Khoa Học News

Tại sao một số cơ quan trên cơ thể có khả năng tái tạo, còn số khác thì không?

Các nhà khoa học đã cố tìm câu trả lời cho câu hỏi này trong suốt một thời gian dài. Tin tốt là sau nhiều năm nghiên cứu, chúng ta nay đã biết được phần nào cơ chế đằng sau điều thần kỳ này.

Tế bào là gì?

Hẳn bạn đã biết rằng cơ thể được cấu tạo từ các tế bào. Đôi lúc chúng ta gọi tế bào là "những viên gạch dựng xây cuộc sống". Tự nhiên tạo ra mọi thành phần của cơ thể chúng ta bằng các tế bào. Nói cách khác, nếu bạn từng chơi LEGO, thì tế bào giống như những mẩu LEGO vậy. Giống như các khối LEGO, tế bào có nhiều hình dạng và màu sắc. Tế bào cũng có thể làm được rất nhiều điều khác nhau.


Cơ thể được cấu tạo từ các tế bào.

Da của bạn được cấu tạo từ nhiều tế bào khác nhau. Ví dụ, một vài trong số chúng tạo ra tóc, và một số khác tạo ra các vết sẹo khi bạn bị một vết cắt.

Ngay cả máu của bạn cũng được cấu tạo từ nhiều tế bào khác nhau. Tế bào máu đỏ sẽ khiến máu của bạn có màu đỏ.

Quay lại với câu hỏi chính.

Một số tế bào trong cơ thể chúng ta rất đặc biệt, bởi chúng có thể nhân lên. Không chỉ vậy, những tế bào đặc biệt này còn có thể biến thành các tế bào khác. Tên gọi của những tế bào đặc biệt đó là "tế bào gốc", và chúng là chìa khóa trong quá trình tái tạo các cơ quan trên cơ thể của chúng ta.

Cơ quan nào trên cơ thể có thể tự tái tạo?

Tái tạo là khi các cơ quan trong cơ thể tự sửa chữa chính chúng sau khi bị hư hại. Các cơ quan trên cơ thể có thể bị hư hại nếu chúng ta bị thương hoặc ốm rất nặng.

Các cơ quan như da (da là cơ quan lớn nhất của cơ thể!) cần được tái tạo thường xuyên. Tế bào gốc của da sản sinh ra các tế bào mới khi các tế bào cũ mất đi, giống như khi chúng ta bị dao cắt đứt da vậy.

Gan của chúng ta cũng rất giỏi trong việc tự tái tạo, bởi chúng cũng có thể tạo ra các tế bào mới. Các tế bào gan được gọi là "hepatocytes". Hepatocytes bắt đầu nhân lên khi gan bị hư hỏng, do đó có thể nói hepatocytes hoạt động như tế bào gốc vậy.

Ruột là một ví dụ điển hình khác của một cơ quan có khả năng tự tái tạo. Ruột của chúng ta tái tạo liên tục, kể cả khi chúng ta hoàn toàn khỏe mạnh. Chúng mất đi các tế bào trong quá trình tiêu hóa thức ăn, nhưng tế bào gốc trong ruột sẽ nhân lên để giữ cho cơ quan quan trọng này hoạt động bình thường.

Cơ quan nào trên cơ thể có khả năng tái tạo kém?

Não thực ra không thể tự tái tạo hiệu quả cho lắm bởi khi não bị hư hại, các tế bào của nó rất khó để tạo ra các tế bào mới. Đó là bởi não có rất ít các tế bào đặc biệt – hay tế bào gốc.

Trong vài năm trở lại đây, chúng ta đã phát hiện ra một số khu vực của não có thể tái tạo được. Nhưng chúng ta vẫn cần nghiên cứu nhiều hơn để hiểu được cơ chế hoạt động của nó.

Và một điều nữa mà chúng ta biết rõ: não tự tái tạo tốt hơn khi chúng ta còn trẻ, và kém dần đi khi về già.

TIN CŨ HƠN
14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

Không chỉ có hương vị thơm ngon, quả vải còn chứa nhiều vitamin và chất chống oxy hóa giúp phòng ngừa ung thư, hỗ trợ sức khỏe tim mạch, làm chậm quá trình lão thị, giúp da mịn màng và mái tóc óng ả.

Đăng ngày: 09/06/2026
Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Quả lặc lè (hay còn được gọi là lặc lày, mướp rừng, mướp Mường, bầu rắn) là một siêu thực phẩm rất dễ ăn trong những mùa nóng nực.

Đăng ngày: 07/06/2026
Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Tết này thay vì ăn nhiều bánh kẹo, bạn nên tích cực thưởng thức những loại hạt rất tốt cho sức khỏe để tránh bị tăng cân, mệt mỏi.

Đăng ngày: 06/06/2026
Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Bác sĩ Trình Ngô Bỉnh, Khoa Da liễu Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park TP HCM, đúc kết 8 bệnh da thường gặp trong thời tiết nắng nóng mùa hè và cách phòng tránh, xử lý.

Đăng ngày: 03/06/2026
Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Bác sĩ Randell DuPraw, chuyên gia nắn chỉnh thần kinh cột sống tại Maple Healthcare, giải thích gai cột sống là những mảng xương thừa mọc ra dọc theo rìa các đốt xương sống.

Đăng ngày: 01/06/2026
Lá bìm bìm làm thuốc

Lá bìm bìm làm thuốc

Bìm bìm được dùng phổ biến theo kinh nghiệm dân gian để làm thuốc lợi tiểu chữa phù thũng, đái dắt. Bìm bìm là loại dây leo. Lá mọc so le, chia 5 thùy. Hoa mầu trắng hay lam tím. Quả nang.

Đăng ngày: 30/05/2026
Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc ĐH Malaga chỉ ra, khả năng chịu đau ở nam giới và nữ giới là tương tự nhau.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khoa Học News