Nối lại liên lạc với vệ tinh già nua

Các nhà khoa học Anh đang xúc tiến một dự án đầy tham vọng nhằm khôi phục vệ tinh duy nhất của nước này, vốn vẫn ở trong quỹ đạo gần 40 năm nay.

Theo đài BBC, khi phi thuyền Prospero được phóng lên quỹ đạo bằng tên lửa đẩy Black Arrow vào ngày 28/10/1971, nó đã đánh dấu sự kết thúc của một kỷ nguyên thám hiểm không gian ngắn ngủi của người Anh.

Prospero là vệ tinh đầu tiên của Anh được phóng bằng thiết bị do chính nước này chế tạo. Nó cũng là vệ tinh cuối cùng của xứ sở sương mù.

Chính phủ Anh đã quyết định hủy dự án phóng tên lửa đẩy Black Arrow cùng phi thuyền Prospero trước thời điểm dự phóng, nhưng nhóm chuyên gia phụ trách đã “bất tuân thượng lệnh” và vẫn phóng Prospero vào quỹ đạo từ một căn cứ trên sa mạc nước Úc. Khó ai ngờ là nó vẫn ở đó cho đến nay. Với mục đích thực hiện một loạt thử nghiệm nhằm điều tra các tác động của môi trường không gian, vệ tinh được vận hành thành công đến năm 1973 và vẫn duy trì liên lạc với trái đất cho đến năm 1996.

Nay một nhóm chuyên gia của Phòng Thí nghiệm khoa học không gian Mullard thuộc Đại học London hy vọng khôi phục liên lạc với Prospero vào dịp kỷ niệm 40 năm ngày phóng vệ tinh duy nhất của Anh. “Đầu tiên, chúng tôi phải thiết kế lại phần mặt đất từ những thông tin đã bị thất lạc, sau đó kiểm tra hệ thống liên lạc để xem nó “còn sống” hay không”, chuyên gia Roger Duthie, trưởng nhóm nghiên cứu, nói với BBC.


Phi thuyền Prospero

Nhưng không có công việc nào là dễ dàng. Vệ tinh được bộ phận không gian của Tổ chức Royal Aircraft Establishment chế tạo ở Farnborough, nhưng bộ phận này đã bị giải tán từ lâu và các mật mã liên lạc với Prospero đã bị thất lạc. “Các báo cáo kỹ thuật được công bố vào thập niên 70 thế kỷ trước đã bị thất lạc. Chúng tôi đã hỏi chuyện những người tham gia dự án Prospero, lục lọi những chiếc thùng đầy bụi bặm cất trên tầng thượng tại nơi họ làm việc khi xưa, và vào cả thư viện ở Farnborough”.

Cuối cùng, nhóm của ông Duthie tìm được những mật mã được đánh máy trên một tờ giấy tại Kho Lưu trữ quốc gia ở Kew, London. Nhưng ngay cả khi có các mật mã, các chuyên gia vẫn phải chế tạo thiết bị để “nói chuyện” với Prospero, rồi còn phải xin phép Cơ quan Quản lý thông tin liên lạc của Anh (Ofcom) để sử dụng các tần số của Prospero. Một khi phần mặt đất được hoàn thành, ông Duthie và các cộng sự còn phải thử nghiệm công nghệ để xem nó có còn liên lạc được với Prospero hay không trước khi thực hiện một cuộc trình diễn công khai. Nếu vệ tinh còn hoạt động, một số cuộc thử nghiệm có thể vẫn đang vận hành.

“Đó là một sản phẩm tạo tác của kỹ thuật Anh. Chúng tôi đang tìm hiểu cách thức vận hành của nó”, ông Duthie nói. Nếu thành công, nhóm của ông có thể tự gọi mình là những nhà khảo cổ không gian đầu tiên trên thế giới.

TIN CŨ HƠN
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Trong một phát hiện khiến nhiều người ngạc nhiên, ngôi sao già nhất lại có tuổi đời còn lâu hơn cả vũ trụ. Sao HD 140283, hay còn gọi là sao Methuselah, không hề xa lạ với các nhà thiên văn học Trái đất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Một hành tinh có quỹ đạo giống Trái Đất đang hình thành trong đám mây bụi xung quanh ngôi sao TW Hydrae cách chúng ta 175 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 02/03/2026
Khoa Học News