Vì sao các kiến trúc La Mã cổ đại như đền Pantheon vẫn đứng vững?

Là một trong các kỳ quan của thủ đô Rome (Ý) và là niềm tự hào của người La Mã cổ đại, kiến trúc đền Pantheon từ lâu đã được xem là đỉnh cao khó lay chuyển.


Đền Pantheon - (Ảnh: WIKIPEDIA).

Đền Pantheon có mái vòm bê tông không có cốt thép lớn nhất thế giới. Di sản này là một trong những kỳ công kiến trúc của đế chế La Mã cổ đại.

Được xây dựng hơn 2.000 năm, độ bền của bê tông La Mã từ lâu đã khiến các chuyên gia bối rối.

Bê tông hiện đại có thể sụp đổ chỉ trong vài thập kỷ. Vậy người La Mã cổ đại đã làm điều đó như thế nào?


Toàn cảnh bên trong đền Pantheon - (Ảnh: TRIPSAVVY).

Giờ đây các nhà khoa học tin rằng họ khám phá ra một bí mật trong công thức cổ xưa, giúp vật liệu xây dựng có khả năng tự phục hồi: vôi sống.

Theo báo The Telegraph, các chuyên gia Đại học MIT và Harvard (Mỹ) phát hiện việc thêm vôi sống vào vật liệu xây dựng hỗn hợp sẽ tạo ra phản ứng hóa học cực nóng cho ra cặn canxi. 


Kiến trúc mái vòm đặc trưng của đền Pantheon - (Ảnh: CITY WONDERS).

Nghiên cứu lớp vôi trong bê tông cổ đại, các chuyên gia khám phá cặn canxi rải khắp mặt bê tông.

Điều quan trọng, nếu các vết nứt bắt đầu xuất hiện ở giai đoạn sau và nước thấm qua sẽ khiến các cặn canxi này kết tinh lại thành canxi cacbonat, lấp đầy các khoảng trống.


Những cây cột La Mã trong đền Pantheon - (Ảnh: ROME TICKETS).

Các phản ứng diễn ra một cách tự phát, chữa lành các vết nứt trước khi chúng lan rộng hơn. Điều này ngăn chặn được việc làm tổn hại đến tính toàn vẹn của cấu trúc.

Phát hiện trên giải thích vì sao mái vòm bê tông không có cốt thép lớn nhất thế giới ở đền Pantheon vẫn còn nguyên vẹn dù đền được xây dựng từ năm 128 sau Công nguyên. Trong khi đó nhiều cấu trúc bê tông hiện đại đổ nát chỉ sau vài thập kỷ.


Cận cảnh hồ nước trước đền Pantheon - (Ảnh: MAMA LOVES ROME).

Hướng đi cho việc sản xuất bê tông hiện đại?

Các nhà nghiên cứu cho biết khả năng tự phục hồi này có thể mở đường cho việc sản xuất bê tông hiện đại lâu dài hơn và bền vững hơn.

Nhóm đang làm việc để đưa bê tông La Mã trở lại như một sản phẩm thương mại.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Advances.

TIN CŨ HƠN
Tại sao người châu Phi lại ăn loài ếch khổng lồ cực độc này?

Tại sao người châu Phi lại ăn loài ếch khổng lồ cực độc này?

Những con ếch khổng lồ được xem là món ngon ở Namibia nhưng việc ăn chúng sẽ khiến thực khách có nguy cơ bị suy thận và nóng rát ở niệu đạo.

Đăng ngày: 14/03/2026
Vì sao mèo sa mạc có thể ăn rắn độc mà không bị nhiễm độc?

Vì sao mèo sa mạc có thể ăn rắn độc mà không bị nhiễm độc?

Trong sa mạc rộng lớn có một sinh vật bí ẩn gây nhiều tò mò. Nó có thân hình mảnh khảnh và tứ chi nhanh nhẹn, đồng thời được trời phú cho trí thông minh hoàn hảo để hòa mình vào bãi cát vàng vô biên.

Đăng ngày: 13/03/2026
Tại sao người bình thường không thể lái xe F1?

Tại sao người bình thường không thể lái xe F1?

Việc huấn luyện hàng ngày của các tay đua F1 diễn ra với cường độ rất cao và việc lái xe cũng vậy, lái xe F1 không hề đơn giản như trong tưởng tượng của nhiều người.

Đăng ngày: 13/03/2026
Tại sao loài hải ly thích xây dựng những con đập để làm tổ?

Tại sao loài hải ly thích xây dựng những con đập để làm tổ?

Trên thực tế, những con đập được xây dựng bởi loài hải ly không chỉ được dùng làm tổ cho chúng, mà hơn thế nữa, những con đập này mang lại những lợi ích vô cùng to lớn đối với hệ sinh thái.

Đăng ngày: 11/03/2026

"Chuyện ấy" ngoài không gian, vì sao khó?

Để quan hệ tình dục trong không gian, chúng ta sẽ gặp nhiều thử thách và có thể đối mặt nhiều hậu quả khôn lường.

Đăng ngày: 11/03/2026
Tại sao gọi là biển Đỏ mà không phải là tên khác?

Tại sao gọi là biển Đỏ mà không phải là tên khác?

"Biển Đỏ" còn gọi là "Hồng Hải" hay "Xích Hải" có thể coi là một vịnh nhỏ của Ấn Độ Dương nằm giữa châu Phi và châu Á.

Đăng ngày: 10/03/2026
Vì sao 600 năm qua mái cung điện Tử Cấm Thành chưa bao giờ thấy vết phân chim?

Vì sao 600 năm qua mái cung điện Tử Cấm Thành chưa bao giờ thấy vết phân chim?

Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh là cung điện tráng lệ, chứa đựng lịch sử của Trung Quốc qua bao đời nay.

Đăng ngày: 09/03/2026
Khoa Học News