Những kẻ săn mồi bí ẩn trong kỷ nguyên của khủng long

Các nhà khoa học phát hiện thời tiền sử, ngoài những con khủng long to lớn còn có những kẻ săn mồi bí ẩn khác.

Trong thời kỳ cuối của kỷ nguyên khủng long ở Bắc Mỹ, Tyrannosaurus rex nổi bật như một kẻ thống trị tối cao, là một trong những kẻ săn mồi trên cạn lớn nhất trong lịch sử Trái đất. Nhưng các nhà khoa học phát hiện trong các khu rừng thời tiền sử, ngoài khủng long còn có những loài chim săn mồi cổ đại, những kẻ săn mồi bí ẩn đã tồn tại và phát triển theo cách riêng của chúng.


Ba mẫu hóa thạch (từ trái sang phải): Avisaurus darwini, Avisaurus sp., và Magnusavis ekalakaensis - (Ảnh: Alex Clark/physorg).

Mới đây, các nhà nghiên cứu phát hiện hai loài chim mới từ kỷ Phấn Trắng tại Montana, có niên đại khoảng 67 triệu năm trước. Chúng không chỉ có hình dạng đặc biệt mà còn sở hữu các đặc điểm giải phẫu tương tự như những loài chim săn mồi hiện đại như diều hâu, cú và đại bàng.

Với cấu trúc chân hoàn hảo để bắt giữ và mang theo con mồi, chúng hứa hẹn sẽ mang lại cho giới khoa học những góc nhìn mới mẻ về sự sống thời kỳ đó.

Hóa thạch của hai loài chim này được tìm thấy trong cùng một lớp đá Hell Creek - nơi đã từng phát lộ hóa thạch của nhiều loài khủng long nổi tiếng như T. rex và Triceratops.

Điều thú vị là cả hai loài này chỉ được biết đến qua một phần xương chân gọi là tarsometatarsus - xương nối giữa mắt cá chân và các ngón chân. Loài lớn hơn, mang tên Avisaurus darwini, có thể đạt kích thước tương đương một con diều hâu lớn, với sải cánh khoảng 1,3m, trong khi loài nhỏ hơn thuộc chi Avisaurus vẫn chưa được đặt tên.


Ảnh tái tạo một con chim avisaurid - (Ảnh: Alex Clark/physorg).

Theo ông Alex Clark - nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Chicago (Mỹ), sự tương đồng của phần xương tarsometatarsus với các loài chim săn mồi hiện đại "gợi ý rằng chúng có thể hoạt động tương tự và sống trong một hệ sinh thái giống như những gì chúng ta thấy hôm nay".

"Chúng có thể đã săn những động vật nhỏ có vú, thằn lằn và thậm chí là các loài chim khác, giống như cách mà loài diều hâu hiện nay săn mồi", ông nói.

Xuất hiện từ khoảng 150 triệu năm trước, những loài chim đầu tiên đã phát triển từ những con khủng long nhỏ có lông. Hai loài mới này thuộc nhóm enantiornithines, một trong 4 nhóm chim chính sống trong kỷ nguyên khủng long, nhưng đã tuyệt chủng sau sự kiện va chạm thiên thạch 66 triệu năm trước, khiến nhiều loài khủng long biến mất.

Mặc dù không phải là tổ tiên của bất kỳ loài chim nào còn sống, nhưng những loài chim săn mồi này đã phát triển các đặc điểm giải phẫu tương tự.

Trước đây, những loài chim săn mồi cổ đại được biết đến chỉ xuất hiện hàng triệu năm sau kỷ Đệ Tứ, khi khủng long đã tàn lụi và động vật có vú bắt đầu trỗi dậy. Các hóa thạch không hoàn chỉnh của Avisaurus vẫn để lại nhiều câu hỏi về hình dạng và đặc điểm của chúng.

Một điểm đáng chú ý trên tarsometatarsus là vị trí cơ bắp mạnh mẽ, tương tự như ở diều hâu và cú, cho thấy động vật này sở hữu cơ bắp chân mạnh mẽ và bàn chân có khả năng nắm bắt con mồi lớn. Hơn nữa, các rãnh trên tarsometatarsus, được gọi là trochlea, chứng tỏ sức mạnh của các ngón chân, một đặc điểm quan trọng giúp chúng khống chế con mồi trong quá trình bay.

Loài chim bí ẩn với khoa học

Ngoài hai loài chim kể trên, các nhà nghiên cứu còn phát hiện một loài chim mới thứ ba - loài Magnusavis ekalakaensis. Tuy nhiên, loài chim này vẫn đang là một ẩn số với giới khoa học.

Những phát hiện nói trên không chỉ làm phong phú thêm hiểu biết về hệ sinh thái vào thời kỳ cuối của kỷ nguyên khủng long, mà còn giúp lấp đầy những khoảng trống trong kiến thức về sự tiến hóa của chim trong giai đoạn quan trọng này của sự sống trên Trái đất.

TIN CŨ HƠN
Quái thú 218 triệu tuổi đầu đại bàng, mình cá sấu lộ diện ở Mỹ

Quái thú 218 triệu tuổi đầu đại bàng, mình cá sấu lộ diện ở Mỹ

Một loài quái thú được tìm thấy ở bang Texax - Mỹ đã làm các nhà khoa học bối rối hơn 3 thập kỷ.

Đăng ngày: 27/04/2026
Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Những đồ vật quý giá nhất của một loài người khác cùng rất nhiều xương động vật tuyệt chủng đã được khai quật từ hang động Tunel Wielki, là một kho báu vô song.

Đăng ngày: 26/04/2026
Dị thường từ trường bao trùm Iraq: Tiết lộ từ báu vật 3.000 năm tuổi

Dị thường từ trường bao trùm Iraq: Tiết lộ từ báu vật 3.000 năm tuổi

Những viên gạch Lưỡng Hà cổ đại đã chỉ ra ở khu vực nay là Iraq 3.000 năm trước, từ trường Trái đất mạnh bất thường.

Đăng ngày: 26/04/2026
Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Một nghiên cứu mới dựa trên hài cốt của 70 cá thể thuộc về một loài quái thú khổng lồ, nặng 13 tấn, đã vén màn bí ẩn về thời kỳ 125.000 năm trước, thấp thoáng bóng hình một loài người thợ săn.

Đăng ngày: 23/04/2026
Thức ăn nhanh thế kỷ 21 hiện ra ở thành phố 2.000 năm tuổi

Thức ăn nhanh thế kỷ 21 hiện ra ở thành phố 2.000 năm tuổi

Thêm một thứ "vượt thời gian" khác gây choáng váng cho đội khảo cổ đang làm việc ở Pompeii - thành phố La Mã bị chôn vùi 2.000 năm trước dưới tro bụi núi lửa.

Đăng ngày: 23/04/2026
Nghiên cứu gây sốc: Khủng long đã lấy đi của loài người 100 năm tuổi thọ

Nghiên cứu gây sốc: Khủng long đã lấy đi của loài người 100 năm tuổi thọ

Loài người có thể đã sống được đến tuổi 200 nếu không vì một sự kiện gây "tắc nghẽn tuổi thọ" xảy ra với các loài tổ tiên.

Đăng ngày: 22/04/2026
Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng

Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng "bốc hơi về trời"

Tàu ma Mortar Wreck hiện hình trong trạng thái rất tốt ở vùng nước nông ngoài khơi miền Nam nước Anh dù đã chìm 800 năm, để rồi phân rã nhanh đến đáng sợ từ ngày lộ ra khỏi cát.

Đăng ngày: 19/04/2026
Khoa Học News