Ruồi giấm đực ngăn con cái tìm bạn tình khác nhờ "thuốc ngủ"

Ruồi giấm đực tiêm một loại chất hóa học cho con cái khiến nó không thể dậy sớm để ghép cặp với con đực khác vào buổi sáng.


Một con ruồi giấm (Drosophila melanogaster). (Ảnh: Sanjay Acharya)

Nhóm nhà khoa học từ Trung tâm Nguyên tử Bariloche và Viện Leloir, Argentina, phát hiện ruồi giấm đực tiêm vào con cái một loại chất hóa học lúc giao phối khiến chúng ngủ ngay sau đó và không thể giao phối với những con đực khác. Nghiên cứu mới, xuất bản trên tạp chí PLOS Genetics hôm 22/12, mô tả quá trình họ nghiên cứu sự sinh sản của ruồi giấm (Drosophila melanogaster) trong phòng thí nghiệm thông qua webcam.

Nghiên cứu trước đây từng chỉ ra, khi giao phối, ruồi giấm đực đưa một loại peptide vào cơ thể con cái cùng tinh trùng, khiến con cái giảm sức hấp dẫn với những con đực khác. Nghiên cứu trước đây cũng cho thấy, ruồi giấm trong tự nhiên thức giấc trước khi Mặt Trời mọc khoảng một hoặc hai tiếng. Đó là thời điểm giao phối thường diễn ra.

Trong nghiên cứu mới, nhóm nhà khoa học xem xét các hành vi này kỹ lưỡng hơn từ góc nhìn của ruồi đực. Họ nuôi một đàn ruồi giấm trong phòng thí nghiệm được kiểm soát ánh sáng, sau đó lắp thêm webcam để theo dõi hoạt động của chúng trong 4 ngày.

Qua video, nhóm chuyên gia ngạc nhiên phát hiện những con cái có khả năng "dự đoán buổi sáng" và dậy sớm đều chưa giao phối. Trái lại, những con cái đã giao phối tiếp tục ngủ cho đến khi ánh sáng đầu tiên xuất hiện và giật mình thức giấc. "Ở những con cái đã ghép cặp, khả năng dự đoán buổi sáng hoàn toàn bị triệt tiêu", Sebastian Risau Gusman, chuyên gia tại Viện Leloir, cho biết.

Đoán rằng loại peptide mà ruồi đực tiêm cho con cái là nguyên nhân gây buồn ngủ, họ vô hiệu hóa các tế bào thần kinh phản ứng với peptide ở một số ruồi cái, cho chúng ghép đôi với con đực, sau đó lặp lại thí nghiệm.

Suy đoán của nhóm nghiên cứu được khẳng định khi số ruồi cái bị vô hiệu hóa tế bào thần kinh thức dậy ngay trước khi đèn bật sáng, cùng thời điểm với những con cái chưa giao phối. Điều này chỉ ra, ngoài việc tác động đến mùi của ruồi cái với những bạn tình tiềm năng khác, peptide còn di chuyển lên não và tác động các phần não liên quan đến giấc ngủ. Nhóm nghiên cứu kết luận, hành vi của ruồi giấm đực là một chiến thuật được phát triển qua thời gian nhằm đảm bảo chúng sinh sản thành công.

TIN CŨ HƠN
Thế giới liệu có cây nào sống trên 5.000 năm?

Thế giới liệu có cây nào sống trên 5.000 năm?

Theo tính toán của các nhà khoa học, một cây cổ thụ thuộc họ bách (Fitzroya cupressoides) có tên Alerce Milenario ở Chile có thể đã sống hơn 5.000 năm.

Đăng ngày: 01/02/2026
12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

Nếu ăn phải một số loại nấm độc như nấm đôi cánh thiên thần hoặc nấm mũ đầu lâu, con người sẽ bị tổn thương gan, thận, hệ thần kinh, dẫn đến tử vong.

Đăng ngày: 30/01/2026
Những điều cần biết về loại virus gây tỷ lệ tử vong 70% tại Ấn Độ

Những điều cần biết về loại virus gây tỷ lệ tử vong 70% tại Ấn Độ

Cho đến thời hiện tại, vẫn chưa có vaccine phòng ngừa hoặc phương pháp điều trị khỏi bệnh một khi nhiễm virus Nipah. Bệnh có tỷ lệ tử vong lên tới khoảng 70%.

Đăng ngày: 28/01/2026
Gián khổng lồ tưởng tuyệt chủng cách đây 80 năm bất ngờ xuất hiện ở Úc

Gián khổng lồ tưởng tuyệt chủng cách đây 80 năm bất ngờ xuất hiện ở Úc

Một sinh viên ngành sinh học của Đại học Sydney ở Úc đã bất ngờ phát hiện ra một con gián khổng lồ thuộc loài gián ăn gỗ Panesthia lata tưởng chừng như đã tuyệt chủng từ những năm 1930.

Đăng ngày: 22/01/2026
Lý giải được tại sao cây có hình dạng lá khác nhau

Lý giải được tại sao cây có hình dạng lá khác nhau

Theo các nhà khoa học Đức, protein có tên LMI1 chịu trách nhiệm về sự phát triển và hình dạng của lá cây cũng như hình thành loại lá biến đổi, tức là các sợi râu mà cây sử dụng để leo.

Đăng ngày: 16/01/2026
Vi khuẩn Deinococcus radiodurans, sinh vật duy nhất chịu được bức xạ cao

Vi khuẩn Deinococcus radiodurans, sinh vật duy nhất chịu được bức xạ cao

Liệu một loại vi khuẩn khiêm tốn có thể nắm giữ chìa khóa để sống sót qua bức xạ vũ trụ?

Đăng ngày: 14/01/2026
Bí mật loài kiến khổng lồ có khả năng chữa vết thương cho đồng loại

Bí mật loài kiến khổng lồ có khả năng chữa vết thương cho đồng loại

Loài kiến Matabele châu Phi có thể trở thành y tá, chăm sóc cho đồng loại bị thương khi chúng tham gia kiếm mồi.

Đăng ngày: 12/01/2026
Khoa Học News