Rastrum - Loại bút 5 đầu kỳ lạ được tạo ra với mục đích duy nhất

Khi máy in vẫn còn chưa phổ biến, việc kẻ các dòng kẻ trên khuông nhạc thật sự là một công việc nhàm chán và tốn thời gian. Đó là lý do người ta làm ra một chiếc bút đặc biệt nhằm tiết kiệm thời gian và công sức cho việc này.

Được đặt tên là Rastrum, cây bút kỳ lạ này là một công cụ giúp ghi chép nhạc tiện dụng trước đây. Với ngòi bút có đến 5 đầu, Rastrum trông như một chiếc nĩa xiên thức ăn. Nhưng thiết kế kỳ lạ này giúp nó có thể vẽ được cùng lúc 5 đường thẳng song song, tạo thành các khuông nhạc trên giấy, giúp việc ghi chép nhạc trở nên dễ dàng hơn. Nó được sử dụng rộng rãi ở châu Âu cho đến khi giấy in mực trở nên rẻ tiền và phổ biến vào thế kỷ 19.


Đây là công cụ giúp ghi chép nhạc tiện dụng trước đây.

Bên cạnh đó, còn có cả loại rastrum 10 đầu dành cho đàn piano và các công cụ phát nhạc khác. Mỗi loại lại có thể dùng để chuẩn bị cho các trang ghi nhạc phù hợp cho những loại nhạc cụ khác nhau. Một số loại còn có 2 đầu khác nhau, dùng để kẻ các dòng kẻ với khoảng cách khác nhau. Tuy nhiên dần dần, kỹ thuật này trở nên ngày càng hiếm người sử dụng khi những quyển sổ với các dòng kẻ được in sẵn dần dần thay thế các công cụ này.

Cùng với các thay đổi của thời gian, trong những năm gần đây, các loại bút Rastrum này còn được sản xuất với ngòi là các đầu bút bi để bán cho sinh viên hoặc những nhà soạn nhạc. Loại bút này cũng phổ biến trong trường tiểu học và trung học khi có những loại rastrum dùng phấn để vẽ lên bảng phấn, giúp giáo viên dậy nhạc dễ dàng hơn. Một giải pháp thay thế khác là sử dụng bảng phấn có khắc sẵn các đường kẻ này để học sinh quan sát dễ dàng hơn.


Bút Rastrum được sản xuất với ngòi là bút bi.

Không chỉ là một loại bút đặc biệt, còn có một ngành nghiên cứu về việc sử dụng rastrum, được gọi là Rastrology. Nó là một nhánh của hoạt động nghiên cứu bản thảo âm nhạc với việc sử dụng thông tin về rastrum để xác định niên đại và xuất xứ của các tài liệu âm nhạc.

Một biến thể khác của Rastrum còn có tên gọi Stravigor, một công cụ kẻ dòng có bánh xe được nhà soạn nhạc Igor Stravinsky cố gắng cấp bằng sáng chế cho nó vào năm 1911. Tuy vậy thế chiến thứ nhất đã cản trở điều này và sau đó, ông cũng từ bỏ luôn ý định đó. Dù vậy, thiết bị này vẫn được ông sử dụng phổ biến trong cuốn sổ phác thảo của mình.


Một biến thể khác của Rastrum còn có tên gọi Stravigor.

Ngày nay việc dùng các bút kẻ dòng chuyên dụng này hầu như không còn phổ biến nữa. Ngay cả khi một nhạc sĩ không có quyển sách nhạc trong tay cũng có thể kẻ được các dòng kẻ này bằng cách dán các bút chì song song với nhau.

TIN CŨ HƠN
Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Cúng ông Công ông Táo là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam. Tuy nhiên, cần hiểu đúng ý nghĩa của tập tục này để lễ cúng được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.

Đăng ngày: 28/01/2026
Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Tết xưa nhà nhà đốt pháo giấy, Tết nay chỉ được bắn pháo hoa. Tết xưa cả gia đình quây quần gói bánh chưng, ngày nay nhiều gia định chọn bánh chưng bán sẵn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Một quốc gia là một chủ thể của luật quốc tế (một quốc gia có chủ quyền hoàn toàn) phải đáp ứng được những tiêu chuẩn sau.

Đăng ngày: 22/01/2026
Kỳ lạ người phụ nữ không ngủ suốt… 40 năm

Kỳ lạ người phụ nữ không ngủ suốt… 40 năm

Truyền thông Trung Quốc gần đây đưa tin về trường hợp kỳ lạ của một phụ nữ tuyên bố rằng đã không ngủ trong khoảng 4 thập kỷ nhưng cũng không bao giờ cảm thấy mệt mỏi hay buồn ngủ.

Đăng ngày: 21/01/2026
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.

Đăng ngày: 16/01/2026
Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Ở Anh, có một ngôi trường được xem là "đào tạo nên quý tộc". Nhưng quý tộc không chỉ có lớp hào nhoáng bên ngoài...

Đăng ngày: 16/01/2026
Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

“Nhà tắm” của con người trong quá khứ thường phụ thuộc vào địa vị xã hội cũng như nơi ở của họ. Những người giàu có thường sử dụng vải len hoặc vải mềm dễ giặt, thay cho giấy vệ sinh.

Đăng ngày: 16/01/2026
Khoa Học News