Sáng kiến lạ giúp cai thuốc lá

Một nghiên cứu mới phát hiện, hối lộ người hút thuốc lá bằng tiền hoặc vé xổ số có thể giúp họ từ bỏ thói quen xấu này. Khám phá này đang dấy lên tranh cãi ở Anh.

>>> Lợi ích của việc bỏ thuốc lá

Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Newcastle (Anh) đã tiến hành xem xét kết quả của 16 dự án dùng tiền mặt, voucher, vé xổ số hoặc các lợi ích tài chính khác để khuyến khích mọi người "cai" thuốc lá, tập thể dục nhiều hơn, đi tiêm vắc-xin hay tham gia soi kiểm tra ung thư vú hoặc ung thư cổ tử cung.

Họ phát hiện, những người hút thuốc tham gia các dự án như trên có khả năng từ bỏ thói quen xấu trong 6 tháng cao gấp hơn 2 lần so với những người chỉ đơn giản nhận được lời khuyên về cách chấm dứt nó. Khi tính gộp kết quả của mọi dự án, các biện pháp khuyến khích tài chính đã tăng tỉ lệ thay đổi hành vi lên tới 62%.


Thưởng tiền giúp người hút thuốc lá có xu hướng từ bỏ thói quen xấu cao gấp hơn 2 lần bình thường. (Ảnh minh họa: Corbis)

Điều thú vị là, không có mấy khác biệt về tác dụng giữa các khoản thưởng có trị giá thấp và cao. Theo báo cáo nghiên cứu trên tạp chí PLoS ONE, các hình thức xử phạt tài chính, trong đó một người sẽ mất tiền đặt cọc nếu không thay đổi hành vi, cũng có hiệu quả.

Các nhà nghiên cứu nhận thấy, tác dụng bắt đầu giảm bớt sau khi những biện pháp khuyến khích chấm dứt. Tuy nhiên, một số người rốt cuộc sẽ vẫn quay trở lại những cách truyền thống để bỏ hút thuốc, giảm cân và cải thiện sức khỏe của họ.

Những người chỉ trích cáo buộc, các dự án thử nghiệm trên đang sử dụng tiền đóng thuế của người dân để "hối lộ". Tuy nhiên, nhà nghiên cứu, tiến sĩ Jean Adams khẳng định, các dự án chỉ "trao thưởng" thay vì "hối lộ".

Bà Adams nói, mặc dù cả 16 dự án được đem ra phân tích đều tiến hành ở Mỹ, các biện pháp khuyến khích tài chính hữu hiệu có thể giúp hệ thống y tế công của Anh (NHS) tiết kiệm tiền. Chẳng hạn như, thưởng một khoản tiền nhỏ cho người "cai" thuốc lá rẻ hơn nhiều so với việc phát cho họ những loại thuốc đắt tiền hoặc trả phí chữa các bệnh phát sinh từ thói quen xấu của họ.

NHS hiện đang thử nghiệm áp dụng các dạng khuyến khích tài chính đối với những người hút thuốc lá, người béo phì và thậm chí cả các phụ nữ đang cho con bú. Một trong những dự án gây tranh cãi nhất trong số này là dùng lợi ích tài chính để "dụ" các bà mẹ sau sinh ở South Yorkshire và Derbyshire cho con bú, thay vì dùng sữa bột công thức.

TIN CŨ HƠN
Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Nên tránh ra ngoài mỗi khi nghe tiếng sấm. Tuy nhiên, kể cả lúc ở trong nhà, bạn vẫn phải đối mặt với rủi ro bị sét tấn công.

Đăng ngày: 08/01/2026
Ai không nên uống nước đậu đen?

Ai không nên uống nước đậu đen?

Đậu đen là loại hạt lành tính tuy nhiên không nên lạm dụng dùng đặc biệt là uống thay nước, sẽ làm ảnh hưởng tới khả năng hấp thu của các chất trong cơ thể.

Đăng ngày: 08/01/2026
10 triệu chứng biểu hiện suy thận

10 triệu chứng biểu hiện suy thận

Rất nhiều người mắc bệnh thận mạn nhưng không biết, bởi vì những dầu hiệu ban đầu có thể là rất khó thấy.

Đăng ngày: 06/01/2026
Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Bạn nhìn xuống khẩu súng, nhắm mục tiêu, thở ra từ từ và bóp cò. Ngay lập tức, một loạt sự kiện diễn ra: ánh sáng tóe lên, cơ thể bị giật lại đằng sau, một tiếng nổ chát chúa và mùi thuốc súng khét lẹt.

Đăng ngày: 05/01/2026
Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Nhỏ mật ong lên tờ giấy mỏng, giọt mật vón lại mà không thấm quanh tờ giấy là mật ong thật.

Đăng ngày: 05/01/2026
15 lý do để ăn dứa trong mùa hè

15 lý do để ăn dứa trong mùa hè

Dứa rất giàu dinh dưỡng, có nhiều chất chống viêm, giúp xương chắc khỏe và cải thiện hệ tiêu hóa rất tốt.

Đăng ngày: 04/01/2026
Tác dụng ít biết của vỏ chuối

Tác dụng ít biết của vỏ chuối

Chuối không chỉ là trái cây bổ dưỡng mà vỏ của chúng cũng có rất nhiều công dụng hữu ích, như: làm trắng răng, trị mụn, chống lão hóa da…

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News