Phát hiện bút mực 1.000 năm tuổi làm bằng xương tại Ireland

Chiếc bút cấu tạo từ ống xương và ngòi kim loại hoạt động giống như bút chấm mực, thích hợp để vẽ các nét mảnh.

Nhà khảo cổ Michelle Comber tại Đại học Quốc gia Ireland, Galway, khai quật công cụ viết niên đại 1.000 năm ở pháo đài tròn Caherconnell, Ireland, Mail hôm 11/12 đưa tin. Pháo đài rộng 43m này được xây dựng vào cuối thế kỷ 10, là nơi sinh sống của giới nhà giàu và những người cai quản địa phương cho đến đầu những năm 1600.


Bút mực cổ xưa gồm ống xương rỗng và ngòi bằng hợp kim đồng. (Ảnh: Michelle Comber/Clare Herald)

Nhiều đồ tạo tác khác được phát hiện tại Caherconnell cho thấy chủ nhân của pháo đài theo đuổi những hoạt động đa dạng, từ chế tạo thủ công mỹ nghệ, đồ kim loại đến làm kinh doanh, trò chơi và âm nhạc.

Phần lớn những ví dụ về chữ viết cổ xưa ở Ireland bắt nguồn từ Nhà thờ Ireland, nơi những người ghi chép chăm chỉ chép lại mọi văn bản tôn giáo. Tuy nhiên, tiến sĩ Comber tin rằng chủ nhân chiếc bút ở Caherconnel đã dùng nó để viết về những thứ đời thường hơn như phả hệ và việc buôn bán.

Bà cũng cho rằng công cụ viết này là chiếc bút hỗn hợp (ghép từ nhiều thành phần và vật liệu) hoàn chỉnh và cổ xưa nhất từng được phát hiện tại quần đảo Anh. Nó gồm một ống xương rỗng và ngòi bằng hợp kim đồng.

Theo Comber, có lẽ điều gây tò mò nhất của bút Caherconnell là bối cảnh ra đời bình thường thay vì có nguồn gốc tôn giáo. "Dự án Khảo cổ Caherconnell mang lại thu hoạch lớn với nhiều phát hiện bất ngờ và thú vị. Tuy nhiên, phát hiện này đã vượt quá mọi mong đợi, cho thấy sự phát triển bất ngờ của hoạt động ghi chép ngoài tôn giáo ở Ireland vào thế kỷ 11", bà nói.

Để xác nhận bút Caherconnell thực sự là công cụ viết, Comber hợp tác với nhà khảo cổ Adam Parsons làm một bản sao giống thật. Khi thử nghiệm bản sao hiện đại, họ nhận thấy nó hoạt động giống như một chiếc bút chấm mực. Đây là loại bút không có ống đựng mực đặc trưng như bút máy ngày nay mà cần thường xuyên nhúng vào lọ để bổ sung mực. Điều này khiến bút Caherconnell trở nên khác biệt vì trong thế kỷ 11, bút lông vũ là công cụ viết phổ biến hơn.

Thiết kế của bút Caherconnell rất phù hợp để dùng cho những sản phẩm tinh xảo, thậm chí để vẽ những nét mảnh, theo Tim O'Neill, nhà sử học kiêm chuyên gia thư pháp. "Nó sẽ rất thích hợp để kẻ đường thẳng, ví dụ như tạo khung viền cho một trang giấy", O'Neill nhận định.

TIN CŨ HƠN
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Theo các nhà khảo cổ học, họ tìm ra bằng chứng thời điểm sớm nhất tổ tiên loài người không “cởi truồng” là ở những khu vực khảo cổ như Gran Dolina thuộc dãy núi Atapuerca ở Tây Ban Nha, liên quan tới loài người Homo antecessor có niên đại khoảng 780.000 năm về trước.

Đăng ngày: 07/04/2026
Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Con sư tử hang động non tên Sparta trông như đang ngủ sau hàng nghìn năm nằm dưới lớp đất đóng băng vĩnh cửu ở Siberia.

Đăng ngày: 04/04/2026
Tìm ra nguyên nhân khiến cho nền văn minh Maya sụp đổ

Tìm ra nguyên nhân khiến cho nền văn minh Maya sụp đổ

Phân tích của nghiên cứu cho thấy lượng mưa hàng năm giảm mạnh và độ ẩm giảm đã góp phần gây ra hạn hán và chấm dứt nền văn minh Maya.

Đăng ngày: 04/04/2026
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 29/03/2026
Kim tự tháp được phát hiện ở Trung Quốc gây kinh ngạc cả thế giới được dùng để làm gì?

Kim tự tháp được phát hiện ở Trung Quốc gây kinh ngạc cả thế giới được dùng để làm gì?

Kim tự tháp mới được phát hiện đặc biệt hơn vì nó gắn liền với một truyền thuyết nổi tiếng của Trung Quốc.

Đăng ngày: 24/03/2026
Khoa Học News