Khoa Học News

Phát hiện hài cốt 5.000 năm tuổi phủ màu đất son ở Siberia

Ngoài phủ màu đất son, hài cốt trong hai ngôi mộ lớn ở Serbia còn có chiều cao khác thường, cho thấy họ từ nơi khác di cư đến.

Nhóm nhà khoa học từ Viện Khảo cổ và Dân tộc học thuộc Viện hàn lâm Khoa học Ba Lan (IAEPAN) phát hiện các hài cốt khác thường trong những gò chôn cất lớn ở phía bắc Serbia, Ancient Origins hôm 24/2 đưa tin.


Mô phỏng phòng chôn cất của một người nhập cư tới Serbia hàng nghìn năm trước. (Ảnh: PAP)

Người chết có chiều cao nổi bật và xương được sơn thuốc nhuộm màu đỏ làm từ đất sét. Dựa trên nghiên cứu sâu rộng, các nhà khảo cổ IAEPAN xác định rằng họ chết cách đây gần 5.000 năm và có thể thuộc một nhóm người di cư từ những thảo nguyên ở phía nam nước Nga và Ukraine đến Serbia cổ đại.

Nhóm nghiên cứu tập trung vào hai gò chôn cất lớn nổi bật ở vùng tự trị Vojvodina. Chúng có đường kính khoảng 40 m, cao 3 - 4 m. Bên trong mỗi gò là hai phòng chôn cất bằng gỗ. Khi chôn những hài cốt đầu tiên vào khoảng năm 3000 trước Công nguyên, các phòng vẫn khá nhỏ. 100 - 200 năm sau, khi đào ngôi mộ thứ hai, đường kính và chiều cao của chúng tăng lên đáng kể.

Dù các phòng bên trong mỗi gò đất khá rộng, thiết kế của chúng chỉ ở mức cơ bản. Đồ tùy táng rất ít, thường cho thấy người đã khuất không giàu có hay nhiều quyền lực.

"Những ngôi mộ mà chúng tôi phát hiện không có nhiều đồ đạc. Tuy nhiên, màu đỏ của một số đoạn xương lại gây chú ý. Đó là do người xưa sử dụng đất son để phủ lên cơ thể người chết", tiến sĩ Piotr Wlodarczak, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết.

Ngoài ra, điểm đặc biệt khác là tầm vóc của những người chôn trong mộ. Họ cao hơn 1,8m, chiều cao mà vào thời Đồ Đồng, hiếm người châu Âu bình thường nào đạt được. Nhóm nghiên cứu Ba Lan kết luận rằng nguyên nhân có thể là họ đến từ khu vực khác.

"Vào giai đoạn chuyển tiếp giữa thiên niên kỷ 4 và 3 trước Công nguyên, người dân ở khu vực này của châu Âu thường cao khoảng 1,6 m. Việc sử dụng đất son và chiều cao trên trung bình của người đã khuất cho thấy họ là người nhập cư. Nghi thức sử dụng đất son và đặt các hài cốt vào trong gò đất lớn gắn liền với những cộng đồng sống ở vùng thảo nguyên phía đông châu Âu", tiến sĩ Wlodarczak cho biết.

Việc phân tích gene hài cốt khai quật được từ những ngôi mộ ở Serbia đã giúp xác minh họ là người nhập cư từ phía đông, hoặc là hậu duệ của những người di chuyển từ khu vực Ukraine hoặc miền nam nước Nga tới.

Kết quả phân tích đồng vị tiến hành trên xương cũng giúp hé lộ một số thông tin về lối sống của người đã khuất. Ví dụ, họ ăn rất nhiều thịt. "Chúng tôi không ngạc nhiên khi họ tiêu thụ lượng lớn thịt, vì những cộng đồng này đều chăn nuôi gia súc", tiến sĩ Wlodarczak giải thích.

Người đã khuất nhiều khả năng thuộc nền văn hóa Yamnaya, theo tiến sĩ Wlodarczak. Một số ngôi mộ Yamnaya được tìm thấy trong những năm qua chứa nhiều vũ khí, đồ trang trí tinh xảo, bình gốm và các đồ tùy táng khác phù hợp với nơi chôn cất dành cho giới thượng lưu.

Gò chôn cất ở Vojvodina là những ngôi mộ Yamnaya nằm xa nhất về phía tây từng được phát hiện. Dù người nằm bên trong có vẻ không thuộc giới thượng lưu, họ vẫn được tôn trọng và tổ chức nghi lễ đưa tiễn thích hợp, được trang trí bằng màu đỏ thiêng liêng giúp bảo vệ họ an toàn khi vượt qua ranh giới để sang thế giới bên kia.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Phát hiện loài ếch cổ đại từng ăn thịt khủng long

Phát hiện loài ếch cổ đại từng ăn thịt khủng long

Dài 41cm và nặng hơn em bé sơ sinh, ếch Beelzebufo được coi là loài ếch lớn nhất từng tồn tại với khả năng săn mồi đáng kinh ngạc.

Đăng ngày: 25/09/2026
Ngắm xác ướp “công chúa mỉm cười” quyến rũ nhất thế giới

Ngắm xác ướp “công chúa mỉm cười” quyến rũ nhất thế giới

Nghĩa trang Xiaohe nằm trong sa mạc Taklamakan ở tây bắc Trung Quốc nổi tiếng thế giới với hàng trăm xác ướp bí ẩn.

Đăng ngày: 22/09/2026
Pharaoh Ai Cập Akhenaten bị ái nam ái nữ

Pharaoh Ai Cập Akhenaten bị ái nam ái nữ

Hoàng đế Ai Cập cổ đại Akhenaten không phải là người nam tính thực thụ, dù ông là cha của ít nhất nửa tá con. Thực tế, cơ thể ông khá nữ tính, với cái đầu hình trứng.

Đăng ngày: 10/09/2026
Phát hiện mộ cổ 2.000 năm, giật mình sinh vật sống bên trong bò ra

Phát hiện mộ cổ 2.000 năm, giật mình sinh vật sống bên trong bò ra

Đây là lần đầu tiên nhóm chuyên gia này đào được một sinh vật sống từ một ngôi mộ cổ hơn 2.000 năm.

Đăng ngày: 31/08/2026
Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Theo đánh giá đây là một hóa thạch rất có giá trị đối với việc giải mã những bí ẩn cổ đại.

Đăng ngày: 30/08/2026
Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Nghiên cứu mới đây từ các nhà khoa học Úc chỉ ra rằng Theropods – loài khủng long ăn thịt khổng lồ - đã tiến hóa thành loài chim nhỏ bé ngày nay sau hơn 50 triệu năm.

Đăng ngày: 28/08/2026
Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi. Theo sử sách lưu truyền, người lập nên đế chế Mông Cổ yêu cầu được chôn trong một ngôi mộ vô danh.

Đăng ngày: 26/08/2026
Khoa Học News