Phát hiện hiện vật Chăm hằng nghìn năm tuổi ở Quảng Ngãi

Trong quá trình trùng tu Khu di tích đình làng Điền Trang, xã Nghĩa Trung (Tư Nghĩa), ngày 16/10, các bô lão của làng đã tìm thấy một Yoni ngay trước sân của dinh Xích Y, thuộc khu di tích này.


Tảng đá cổ kê chân cột.


Yoni bằng đá nguyên khối.

Yoni bằng đá nguyên khối, có chiều ngang 43cm, chiều dài 53cm, dày 13cm. Không có Linga. Cũng tại đây, các bô lão của làng cũng tìm thấy 6 tảng đá cổ kê chân cột. Mỗi viên đá có đường kính trung bình 40cm, dày từ 18 - 20cm, đều là đá san hô.

Ông Bùi Tá Hựu (80 tuổi), và ông Bùi Hữu Nhàn (68 tuổi), là những người cùng chủ trì trùng tu đình Điền Trang cho biết: “Khi chúng tôi làm sân đình thì thấy vướng mấy cục đá này, nằm dưới lớp đất chừng 10cm. Mới đầu không biết là gì, nhưng sau khi xem ảnh hiện vật khai quật tháp Chăm trên núi Thiên Bút, thấy giống, nên mới biết đây là cái Yoni”. 

PGS.TS Ngô Văn Doanh – chuyên gia nghiên cứu Văn hóa Chăm, nhận định bước đầu: “Giá như còn cả linga thì hay và cũng dễ xác định. Thế nhưng, với hiện trạng là hai khối yoni và linga được làm riêng, rời nhau, thì có thể xác định niên đại của hiện vật này là sau thế kỷ X (nghĩa là vào thế kỷ XI). Qua các ảnh, còn thấy các khối tròn, cũng có thể là các hiện vật cổ cùng thời”. 

TIN CŨ HƠN
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
9 khám phá khảo cổ đang

9 khám phá khảo cổ đang "đi đường quyền" với khoa học, đến giờ vẫn chưa ai giải thích được

Trái đất ra đời từ 4,5 tỉ năm trước. Với lịch sử lâu đời như vậy, có rất nhiều bí ẩn trong quá khứ mà đến giờ chúng ta vẫn chưa thể tìm ra.

Đăng ngày: 02/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News