Vào thời khủng long, núi lửa trên Mặt Trăng từng hoạt động?

Mặt Trăng là một vệ tinh yên lặng và cằn cỗi của trái đất. Thế nhưng trước đây rất lâu, trên Mặt Trăng đã từng có những núi lửa hoạt động mạnh mẽ, để lại nhiều “vết sẹo” trên bề mặt của nó.

Trong nhiều thập kỷ, các nhà nghiên cứu vẫn tin rằng những dòng dung nham đã chảy trên Mặt Trăng từ khoảng 1 tỷ năm về trước. Song, theo Daily Mail, một nghiên cứu mới đã cho thấy hoạt động núi lửa vẫn còn hiện diện trên Mặt Trăng từ cách đây 100 triệu năm - thời đại mà loài khủng long vẫn còn sinh sống trên Trái Đất.

Nếu được xác nhận, phát hiện này có thể chứng minh sự hiện diện của những nguyên tố phóng xạ giữ cho lõi của Mặt Trăng ở nhiệt độ cao. Khám phá này xuất phát từ những hình ảnh do tàu Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) gửi về, cho thấy có một khối lượng nhất định các mỏ đá Mặt Trăng ít hơn 100 triệu năm tuổi.

“Phát hiện này có thể sẽ khiến các nhà địa chất viết lại hết những quyển sách cơ bản về Mặt Trăng", nhà khoa học John Keller thuộc dự án LRO cho biết.


Phát hiện nhiều núi lửa trên bề mặt Mặt Trăng. (Nguồn: NASA)

Các mỏ đá này nằm rải rác trên bề mặt của Mặt Trăng, với đặc trưng là những gò đất mịn, tròn bên cạnh các mảng địa hình gồ ghề, đầy đá sỏi. Do đó, các nhà khoa học gọi chúng là những mảng bề mặt bất thường.

Các mảng này quá nhỏ để có thể được phát hiện từ trái đất, với chiều rộng lớn nhất chỉ vào khoảng 0,5km. Một trong số những mảng lớn nhất, được nghiên cứu nhiều nhất mang tên Ina đã được các phi hành gia tàu Apollo 15 chụp ảnh.

Ina được coi là mảng bất thường duy nhất cho tới khi các nhà nghiên cứu thuộc Đại học bang Arizona ở Tempe, Mỹ và Westfälische Wilhelms - Universität Münster ở Đức phát hiện ra những mảng tương tự trong hình ảnh với độ phân giải cao được LRO gửi về.

Số lượng và kích thước của các mảng này cho thấy các hoạt động núi lửa giai đoạn cuối không phải là một sự bất thường, mà là một phần quan trọng trong lịch sử địa chất của Mặt Trăng.

Dựa trên một kỹ thuật liên hệ giữa kích thước của các miệng núi lửa với các mẫu thu được từ Apollo và Luna, 2 trong số các mảng bất thường được cho là có tuổi thọ dưới 100 triệu năm, và có thể là dưới 50 triệu năm trong trường hợp của Ina.

Ngược lại, các vùng đồng bằng núi lửa xung quanh những mảng đặc biệt này được cho là hình thành do hoạt động núi lửa bắt đầu từ cách đây 3,5 tỷ năm và kết thúc cách đây khoảng 1 tỷ năm.

Phát hiện mới này đi ngược lại với những giả định vốn có của các nhà khoa học về nhiệt độ lõi của Mặt Trăng. “Những khu vực núi lửa trẻ này sẽ trở thành các mục tiêu chính của hoạt động thăm dò trong tương lai", Mark Robinson, nhà nghiên cứu LRO chính tại Đại học bang Arizona, Mỹ cho biết.

Tiêu đề đã được khoahoc.tv đổi lại.

TIN CŨ HƠN
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là đơn vị đo thông dụng ngoài vũ trụ bao la, rộng lớn. Và người ta thường nhầm lẫn nghĩ rằng đây là đơn vị đo thời gian.

Đăng ngày: 09/04/2026
12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

Sao Kim, hành tinh thứ hai gần Mặt Trời là một vì tinh tú khá kỳ thú. Hãy cùng khám phá những điều kỳ lạ về một trong những người “anh em láng giềng” gần gũi nhất với Hành Tinh Xanh của chúng ta trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 09/04/2026
Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Mặt trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất và cũng là hành tinh duy nhất mà con người đã từng đặt chân lên.

Đăng ngày: 09/04/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 08/04/2026
Sống trên Mặt trăng hay sao Hỏa tốt hơn? Khoa học đã có câu trả lời!

Sống trên Mặt trăng hay sao Hỏa tốt hơn? Khoa học đã có câu trả lời!

Liệu nên sống ở Mặt trăng hay sao Hỏa nếu con người cần di chuyển đến một nơi ở khác ngoài Trái đất?

Đăng ngày: 07/04/2026
Khoa Học News