Tạo ra vắcxin ngừa viêm màng não

Một loại vắcxin mới có thể làm giảm số người chết do một trong những bệnh viêm màng não phổ biến nhất ở trẻ em gây nên. Chương trình tiêm phòng hiện tại chỉ mới bảo vệ cơ thể khỏi một vài týp vi khuẩn gây bệnh này.

Một nghiên cứu của người Chilê được đăng trên tạp chí y khoa The Lancet cho thấy có nhiều bằng chứng rằng loại vắcxin mới có tác dụng đối với bệnh viêm màng não do vi khuẩn týp B. Khoảng 2000 trường hợp mắc phải bệnh biêm màng não týp B ở Anh mỗi năm, hầu hết đều dưới 5 tuổi.

Chương trình tiêm phòng viêm màng não hiện tại ở Anh được cho là đã cứu hàng trăm mạng sống trong thập niên vừa qua. Tuy nhiên, vi khuẩn týp B lại là một mục tiêu khó đối với các nhà sản xuất vắcxin do nó là một tập hợp hàng ngàn chủng vi khuẩn khác nhau, nên khó có thể tạo ra một loại vắcxin phòng tất cả vi khuẩn này.

Viêm màng não là một trong những nguyên nhân chủ yếu gây ra tử vong ở trẻ em.

Vì vậy trong khi 4 chủng vi khuẩn chủ yếu gây bệnh viêm màng não đã có vắcxin phòng thì vẫn chưa có vắcxin phòng chủng vi khuẩn týp B. Việc nhiễm trùng làm viêm các màng ở não và tuỷ sống vẫn còn làm hơn 100 người chết mỗi năm, trong đó có nhiều trẻ em phải hứng chịu tật nguyền.

Các nhà khoa học đã sản xuất ra vắcxin 4CMenB bằng cách phân tích cấu trúc gene của hàng ngàn chủng vi khuẩn týp B, tìm những đặc tính chung của chúng. Đã có những kết quả rất đáng khích lệ khi tiêm vào những đứa bé mới chập chững biết đi và nghiên cứu mới nhất được thực hiện bởi các nhà khoa học trường đại học Chilê cho thấy hiệu quả của vắcxin khi tiêm cho trẻ từ 11 đến 17 tuổi.

Hơn 60% trường hợp viêm màng não do vi khuẩn ở Chilê liên quan đến vi khuẩn týp B, nhưng chỉ cần 2 liều vắcxin đã có thể bảo vệ cơ thể 100% khỏi týp vi khuẩn này.

Các nhà nghiên cứu cho biết vắcxin này giờ đây có thể được xem xét để đưa vào chương trình tiêm phòng quốc gia ở nhiều nước nơi vi khuẩn týp B này phổ biến bao gồm nhiều nước ở Châu Âu và Mỹ.

Tiến sĩ Myron Christodoulides, giảng viên kỳ cựu bộ môn vi sinh vật học phân tử thuộc trường đại học Southampton cho biết toàn bộ vi khuẩn týp B có được phòng bởi vắcxin này hay không vẫn chưa được kiểm chứng.

Ông nói: “Những nghiên cứu trước đây cho thấy vắcxin 4CMenB tạo ra sự bảo vệ đáng kể khi tiêm cho các bé sơ sinh, còn nghiên cứu mới này cho thấy nó cũng có thể bảo vệ tốt đối với người ở độ tuổi vị thành niên. Tuy nhiên, vẫn còn một số câu hỏi cần giải đáp như loại vắcxin này có thể phòng được bao nhiêu chủng vi khuẩn, việc bảo vệ này sẽ kéo dài bao lâu và nó có ngăn được vi khuẩn lây cho người khác, nó có bảo vệ gián tiếp những người không tiêm vắcxin này hay không”.

BBC cho biết các nhà khoa học nhiều năm qua đang tạo ra một loại vắcxin phòng vi khuẩn này nhưng đây vẫn còn là một thách thức vì màng của vi khuẩn này tương tự cấu trúc của tế bào thần kinh ở người và vi khuẩn thường rất khéo trong việc thay đổi và thích nghi.

Từ khóa liên quan:

vắcxin

vắcxin 4CMenB

điều chế vắcxin

viêm màng não

vắcxin ngừa viêm màng não

vi khuẩn tuýp B

Myron Christodoulides