Khoa Học News

Thiết bị lạ trên tai động vật hoang dã dùng nguồn điện vô tận

Theo dõi động vật hoang dã rất quan trọng đối với nghiên cứu khoa học, bởi qua đó giúp con người hiểu rõ hơn về hành vi của động vật và tìm ra cách đảm bảo sự sống còn liên tục của chúng, đặc biệt là ở những khu vực hạn chế như công viên quốc gia. Các công nghệ theo dõi mới, tiên tiến hơn có thể giúp chủ động bảo vệ các loài dễ bị săn trộm, hoặc các mối đe dọa tức thời khác.

Trong nhiều năm, Công viên quốc gia Kruger (SANParks) và các nhà nghiên cứu động vật hoang dã sử dụng vòng cổ cồng kềnh gắn GPS để theo dõi vị trí của động vật. Tuy nhiên, những chiếc vòng cổ này có một số nhược điểm và không phù hợp để sử dụng cho tất cả các loài động vật.

Do gắn GPS nên những vòng cổ này tiêu thụ rất nhiều điện năng, trong khi dữ liệu chỉ có thể tải xuống khi con vật bị bắt giữ và gây mê.


Thiết bị theo dõi bằng năng lượng mặt trời. (Ảnh: MBB).

Để xác định vị trí của con vật, vòng cổ phát ra tín hiệu vô tuyến VHF. Việc tìm vòng cổ vẫn là một thách thức lớn đối với các loài động vật như báo hoa mai, loài có lãnh thổ rộng lớn.

Các vòng cổ khác có thể truyền vị trí của động vật tới vệ tinh sau mỗi vài giờ, thường là trên mạng Iridium, dữ liệu sẽ được truyền tới máy chủ trên mặt đất. Điều này cho phép theo dõi từ xa nhưng tốn nhiều điện năng hơn. Bộ pin trong những vòng cổ này có thể dùng được trong nhiều năm, nhưng lại lớn và cồng kềnh, chỉ phù hợp với những loài động lớn.

Những năm gần đây, công nghệ mở ra những khả năng mới cho các thiết bị nhỏ gọn và hữu ích hơn như Apple AirTags, Galaxy SmartTags hoặc Tile sử dụng Bluetooth và giao tiếp băng tần siêu rộng để truyền vị trí, thay vì GPS. Các thiết bị này đảm bảo pin có thể kéo dài trong nhiều tháng đến nhiều năm, nhưng chỉ hiệu quả ở những khu vực có nhiều thiết bị hỗ trợ Bluetooth.

Bằng cách sử dụng các tấm pin mặt trời nhỏ, Ceres và GSatSolar là hai công ty tạo ra các thiết bị theo dõi mới nhỏ gọn không cần pin lớn. Các thiết bị này ban đầu được sản xuất để theo dõi gia súc và các tài sản di động khác.


Thiết bị tối ưu có thể tự sạc và dễ gắn trên động vật hoang dã. (Ảnh: MBB).

Ceres cung cấp 3 thiết bị theo dõi nhỏ chạy bằng năng lượng mặt trời gồm: Ceres Ranch, Ceres Trace và Ceres Wild. Trong đó, Ranch có khả năng tích hợp trực tiếp đến vệ tinh, với tối đa 4 lần cập nhật vị trí mỗi ngày. Trace hỗ trợ các mạng vệ tinh quỹ đạo thấp mới hơn, với cùng số lần ping hàng ngày. Ceres Wild có khả năng truyền trực tiếp đến vệ tinh và 24 ping vị trí mỗi ngày.

Theo GSat, thiết bị theo dõi có thể cung cấp tới 12 ping vị trí đến mạng vệ tinh Iridium, một ngày sạc năng lượng mặt trời cho pin 150Ah. Mặc dù mảng tấm pin mặt trời nhỏ chỉ tạo ra tối đa 0,125w điện.

Do nhỏ gọn nên các thiết bị này gắn vào động vật mà không gây căng thẳng. Ceres Wild chỉ nặng 35g và dài 62mm, rộng 36mm và dày 37mm. GSatSolar nặng khoảng 31g, bao gồm phần để gắn vào tai động vật.

SANParks bắt đầu thử nghiệm thẻ tai GPS được cung cấp năng lượng bởi các tấm pin mặt trời mini, để theo dõi vị trí của động vật hoang dã. Nhờ gắn thiết bị theo dõi vào tai của động vật, các nhà nghiên cứu và nhân viên bảo vệ động vật hoang dã có thể nhận được gấp đôi số lần ping vị trí mà không bị mất thêm pin.

TIN CŨ HƠN
Top 6 loài ân ái dị nhất Trái đất, có loài hiện diện ở Việt Nam

Top 6 loài ân ái dị nhất Trái đất, có loài hiện diện ở Việt Nam

Những loài động vật dưới đây có cách ân ái có một không hai. Trong đó, có một loài là đặc sản nổi tiếng của Việt Nam.

Đăng ngày: 31/05/2026
Cuộc chiến sinh tồn khốc liệt giữa "ông vua đầm lầy" và loài rắn nguy hiểm nhất châu Phi

Cuộc chiến sinh tồn khốc liệt giữa "ông vua đầm lầy" và loài rắn nguy hiểm nhất châu Phi

Trong một sự kiện hiếm gặp tại công viên quốc gia Kruger, một con cá sấu châu Phi đã săn được một con rắn hổ mang đen (Black Mamba), loài rắn được coi là độc nhất và nguy hiểm nhất châu lục này.

Đăng ngày: 31/05/2026
Độc lạ loài cá quý như nhân sâm, là lộc trời chỉ có ở Hoàng Liên Sơn: Bị bắt bằng cách "chuốc say"

Độc lạ loài cá quý như nhân sâm, là lộc trời chỉ có ở Hoàng Liên Sơn: Bị bắt bằng cách "chuốc say"

Chúng là loài cá bản địa, rất hiếm và được người dân địa phương ví rằng "quý như nhân sâm".

Đăng ngày: 31/05/2026
Loài rắn mang tên gọi đáng sợ và giống hệt rắn độc nhưng vô hại

Loài rắn mang tên gọi đáng sợ và giống hệt rắn độc nhưng vô hại

Tại Việt Nam có một loài rắn mang tên gọi đáng sợ và sở hữu vẻ bề ngoài giống hệt rắn độc, nhưng thực chất đây là một loài rắn lành tính và hoàn toàn vô hại. Đó là loài rắn gì?

Đăng ngày: 30/05/2026
Hành trình sinh tử: Vượt qua muôn trùng thử thách trên con đường di cư của cá hồi!

Hành trình sinh tử: Vượt qua muôn trùng thử thách trên con đường di cư của cá hồi!

Cá hồi nổi tiếng với hành trình di cư ngoạn mục, chúng phải vượt qua hàng nghìn cây số từ đại dương mênh mông để trở về vùng nước ngọt nơi chúng được sinh ra để sinh sản hàng năm.

Đăng ngày: 29/05/2026
Âm thanh gào thét giận dữ của loài ếch này đảm bảo sẽ khiến tất cả chúng ta cùng "sợ"

Âm thanh gào thét giận dữ của loài ếch này đảm bảo sẽ khiến tất cả chúng ta cùng "sợ"

Các loài động vật trong thế giới tự nhiên hung hiểm có những bản năng khác nhau để đối phó với tình huống bị đe dọa.

Đăng ngày: 28/05/2026
Một con cuốn chiếu thực sự có bao nhiêu chân?

Một con cuốn chiếu thực sự có bao nhiêu chân?

Cuốn chiếu – một số nơi gọi là “con trăm chân” - không phải là giun và cũng không phải là côn trùng. Côn trùng chỉ có sáu chân, và rõ ràng cuốn chiếu có nhiều chân hơn thế. Vậy thì chính xác cuốn chiếu còn có bao nhiêu cái chân nữa?

Đăng ngày: 28/05/2026
Khoa Học News