Sau 1.800 năm, bóng ma từ thành cổ Maya vẫn đủ hại người

Nghiên cứu mới về các tòa thành cổ Maya cảnh báo các nhà khảo cổ có thể gặp nguy hiểm vì một bóng ma từng làm hại người dân cổ đại trỗi dậy lần nữa khi bị đào bới.

Theo nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học Frontiers in Environmental Science, chôn sâu trong đất và trầm tích ở các tòa thành cổ Maya là một lượng thủy ngân đủ lớn để làm hại các nhà khảo cổ trong thời hiện đại.

Trước đó, nhóm tác giả dẫn đầu bởi phó giáo sư Duncan Cook từ Đại học Australian Catholic (Úc) đã phân tích trầm tích lấy từ nhiều thành cổ Maya ở Mexico, Guatemala, Honduras ngày nay và phát hiện ngoại trừ địa điểm thời kỳ cổ điển Chan b'i, tất cả các tòa thành cổ Maya khác đều bị ô nhiễm thủy ngân nặng nề.


Ảnh đồ họa mô tả một kim tự tháp trong thành cổ Maya - (Ảnh: SCITECH DAILY).

Điều này là do thói quen dùng các vật liệu liên quan đến thủy ngân trong các nghi lễ và hoạt động khác, bao gồm bột chu sa màu đỏ đẹp mắt và đặc trưng - biểu tượng quyền lực của đế chế.

Các hoạt động gây ô nhiễm thủy ngân phổ biến nhất vào giai đoạn từ năm 250 đến 1100 sau Công Nguyên, đó là lý do tòa thành cổ xưa hơn không bị ảnh hưởng.

Ở địa điểm nổi tiếng cả về khảo cổ lẫn du lịch là thành cổ Tikal, nồng độ thủy ngân lên tới 17,16 ppm, tức gấp 17,16 lần ngưỡng gây độc hại.

Ngộ độc thủy ngân từng làm hại người Maya cổ đại, khiến họ gặp tổn thương hệ thần kinh trung ương, thận, gan, điếc, tê liệt, béo phì bệnh lý, tâm thần... mà một số bức phù điêu quái dị về người Maya cổ có thể đã phản ánh.

Với lượng đo được ngày nay, các nhà khảo cổ vẫn rất dễ bị ảnh hưởng bởi "bóng ma" từ ngàn xưa này khi đào bới trong khu vực; cho thấy ô nhiễm kim loại nghiêm trọng là điều rất cần được tính đến trong các cuộc khai quật.

TIN CŨ HƠN
Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi. Theo sử sách lưu truyền, người lập nên đế chế Mông Cổ yêu cầu được chôn trong một ngôi mộ vô danh.

Đăng ngày: 24/08/2025
Đang đào chiến hào phòng thủ, binh sĩ Ukraine sửng sốt phát hiện cổ vật quý giá

Đang đào chiến hào phòng thủ, binh sĩ Ukraine sửng sốt phát hiện cổ vật quý giá

Theo Heritage Daily, vò hai quai là những cổ vật được người xưa sử dụng để lưu trữ và vận chuyển lương thực, thực phẩm cả chất lỏng lẫn đồ khô.

Đăng ngày: 23/08/2025
Sốc nặng với

Sốc nặng với "công nghệ thế kỷ 21" xuất hiện trong thành cổ La Mã

Một căn biệt thự lộng lẫy, tiện nghi thuộc về thành phố nghỉ dưỡng ven biển Stabiae của người La Mã, sở hữu những thứ tưởng chừng như chỉ có thể tìm thấy trong thời hiện đại.

Đăng ngày: 23/08/2025
Phát hiện dấu tích của

Phát hiện dấu tích của "rồng tử thần" sống cách đây 86 triệu năm

Các nhà khoa học Argentina đã phát hiện ra một loài bò sát bay khổng lồ được mệnh danh là "Rồng tử thần" sống cách đây 86 triệu năm cùng với khủng long.

Đăng ngày: 22/08/2025
Nghề

Nghề "đào xác động vật cổ đại" cho thu nhập cao nhưng không phải ai cũng dám làm

Giá trị của một chiếc ngà có thể bằng tiền lương 5 năm cộng lại của một người. Đây quả nhiên là công việc “biến ước mơ thành hiện thực” của người bình thường.

Đăng ngày: 21/08/2025
Người thượng cổ biến đổi gen lúa nước từ 10.000 năm trước

Người thượng cổ biến đổi gen lúa nước từ 10.000 năm trước

Một nghiên cứu vừa được công bố chứng tỏ, người thượng cố cách đây 10.000 năm là “nhà khoa học” biến đổi gen lúa nước ngày nay.

Đăng ngày: 20/08/2025
Quét CT

Quét CT "thần vệ nữ Willendorf": Phát hiện bí mật choáng về báu vật vô song

Sau khi dùng công nghệ quét micro-CT để xem xét bên trong bức tượng nữ thần, các nhà khoa học đã phát hiện điều bất ngờ.

Đăng ngày: 17/08/2025
Khoa Học News