đặc biệt của người Nhật giúp kéo dài tuổi thọ, đẩy lùi bệnh tật

Tư thế ngồi đặc biệt của người Nhật giúp kéo dài tuổi thọ, đẩy lùi bệnh tật

Trong số những bí quyết sống thọ của người dân xứ sở hoa anh đào, tư thế ngồi trên sàn nhà đã được chứng minh có thể giúp con người khỏe mạnh hơn.

Đăng ngày: 17/02/2026
Cách bảo quản thực phẩm Tết được dài ngày

Cách bảo quản thực phẩm Tết được dài ngày

Việc bảo quản thực phẩm thông minh trong những ngày Tết sẽ giúp gia đình bạn có một bữa ăn ngon miệng, đảm bảo sức khỏe.

Đăng ngày: 17/02/2026
Ăn nhiều cá rô phi thì cái chết đến nhanh hơn?

Ăn nhiều cá rô phi thì cái chết đến nhanh hơn?

Cá rô phi chứa ít chất dinh dưỡng. Các nhà nghiên cứu từ trường Y khoa của Đại học Wake Forest đã nghiên cứu và cho ra một báo cáo về hàm lượng axit béo omega-3 trong các loại cá phổ biến.

Đăng ngày: 16/02/2026
Ý nghĩa mâm ngũ quả trong văn hóa 3 miền

Ý nghĩa mâm ngũ quả trong văn hóa 3 miền

Mâm ngũ quả là một phần không thể thiếu trong ngày tết cổ truyền của người Việt Nam. Trước là thờ cúng tổ tiên, sau là ước mong năm mới được an khang, thịnh vượng hơn năm trước.

Đăng ngày: 16/02/2026
3 chất gây ung thư hàng đầu ẩn náu xung quanh bạn, nhiều người không biết lại vô tư ăn hàng ngày

3 chất gây ung thư hàng đầu ẩn náu xung quanh bạn, nhiều người không biết lại vô tư ăn hàng ngày

Bạn sẽ rất bất ngờ khi biết mình đang ăn phải những chất gây ung thư vào cơ thể mỗi ngày mà chẳng hay!

Đăng ngày: 15/02/2026
Bí quyết giữ hoa tươi lâu trong những ngày Tết

Bí quyết giữ hoa tươi lâu trong những ngày Tết

Mỗi dịp Tết đến xuân về, hoa tươi là thứ không thể thiếu. Những bông hoa tươi đầy màu sắc sẽ giúp cho không gian của mỗi gia đình tràn ngập sắc xuân.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News