Khoa Học News

Tìm ra thủ phạm tạo nên những siêu vật thể quái dị nhất vũ trụ

Các nhà khoa học Anh đã vén màn một bí ẩn lâu đời trong thiên văn học, liên quan những thứ quái dị nhất "hiện về" từ vũ trụ sơ khai.

Nhờ khả năng quan sát vượt trội của các kính viễn vọng tối tân, ngày càng có nhiều siêu vật thể từ vũ trụ thuở "sơ sinh" đã phơi bày trước mắt người Trái đất.

Trong đó, các thiên hà khổng lồ cổ đại phình ra như quả bóng bầu dục, hoàn toàn khác biệt so với dạng đĩa của các thiên hà ngày nay, đã khiến các nhà thiên văn học bối rối nhiều năm.

Nhưng nhóm nghiên cứu dẫn dầu bởi Đại học Southampton (Anh) vừa giải đáp được câu hỏi lâu đời này.


Thiên hà Antenna, một ví dụ về dạng thiên hà được tạo ra bởi một vụ va chạm và hợp nhất của 2 thiên hà trong vũ trụ - (Ảnh: NASA/ESA).

Theo đó, các mô hình do họ lập ra đã chỉ ra cơ chế giúp hình thành các siêu vật thể như quả bóng bầu dục kỳ lạ nói trên: Đó là các vụ va chạm khốc liệt, nhưng phải là va chạm trong một vũ trụ còn trẻ tuổi.

"Hai thiên hà đĩa va chạm vào nhau khiến khí - nhiên liệu hình thành nên các ngôi sao - chìm xuống tâm của chúng, tạo ra hàng ngàn tỉ ngôi sao mới" - TS Anna Puglisi, thành viên nhóm nghiên cứu, giải thích.

Những vụ va chạm này chỉ có thể xảy ra cách đây khoảng 8-12 tỉ năm, khi vũ trụ đang trong giai đoạn tiến hóa năng động hơn ngày nay rất nhiều.

Luồng khí lạnh lớn được tạo ra do va chạm có thể đã thúc đẩy sự hình thành của một số hệ sao quái dị nhất bên trong thiên hà khổng lồ sau hợp nhất.

Để đi đến kết quả này, các nhà khoa học đã sử dụng một kỹ thuật mới để kiểm tra sự phân bố ánh sáng từ các thiên hà xa xôi và cực kỳ sáng.

Theo các tác giả, dữ liệu về các thiên hà đó là bằng chứng thực tế đầu tiên cho thấy, các khối cầu hình thành trực tiếp thông qua các đợt hình thành sao dữ dội nằm ở lõi của các thiên hà.

Những thiên hà quái dị này cũng hình thành rất nhanh. Khí bị hút vào bên trong một cách cuồng nộ, nuôi lớn các lỗ đen và kích hoạt các vụ nổ sao, khiến quá trình hình thành sao nhanh hơn từ 10 đến 100 lần so với thiên hà chứa Trái đất Milky Way (Ngân Hà).

Những siêu vật thể hình quả bóng bầu dục này đã không còn thấy trong vũ trụ ngày nay, vốn đã được 13,8 tỉ tuổi và bớt cuồng nộ hơn nhiều so với những năm đầu.

TIN CŨ HƠN
Biến mất 14 năm, "quái vật vũ trụ" hiện về với hình dáng gây sốc

Biến mất 14 năm, "quái vật vũ trụ" hiện về với hình dáng gây sốc

Năm 2009, một ngôi sao "quái vật" to gấp 25 lần Mặt Trời đã biến mất hoàn toàn. Siêu kính viễn vọng James Webb vừa tìm thấy nó, theo cách khiến các nhà khoa học hoàn toàn bối rối.

Đăng ngày: 14/06/2026
Bức xạ Cherenkov có thể khiến các hạt chuyển động nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

Bức xạ Cherenkov có thể khiến các hạt chuyển động nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

"Vụ nổ ánh sáng", còn gọi là bức xạ Cherenkov, là một loại bức xạ điện từ có bước sóng ngắn chiếm ưu thế, biểu hiện chủ yếu dưới dạng tia sáng xanh.

Đăng ngày: 14/06/2026
Độ cong của không gian và bí ẩn của các vũ trụ song song

Độ cong của không gian và bí ẩn của các vũ trụ song song

Trong vũ trụ rộng lớn, vô số thiên hà và hành tinh đan xen với những câu đố bí ẩn, trong đó hấp dẫn nhất là độ cong của không gian và các vũ trụ song song.

Đăng ngày: 13/06/2026
Những "quả bom nguyên tử" lớn nhất vũ trụ

Những "quả bom nguyên tử" lớn nhất vũ trụ

Siêu tân tinh là vụ nổ phát ra năng lượng khổng lồ và độ sáng làm lu mờ cả thiên hà với chứa vài trăm tỷ ngôi sao.

Đăng ngày: 13/06/2026
Đi tìm nguồn gốc hạt vũ trụ đi qua cơ thể chúng ta cả tỉ lần mỗi giây

Đi tìm nguồn gốc hạt vũ trụ đi qua cơ thể chúng ta cả tỉ lần mỗi giây

Khoảng một nghìn tỉ hạt nhỏ gọi là neutrino xuyên qua bạn mỗi giây. Được tạo ra trong Vụ nổ lớn Big Bang, những neutrino nguyên thủy này tồn tại trong toàn bộ vũ trụ, nhưng chúng không thể làm hại bạn.

Đăng ngày: 13/06/2026
Một cấu trúc khổng lồ ẩn giấu trong không gian sâu thẳm đang thách thức hiểu biết của con người về vũ trụ

Một cấu trúc khổng lồ ẩn giấu trong không gian sâu thẳm đang thách thức hiểu biết của con người về vũ trụ

Một cấu trúc khổng lồ trong vũ trụ xa xôi đang thách thức sự hiểu biết của con người về cách vũ trụ phát triển.

Đăng ngày: 12/06/2026
Thế giới thở phào khi khối pin 2,6 tấn bốc cháy trong bầu khí quyển

Thế giới thở phào khi khối pin 2,6 tấn bốc cháy trong bầu khí quyển

Đúng như dự đoán, khối pin Expose Pallet 9 (EP9) từ ISS đã đi vào bầu khí quyển Trái đất cuối tuần qua.

Đăng ngày: 12/06/2026
Khoa Học News