Bằng chứng của màu sắc óng ánh trên hóa thạch lông chim 40 triệu năm tuổi

Các loài chim đã tiến hóa rất nhiều cơ chế lý hóa qua hàng triệu năm để có được những bộ lông với màu sắc rực rỡ như ngày nay. Nhóm các nhà khảo cổ học và điểu cầm học do đại học Yale đứng đầu giờ đây đã tìm thấy những bằng chứng về màu sắc óng ánh trong hóa thạch lông chim hơn 40 triệu năm tuổi.

Phát hiện mới trên tờ Biology Letters trực tuyến hôm 26 tháng 8 vừa qua cung cấp những bằng chứng đầu tiên chứng minh rằng cấu trúc nano sản sinh ra màu sắc óng ánh trong lông chim hóa thạch.

Phát ngũ sắc là khả năng thay đổi màu sắc phụ thuộc vào góc quan sát, giống như khi bạn quan sát màu cầu vồng trên vết dầu loang. Những màu óng ánh đơn giản nhất được sinh ra do ánh sáng tỏa trên bề mặt lông và bề mặt trơn mịn của các hạt sắc tố melanin bên trong protein lông vũ. Kiểm tra hóa thạch lông vũ lấy từ vùng Messel Shale, nước Đức bằng kính hiển vi electron, các nhà khoa học cũng ghi nhận các lớp cấu trúc melanin gọi là melanosome.

“Các lông vũ này có nền đen pha màu xanh lục ánh kim, hoặc màu hơi xanh, hoặc màu đồng ở một số góc nhìn nhất định – rất giống với những màu sắc chúng ta thấy ở chim sáo đá ngày nay,” Richard Prum, trưởng khoa Sinh thái & Sinh học tiến hóa tại đại học Yale, thành viên nhóm tác giả công trình nghiên cứu, cho biết.

Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng các cấu trúc nano tìm thấy trong hóa thạch 40 triệu năm tuổi chính là tác nhân tạo nên màu sắc óng ánh trên lông chim. (Ảnh: Jakob Vinther/ đại học Yale)

Hơn 25 năm qua, các nhà cổ sinh vật học đã tìm thấy các cấu trúc hiển vi hình ống trên lông vũ và lông tơ hóa thạch. Trước đây chúng được coi là những con vi khuẩn tiêu hóa lông trong khi lông đang hóa thạch. Nhưng nhóm nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những cấu trúc này thực ra không phải là vi khuẩn mà là melanosome, từ đó họ chứng minh được các mẫu màu sắc nguyên thủy mà họ đưa ra. Hiện tại, trong bước tiếp theo của quá trình nghiên cứu, các nhà khoa học đang tiếp tục khám phá xem còn những đặc tính nhuộm màu nào khác trên những lông vũ hóa thạch này.

Derek Briggs, giảng viên khoa Địa chất & Địa vật lý trường đại học Yale, thành viên nhóm tác giả của nghiên cứu nói: “Phát hiện về các chi tiết ngoài cấu trúc của hóa thạch lông vũ mở ra những triển vọng mới cho việc khảo sát các chi tiết khác trong hóa thạch cơ thể mềm, ví dụ như lông mao và các nội quan.”

Khám phá này có thể mở đường cho việc xác định những đặc điểm màu sắc của những loài chim cổ khác và thậm chí là cả khủng long, nhóm tác giả cho biết.

“Tất nhiên, điều mà chúng tôi rất mong mỏi là tái hiện lại màu sắc của các loài khủng long có cánh,” trưởng nhóm Jakob Vinther nói. “Chúng tôi đang làm việc hết mình để đạt được điều này.”

Các thành viên khác trong nhóm tác giả nghiên cứu bao gồm Julia Clarke (đại học Texas tại Austin) và Gerald Mayr (Viện nghiên cứu Senckenberg, Cộng hòa Liên bang Đức).

Kinh phí nghiên cứu được tài trợ bởi Quỹ Khoa học Quốc gia, Hiệp hội Địa lý Quốc gia và trường đại học Yale.

Từ khóa liên quan:

màu sắc

hoá thạch

lông chim

lông vũ

TIN CŨ HƠN
Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi. Theo sử sách lưu truyền, người lập nên đế chế Mông Cổ yêu cầu được chôn trong một ngôi mộ vô danh.

Đăng ngày: 24/08/2025
Người thượng cổ biến đổi gen lúa nước từ 10.000 năm trước

Người thượng cổ biến đổi gen lúa nước từ 10.000 năm trước

Một nghiên cứu vừa được công bố chứng tỏ, người thượng cố cách đây 10.000 năm là “nhà khoa học” biến đổi gen lúa nước ngày nay.

Đăng ngày: 20/08/2025
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 15/08/2025
Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc 1.600 năm tuổi từ thời La Mã cổ đại có màu xanh ngọc khi ánh sáng chiếu từ phía trước và chuyển sang màu đỏ khi ánh sáng chiếu từ phía sau.

Đăng ngày: 09/08/2025
Nguồn gốc thực sự của Bức tường thành Jerusalem

Nguồn gốc thực sự của Bức tường thành Jerusalem

Lịch sử của một trong những địa điểm linh thiêng nhất thế giới đối với cả người Do Thái và người Hồi Giáo có lẽ sẽ phải được viết lại sau một khám phá bất ngờ của các nhà khảo cổ Israel.

Đăng ngày: 06/08/2025
Bí mật trong cỗ quan tài thứ 3: Cạy nắp thành công, đội khảo cổ bất ngờ khi nhìn bên trong

Bí mật trong cỗ quan tài thứ 3: Cạy nắp thành công, đội khảo cổ bất ngờ khi nhìn bên trong

Đội khảo cổ đã mất gần 2 giờ để cạy nắp quan tài vì lớp vữa trát xung quanh quá chắc chắn.

Đăng ngày: 31/07/2025
Kiếm báu vẫn sáng bóng sau 2700 năm của Việt Vương Câu Tiễn

Kiếm báu vẫn sáng bóng sau 2700 năm của Việt Vương Câu Tiễn

Thanh kiếm Câu Tiễn được làm từ đồng và thiếc vẫn giữ được độ sắc bén và sáng bóng sau hàng nghìn năm tồn tại.

Đăng ngày: 28/07/2025
Khoa Học News