Sputnik - con virus gây sốc cho toàn bộ giới nghiên cứu khoa học bằng cách kí sinh lên… một virus khác

Cuối thế kỉ 19, nhân loại lần đầu tiên khám phá ra một dạng sống mới có tên virus. Từ đó đến nay, những thực thể nhỏ bé này đã đưa chúng ta hết từ bất ngờ này sang bất ngờ khác, bởi chẳng con nào giống con nào.

Sự độc đáo của virus trước hết đến từ cấu tạo có 1-0-2, và sau đó là "lối sống" chẳng giống ai của chúng.

Khác với những sinh vật sống bình thường, virus không cần đến hàng nghìn bào quan, hàng trăm bộ máy phân tử phức tạp để có thể hoạt động. Chúng chỉ là những mảnh acid nucleic được bọc ngoài bởi một lớp protein capsid - quá đỗi đơn giản để thực hiện bất kì chức năng sống nào.

Vậy mà, chúng vẫn sống.

Sputnik - con virus gây sốc cho toàn bộ giới nghiên cứu khoa học bằng cách kí sinh lên… một virus khác

Loading...

Để có thể trao đổi chất và nhân lên, chúng buộc phải kí sinh vào các vật sống khác: từ những sinh vật nhân sơ, các dạng nấm nhỏ bé,… cho đến những cái cây, những loài vật to lớn, trong đó có cả con người.

Chỉ tại đây, virus mới có thể "mượn" các ribosome của tế bào để tự tổng hợp protein cho mình, rồi nhân lên nhờ sự phân chia của tế bào đó.

Sputnik - con virus gây sốc cho toàn bộ giới nghiên cứu khoa học bằng cách kí sinh lên… một virus khác
Cách virus ký sinh.

Như vậy với những đặc tính này, chúng ta đều ngầm hiểu rằng virus sẽ chẳng bao giờ kí sinh lẫn nhau cả, vì điều đó sẽ không mang lại lợi ích gì. Các virus đều không có ribosome, không thể tự nhân lên nên luôn cần phải có vật chủ để hoạt động.

Thế nhưng 10 năm trước, một loại virus đã phá vỡ quy luật ấy và khiến con người một lần nữa phải vò đầu bứt tai. Năm 2008, nhóm nghiên cứu người Pháp đã lần đầu tiên tìm thấy trong mẫu vật lấy từ một đài phun nước tại Paris: một con virus đang "ăn bám" một con virus khác.

Họ đặt tên cho nó là Sputnik – mở đầu cho công cuộc nghiên cứu hoàn toàn lạ lẫm.

Sputnik có đường kính khoảng 50nm, và có khoảng 18.000 cặp bazơ nitơ (trong khi con người có khoảng 3 tỉ cặp trong ADN), kí sinh lên một virus khác thuộc dòng Mimivirus.

Sputnik - con virus gây sốc cho toàn bộ giới nghiên cứu khoa học bằng cách kí sinh lên… một virus khácChấm tròn màu đen bên phải chính là Sputnik.

Mimivirus được biết đến là một trong những loại virus lớn nhất, đứng ngang hàng với một vài sinh vật nhân sơ khác. Tuy nhiên, kích thước không nói lên điều gì. Mimivirus vẫn là virus, vẫn không có đủ những bộ máy sinh học, enzyme cần thiết để tự nhân lên. Và điều này đã làm các nhà khoa học bối rối một thời gian dài về mục đích của Sputnik.

Thời gian trôi qua, rất nhiều nghiên cứu được thực hiện và hiện nay, chúng ta đã có thể trả lời được cho câu hỏi này.

Sputnik - con virus gây sốc cho toàn bộ giới nghiên cứu khoa học bằng cách kí sinh lên… một virus khác

Khi quan sát Mimivirus bị kí sinh, người ta thấy rằng chúng thường kí sinh lên amip – một loài đơn bào nhân thực. Và thay vì tạo ra các Mimivirus khác, con amip lại tạo ra hàng loạt virus Sputnik.

Như vậy có nghĩa là: Sputnik cài gen của mình vào Mimivirus, Mimivirus lại cài chính gen đó vào amip. Và giờ thì cơ chế hoạt động của Sputnik trở nên hoàn toàn hợp lí.

Thế nhưng, các nhà khoa học vẫn tham vọng tìm ra nguyên nhân sâu xa của hành động này. Việc "cài cắm" một virus khác thì có gì hơn kí sinh trực tiếp lên một sinh vật khác?

Chưa ai rõ, nhưng chắc chắn sẽ không lâu cho tới khi nhân loại chinh phục được câu trả lời.

Loading...
TIN CŨ HƠN
Những điều bạn cần biết về vi khuẩn ăn thịt người có trong hàu sống

Những điều bạn cần biết về vi khuẩn ăn thịt người có trong hàu sống

Theo FDA, vi khuẩn Vibrio thường gây ra các triệu chứng tiêu hóa như tiêu chảy, nôn mửa và đau bụng.

Đăng ngày: 21/07/2018
Phát hiện 2 loài hoa lan mới tuyệt đẹp ở Lào Cai và Khánh Hòa

Phát hiện 2 loài hoa lan mới tuyệt đẹp ở Lào Cai và Khánh Hòa

Các nhà khoa học của Viện Sinh học nhiệt đới thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam vừa phát hiện ra 2 loài hoa lan mới, có vẻ đẹp khá độc đáo.

Đăng ngày: 20/07/2018
Loài cây này có thể sẽ là “cứu tinh” cho Trái đất của chúng ta!

Loài cây này có thể sẽ là “cứu tinh” cho Trái đất của chúng ta!

Loài cây được nhắc đến chính là cây Kiri, một loài thực vật bản địa của Nhật Bản.

Đăng ngày: 19/07/2018
Khám phá bất ngờ về cây dâm bụt

Khám phá bất ngờ về cây dâm bụt

Dâm bụt là loài cây dễ sống, thường được trồng làm hàng rào và cho hoa màu đỏ thắm khá đẹp.

Đăng ngày: 19/07/2018
Điều không ngờ về loài xương rồng dị dạng, trị giá hàng tỷ đồng

Điều không ngờ về loài xương rồng dị dạng, trị giá hàng tỷ đồng

Cây xương rồng dị dạng nhưng có giá trị tới hàng tỷ đồng này là giống cây hiếm Haageocereus tenuis, dự kiến sẽ bị tuyệt chủng vào năm 2024.

Đăng ngày: 19/07/2018
Bọ cạp

Bọ cạp "xâm chiếm" Brazil, cắn chết hàng trăm người

Theo Newsweek, số người bị bọ cạp cắn chết ở Brazil tăng lên tới 184 trường hợp vào năm 2017, gấp gần 3 lần so năm 2013.

Đăng ngày: 19/07/2018
Hơn 1 triệu loài côn trùng trên Trái đất nhưng đây là lý do mà chúng “sợ” sống dưới biển

Hơn 1 triệu loài côn trùng trên Trái đất nhưng đây là lý do mà chúng “sợ” sống dưới biển

Theo những gì đã khảo sát được, có đến hơn 1 triệu loài côn trùng tồn tại trên Trái đất được phát hiện cho đến nay.

Đăng ngày: 16/07/2018
Tiêu điểm
Khoa Học News