Phô mai 3.200 năm chứa vi khuẩn chết người trong cổ mộ Ai Cập

Các nhà nghiên cứu tìm thấy hũ phô mai gần như lâu đời nhất thế giới trong mộ của một quan chức cấp cao ở Ai Cập cổ đại.

Hũ phô mai được chôn bên cạnh Ptahmes, thị trưởng của thành phố Ai Cập cổ đại Memphis, theo Long Room. Ngôi mộ của ông được tái phát hiện năm 2010 sau khi bị cát sa mạc chôn vùi.


Phô mai chứa vi khuẩn gây bệnh Brucella trong hũ. (Ảnh: Enrico Greco).

Chất đặc màu trắng đựng trong hũ có vải bạt che phủ để bảo quản. Sau khi xử lý mẫu vật, nhóm nghiên cứu tinh lọc thành phần protein và phân tích bằng phương pháp sắc ký lỏng và khối phổ. Các chuỗi peptide phát hiện qua hai kỹ thuật cho thấy mẫu vật là sản phẩm làm từ sữa bò và sữa cừu hoặc dê. "Đặc điểm của vải bạt chỉ ra nó phù hợp để bảo quản chất rắn hơn là chất lỏng. Sự vắng mặt của các yếu tố khác cũng cố kết luận sản phẩm từ sữa là phô mai đặc", nhóm nghiên cứu cho biết.

Những chuỗi peptide khác trong mẫu vật hé lộ sản phẩm bị nhiễm Brucella melitensis, vi khuẩn gây bệnh Brucella. Đây là căn bệnh có thể gây chết người, lây lan từ động vật sang người, thường do ăn sản phẩm từ sữa chưa tiệt trùng. Nếu phân tích sơ bộ của nhóm nghiên cứu được xác nhận, mẫu vật sẽ là bằng chứng phân tử sinh học sớm nhất của căn bệnh này.

"Chất phân tích trong nghiên cứu có thể là cặn rắn lâu đời nhất của phô mai được tìm thấy từ trước tới nay. Tiếp xúc trong hàng nghìn năm với môi trường giàu kiềm ở lớp đất chứa natri carbonate và điều kiện sa mạc không ngăn cản việc xác định những chuỗi peptide đặc trưng", tiến sĩ Enrico Greco, nhà hóa học ở Đại học Catania, Italy, cho biết.

Ngôi mộ của thị trưởng Ptahmes nằm ở phía nam Cairo, được phát hiện lần đầu tiên năm 1885. Ptahmes cũng là tướng chỉ huy quân đội, người trông coi quốc khố và viết sử hoàng gia dưới thời pharaoh Seti I và con trai ông là Ramses II vào thế kỷ 13 trước Công nguyên.

TIN CŨ HƠN
Những điều nhầm tưởng về khủng long

Những điều nhầm tưởng về khủng long

Danh sách dưới đây sẽ khám phá một số quan niệm sai lầm thường gặp về khủng long, và rằng chúng ta đã biết bao nhiêu về chúng, do tạp chí NewScientist liệt kê.

Đăng ngày: 23/01/2026
Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố Baiae nằm dưới lòng đại dương từng là nơi dành cho tầng lớp giàu có thời La Mã với nhiều công trình xa hoa lộng lẫy.

Đăng ngày: 22/01/2026
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 02/01/2026
Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Dodo - loài chim bị con người tàn sát đến mức tuyệt chủng - luôn bị gán cho biệt danh "ngu ngốc, khờ khạo".

Đăng ngày: 31/12/2025
Khoa Học News