Khoa Học News

Phát hiện virus khổng lồ có thể làm giảm băng tan

Giới khoa học phát hiện các virus khổng lồ có thể kiểm soát sự phát triển của tảo tuyết, từ đó giúp giảm bớt một phần băng tan.

Mỗi mùa xuân, khi mặt trời mọc ở Bắc Cực sau nhiều tháng tăm tối, sự sống lại quay trở lại. Những chú gấu Bắc Cực xuất hiện từ hang ổ trú đông, những đàn nhạn biển Bắc Cực quay lại sau hành trình dài về phương nam.

Virus khổng lồ giúp ăn tảo tuyết, làm giảm băng tan

Động vật không phải là sinh vật duy nhất được đánh thức bởi ánh nắng mùa xuân. Tảo nằm im lìm trên băng bắt đầu nở hoa, làm đen những mảng băng rộng lớn.

Khi băng đen lại, khả năng phản chiếu ánh nắng mặt trời giảm đi, làm băng tan nhanh hơn. Sự tan chảy gia tăng sẽ làm trầm trọng thêm sự nóng lên toàn cầu.


Tảo nằm im lìm trên băng bắt đầu nở hoa, làm đen những mảng băng rộng lớn - (Ảnh: Laura Perini).

Laura Perini, nhà nghiên cứu sau tiến sĩ từ khoa khoa học môi trường tại Đại học Aarhus (Đan Mạch), và các cộng sự đã tìm thấy những con virus khổng lồ sống trên băng cùng với tảo. Phát hiện của họ được công bố trên tạp chí Microbiome.

Perini nghi ngờ rằng virus sẽ ăn tảo tuyết, và có thể hoạt động như một cơ chế kiểm soát tự nhiên đối với sự nở hoa của tảo.

"Chúng tôi không biết nhiều về virus, nhưng tôi nghĩ chúng có thể hữu ích như một cách làm giảm bớt hiện tượng tan băng do tảo nở hoa. Cách hoạt động cụ thể đến mức nào và hiệu quả ra sao thì chúng tôi vẫn chưa biết, nhưng nhờ khám phá sâu hơn, chúng tôi hy vọng sẽ trả lời được một số câu hỏi đó", cô nói.

Chưa bao giờ được tìm thấy trên băng trước đây

Virus thường nhỏ hơn nhiều so với vi khuẩn. Virus thông thường có kích thước 20-200 nanomet, trong khi vi khuẩn thông thường có kích thước 2-3 micromet. Nói cách khác, virus bình thường nhỏ hơn vi khuẩn khoảng 1.000 lần.

Tuy nhiên, virus khổng lồ lại không như vậy. Chúng phát triển tới kích thước 2,5 micromet, và lớn hơn hầu hết các vi khuẩn.

Ngoài ra, bộ gene của virus khổng lồ cũng lớn hơn nhiều so với virus thông thường. Thực khuẩn thể có từ 100.000 đến 200.000 chữ cái trong bộ gene, trong khi virus khổng lồ có khoảng 2.500.000 chữ cái.

Virus khổng lồ được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1981, khi các nhà nghiên cứu tìm thấy chúng ở đại dương. Những loại virus này chuyên làm lây lan tảo xanh ở biển. Sau đó, những loại virus khổng lồ được tìm thấy trong đất trên đất liền, và thậm chí ở người.

"Nhưng đây là lần đầu tiên người ta tìm thấy những virus khổng lồ sống trên bề mặt băng và tuyết, chủ yếu là vi tảo", Perini giải thích.

"Chúng tôi đã phân tích các mẫu từ băng đen, tuyết đỏ và các vết lõm nhỏ trong băng, gọi là lỗ cryoconite. Trong cả băng đen và tuyết đỏ, chúng tôi tìm thấy dấu hiệu của các virus khổng lồ đang hoạt động. Đó là lần đầu tiên chúng được tìm thấy trên bề mặt băng và tuyết có chứa rất nhiều vi tảo sắc tố", cô nói.

Sự hiện diện của mARN


Tảo làm đen băng ở Greenland. (Ảnh: Laura Perini).

Bất chấp việc sở hữu kích thước được coi là khổng lồ, những virus này vẫn tránh được sự quan sát bằng mắt thường của con người và thậm chí cả kính hiển vi thông thường. “Khám phá của chúng tôi được thực hiện bằng cách phân tích DNA từ các mẫu được thu thập” - cô Perini cho biết và cung cấp thêm thông tin, họ đã sàng lọc các bộ dữ liệu lớn để tìm ra các dấu hiệu cho thấy các loại virus khổng lồ.

mARN (viết tắt của “messenger RNA” - RNA thông điệp), một loại RNA có chức năng quan trọng trong quá trình tổng hợp protein trong tế bào. mARN bị phân hủy nhanh chóng trừ khi được các sinh vật sống tích cực sản xuất. Sự hiện diện của mRNA trong khu vực, càng khẳng định thêm hoạt động của các loại virus khổng lồ trên băng.

Mặc dù tiềm năng của những loại virus khổng lồ này trong việc kiểm soát tảo và giảm thiểu băng tan do hiện tượng nóng lên toàn cầu đầy hứa hẹn nhưng vẫn còn nhiều điều chưa biết.

“Vật chủ và cơ chế chính xác của chúng vẫn chưa rõ ràng. Một số có thể nhắm mục tiêu trực tiếp vào sinh vật nguyên sinh, số khác nhắm trực tiếp vào tảo” – cô Perini lưu ý. Nghiên cứu của bà nhằm mục đích tìm hiểu sâu hơn về những tương tác này, với nhiều phát hiện dự kiến sẽ được công bố vào cuối năm 2024.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Tổng quan về vi khuẩn Salmonella

Tổng quan về vi khuẩn Salmonella

Nhiễm khuẩn Salmonella không chỉ lây lan qua sự tiếp xúc. Salmonella có thể có mặt trong gia cầm, cá, sữa và các sản phẩm từ sữa… chưa được đun nấu kỹ.

Đăng ngày: 27/09/2026
Loài muỗi đẹp nhất thế giới được giới nhiếp ảnh gia săn đón

Loài muỗi đẹp nhất thế giới được giới nhiếp ảnh gia săn đón

Chúng khá phổ biến ở Trung và Nam Mỹ, thường được xem là loài muỗi "đẹp nhất thế giới"

Đăng ngày: 26/09/2026
Cư dân mạng bàn tán về loại quả kỳ lạ hái lên từ bùn đen, có hạt như hạt lựu

Cư dân mạng bàn tán về loại quả kỳ lạ hái lên từ bùn đen, có hạt như hạt lựu

Mới đây một tài khoản Instagram đã gây ngạc nhiên khi chia sẻ clip về một loại quả đặc biệt hái lên từ bùn đen, bên trong có rất nhiều hạt đẹp mắt như hạt lựu.

Đăng ngày: 22/09/2026
Loại gỗ nhẹ nhất thế giới được dùng làm bộ phận của máy bay

Loại gỗ nhẹ nhất thế giới được dùng làm bộ phận của máy bay

Đây chính là loại gỗ thương mại nhẹ nhất thế giới được ứng dụng trong cuộc sống hàng ngày mà nhiều người biết sẽ phải bất ngờ.

Đăng ngày: 22/09/2026
Điều rùng rợn trong loài cây cực lạ và hiếm của Việt Nam

Điều rùng rợn trong loài cây cực lạ và hiếm của Việt Nam

Thoạt nhìn loài cây này trông như một khối u dị dạng bám vào cây chủ. Hình thức bên ngoài kỳ quặc, còn phần bên trong của chúng thì thật sự là rùng rợn...

Đăng ngày: 20/09/2026
Dế mèn và các thông tin thú vị có thể bạn chưa biết

Dế mèn và các thông tin thú vị có thể bạn chưa biết

Dế mèn thuộc họ côn trùng, có quan hệ gần gũi với châu chấu, cào cào và muỗm; cơ thể hình trụ, đầu tròn và cặp râu dài. Dế mèn...

Đăng ngày: 19/09/2026
6 loài hoa giống động vật một cách kì lạ

6 loài hoa giống động vật một cách kì lạ

Thiên nhiên luôn làm con người kinh ngạc, có những thứ nếu không tận mắt chứng kiến thì chúng ta chắc chắn sẽ không bao giờ mường tượng được.

Đăng ngày: 16/09/2026
Khoa Học News