Tìm thấy hóa đơn 3.500 năm, lâu đời nhất thế giới
Được viết bằng chữ hình nêm, hóa đơn này được ghi trên miếng đất sét có niên đại từ thế kỷ 15 trước Công nguyên, tức khoảng 3.500 tuổi.
Các nhà khảo cổ mới đây phát hiện một miếng đất sét khắc một trong những hóa đơn mua hàng lâu đời nhất thế giới ở miền nam Thổ Nhĩ Kỳ.
Được viết bằng chữ hình nêm, miếng đất sét có niên đại từ thế kỷ 15 trước Công nguyên, tức khoảng 3.500 tuổi, và ghi lại việc mua số lượng lớn đồ gỗ nội thất, theo trang IFLScience ngày 23-7.
Văn bản viết bằng tiếng Akkad trên nền đất sét được phát hiện tại Eski Alalah, tỉnh Hatay, Thổ Nhĩ Kỳ - (Ảnh: IHA).
Bộ trưởng Văn hóa và Du lịch Thổ Nhĩ Kỳ Mehmet Ersoy cho biết nhóm nghiên cứu đã phát hiện di tích đáng chú ý này ở khu vực Eski Alalah của tỉnh miền nam Hatay. Còn được gọi là Đồi Accana, địa điểm cổ xưa này tọa lạc tại thành phố cổ Alalah, nơi công nhân đến dọn dẹp sau một trận động đất và tình cờ tìm thấy "hóa đơn đất sét" này.
Chữ hình nêm là hệ thống chữ viết lâu đời nhất trên thế giới, phát triển cách đây khoảng 5.500 năm và được sử dụng khắp vùng Lưỡng Hà cổ đại trong khoảng 3.000 năm. Các văn bản khắc trên nền đất sét từng được các nền văn hóa như Babylon, Assyria và Sumer sử dụng, mỗi nền văn hóa có ngôn ngữ riêng.
Theo Bộ trưởng Ersoy, hóa đơn mới phát hiện dường như được viết bằng tiếng Akkad - là một ngôn ngữ thuộc hệ thống chữ viết hình nêm từng được người vùng Lưỡng Hà cổ đại sử dụng.
Đế chế Akkad tồn tại trong hơn 1 thế kỷ, có thủ đô tại một địa điểm không xác định dọc theo bờ sông Euphrates và phương ngữ hiện đã không còn dùng đến của nó là ngôn ngữ cổ nhất trong số các ngôn ngữ Semit - bao gồm tiếng Do Thái và Ả Rập.
Hiện các nhà ngôn ngữ học đang giải mã văn bản nói trên. Những dòng đầu tiên trong văn bản ghi lại việc mua bán số lượng lớn ghế, bàn và ghế đẩu cùng với danh tính người mua và người bán.
"Chúng tôi tin miếng đất sét này, nặng 28g, sẽ cung cấp một góc nhìn mới để hiểu thêm về cấu trúc kinh tế và hệ thống nhà nước của Thời đại đồ đồng muộn", Bộ trưởng Ersoy cho biết.
Năm 2018, các nhà nghiên cứu từng tìm thấy một miếng đất sét ghi lại lời phàn nàn của một khách hàng do không hài lòng với chất lượng đồng mà ông ta đã mua.
| Theo IFLScience, các học giả thường phải vật lộn để giải mã thông điệp trong các văn tự cổ, song nhiệm vụ diễn giải từng chữ hình nêm có thể trở nên dễ dàng hơn nhiều nhờ sự phát triển của một hệ thống trí tuệ nhân tạo có khả năng dịch tiếng Akkad và các ngôn ngữ khác với độ chính xác 97%. Dù vậy, việc đọc hiểu từng dòng vẫn còn là một thách thức. |
Cách hổ phách tạo ra những hóa thạch tinh xảo lưu giữ lịch sử Trái đất
Những mẫu hổ phách mang màu sắc ấm áp đóng vai trò như một cửa sổ 3 chiều giúp các nhà khoa học tái tạo lại hệ sinh thái cổ đại thông qua vô số các bao thể động vật, thực vật mà nó chứa bên trong.
Đào ống nước, phát hiện kho báu "đóng băng thời gian" 2.100 năm
Một kho báu khảo cổ vô song, cực kỳ giá trị vừa được tìm thấy ở Israel, nơi hầu hết cổ vật đều được bảo quản trong trạng thái cực kỳ tốt và chứa đựng nhiều thông tin quý giá.
Quái thú 1 tấn "trên trời rơi xuống", giới khoa học bối rối
Đó là một loài quái thú hoàn toàn mới, được xác định thông qua hài cốt hóa thạch có niên đại khoảng 72 triệu năm trước, vừa được khai quật tại Chile.
Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ
Theo đánh giá đây là một hóa thạch rất có giá trị đối với việc giải mã những bí ẩn cổ đại.
DNA tiết lộ mô hình tình dục và hôn nhân ở đế chế hùng mạnh châu Âu
Nghiên cứu phân tích DNA cổ đại lấy từ các ngôi mộ của người Avar đã tiết lộ về nguồn gốc, cũng như mô hình tình dục và hôn nhân của đế chế hùng mạnh này.
Phát hiện chiếc thùng sắt chứa 4 tấn vàng: "Kho báu" mà Đức Quốc xã giấu nhẹm đi
4 tấn vàng của Đức Quốc xã đã được tìm thấy tại một cung điện từ thế kỷ 18.
