Khoa Học News

Phát hiện loài cà phê mới có quả màu đen kỳ lạ

Loài cà phê mới Coffea Stenophylla, có quả màu đen chứ không phải quả đỏ đặc trưng như cà phê Arabica và Robusta, được nhìn thấy ở Bờ Biển Ngà.

Trong những khu rừng nhiệt đới rậm rạp ở Sierra Leone, các nhà khoa học đã phát hiện lại một loài cà phê mới chưa từng thấy trong tự nhiên trong nhiều thập kỷ - một loài cây mà họ cho rằng có thể giúp đảm bảo tương lai của mặt hàng có giá trị nhưng đang bị ảnh hưởng của biến đổi khí hậu.

Hôm 19/4, các nhà nghiên cứu tuyên bố loài cà phê mới có tên là Coffea stenophylla, mang khả năng chịu đựng nhiệt độ cao hơn cà phê Arabica (chiếm 56% sản lượng toàn cầu) và cà phê Robusta (chiếm 43%). Họ cho biết thêm, cà phê Stenophylla đã được chứng minh là có hương vị hảo hạng, tương tự như Arabica.


Giống cà phê mới Coffea Stenophylla đã bị lãng quên nhiều thập kỷ và mới được tái khám phá. (Ảnh: Reuters).

Nhà thực vật học Aaron Davis, người dẫn đầu cuộc nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Plants, cho biết loài cà phê mới Stenophylla được trồng ở các vùng của Tây Phi và xuất khẩu sang châu Âu cho đến đầu thế kỷ 20, rồi bị bỏ hoang sau khi cà phê Robusta được trồng phổ biến.

Nhiều nông dân trên khắp vành đai trồng cà phê trên thế giới đang phải trải qua những tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu - mối quan tâm cấp bách đối với ngành công nghiệp trị giá hàng tỷ đô la.

Hương vị của cà phê Arabica được đánh giá là hảo hạng và mang lại mức giá cao hơn so với Robusta, loại cà phê chủ yếu được sử dụng sản xuất cà phê hòa tan và cà phê pha trộn. Nhưng cà phê Arabica lại có khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu hạn chế. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng sản lượng toàn cầu của nó có thể giảm ít nhất 50% vào giữa thế kỷ này.

Stenophylla phát triển ở nhiệt độ trung bình hàng năm là 24,9 độ C - cao hơn 1,9 độ C so với cà phê Robusta và cao hơn tới 6,8 độ C so với cà phê Arabica, các nhà nghiên cứu cho biết.

Việc tái khám phá cà phê Stenophylla có thể giúp ích trong việc "chứng minh tương lai" của ngành cà phê hỗ trợ nền kinh tế của một số quốc gia nhiệt đới và mang lại sinh kế cho hơn 100 triệu nông dân, ông Davis - trưởng nhóm nghiên cứu cà phê tại Vườn Bách thảo Hoàng gia Anh, Kew - cho biết.

“Ý tưởng là cà phê Stenophylla có thể được sử dụng với mức độ thuần hóa tối thiểu, như một loại cà phê có giá trị cao cho nông dân ở những vùng khí hậu ấm hơn", ông nói. "Về lâu dài, loại cà phê Stenophylla cung cấp cho chúng tôi một nguồn tài nguyên quan trọng để lai tạo ra một thế hệ cây cà phê mới có khả năng chống chịu với khí hậu, vì nó có hương vị tuyệt vời và khả năng chịu nhiệt cao".

"Nếu các báo cáo lịch sử về khả năng chống lại bệnh gỉ sắt (một loại bệnh nấm đã tàn phá cây cà phê ở Trung và Nam Mỹ - PV) và khả năng chịu hạn của cây cà phê này là chính xác, thì điều này có nghĩa việc nhân giống cây cà phê trở nên càng hữu ích", Davis nói thêm.

Nghiên cứu bao gồm đánh giá hương vị với 18 chuyên gia nếm cà phê. Stenophylla được phát hiện có hương vị phức tạp, với vị ngọt tự nhiên, độ chua trung bình cao, vị trái cây khi được cảm nhận trong miệng.

Vào tháng 12/2018, Davis và đồng tác giả nghiên cứu Jeremy Haggar của Đại học Greenwich và chuyên gia phát triển cà phê Daniel Sarmu đã tìm kiếm loại Stenophylla trong tự nhiên. Ban đầu, họ phát hiện một cây duy nhất ở trung tâm Sierra Leone. Khoảng 140 km (87 dặm) ở đông nam Sierra Leone, họ phát hiện một quần thể hoang dã Stenophylla khỏe mạnh.

“Cả hai địa điểm đều là rừng rậm nhiệt đới, nhưng Stenophylla có xu hướng xuất hiện trên các khu vực khô hơn, thoáng hơn: rặng núi, sườn dốc và các khu vực đá", Davis tuyên bố.

Stenophylla đã không được nhìn thấy trong tự nhiên ở Sierra Leone kể từ năm 1954 và bất cứ nơi nào kể từ những năm 1980 ở Bờ Biển Ngà, ông bổ sung thông tin.

Stenophylla đang bị đe dọa tuyệt chủng trong bối cảnh nạn phá rừng quy mô lớn ở ba quốc gia nơi nó được biết là mọc hoang dã: Sierra Leone, Guinea và Bờ Biển Ngà, tác giả nghiên cứu mới viết.

Không giống như quả màu đỏ và đôi khi có màu vàng của cây Arabica và Robusta, quả của cây Stenophylla có màu đen đậm. Các hạt cà phê nằm bên trong quả.

Jeremy Torz, đồng sáng lập của doanh nghiệp cà phê đặc biệt Union Hand-Ro Rang Coffee ở Đông London, nơi diễn ra một phần thử nghiệm hương vị, cho biết: “Tôi nghĩ chúng tôi cực kỳ lạc quan về tương lai mà Stenophylla có thể mang lại".

TIN CŨ HƠN
Cách trồng và ý nghĩa phong thuỷ của cây thường xuân

Cách trồng và ý nghĩa phong thuỷ của cây thường xuân

Cây thường xuân là cây cảnh đặc biệt, nó có thể leo giàn, trồng làm hàng rào… nhìn rất đẹp mắt.

Đăng ngày: 29/05/2026
Thực vật kỳ dị sau thảm họa Fukushima

Thực vật kỳ dị sau thảm họa Fukushima

Thảm họa rò rỉ phóng xạ tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima của Nhật cách đây 2 năm dường như đã gây ra những hậu quả lâu lâu dài và một trong số đó là khiến thực vật trong vùng ảnh hưởng bị đột biến dị thường.

Đăng ngày: 29/05/2026
Cây chuối trở thành nguồn nhựa sinh học có thể tái chế

Cây chuối trở thành nguồn nhựa sinh học có thể tái chế

Những chiếc túi “nhựa” có thể phân hủy sinh học được làm từ cây chuối nghe có vẻ hơi ... chuối, nhưng một số nhà nghiên cứu của Úc đã tìm ra cách làm được điều đó và khiến nó trở thành giải pháp công nghiệp để giải quyết các vấn đề về ô nhiễm nhựa hiện nay.

Đăng ngày: 29/05/2026
Cận cảnh loại bướm có tên trong sách đỏ Việt Nam

Cận cảnh loại bướm có tên trong sách đỏ Việt Nam

Theo “Sách đỏ Việt Nam”, bướm khế có tên khoa học là Attacus atlas, cấp độ đe dọa xếp vào mức R (Rare: Hiếm, có thể sẽ nguy cấp). Loài bướm này được ghi nhận có kích thước lớn nhất ở nước ta và trên thế giới.

Đăng ngày: 27/05/2026
Hàng triệu con ve sầu sắp trỗi dậy sau 17 năm dưới lòng đất

Hàng triệu con ve sầu sắp trỗi dậy sau 17 năm dưới lòng đất

Một trong những loài ve sầu có vòng đời dài nhất trong tự nhiên sẽ đồng loạt ngoi lên mặt đất để lột xác vào mùa hè năm nay.

Đăng ngày: 27/05/2026
Độc đáo loài xương rồng tự chết để tiếp tục tồn tại và lan rộng khắp sa mạc

Độc đáo loài xương rồng tự chết để tiếp tục tồn tại và lan rộng khắp sa mạc

Không giống các loại xương rồng khác trên thế giới thường phát triển theo chiều dọc, Creeping Devil phát triển theo chiều ngang và nằm trên mặt đất.

Đăng ngày: 12/05/2026
15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

Chôm chôm, măng cụt, sầu riêng... là những loại trái cây được liệt vào danh sách quý hiếm và ngon nhất thế giới.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoa Học News