Bí mật hầm trú ẩn hơn 300 phòng trong lòng châu Âu

Hầm trú ẩn hạt nhân Facility 0774, hay còn gọi là Bunk'Art 1, nằm cách thủ đô Tirana không xa, đã tồn tại nhiều thập niên qua, nhưng chỉ vài năm gần đây người dân Albania mới được biết đến địa điểm này.

Đó là hầm trú hạt nhân Facility 0774 ở do chính quyền của nhà lãnh đạo Enver Hoxha - người nắm quyền suốt 4 thập niên (1944-1985) ở Albania - xây dựng nhằm tránh nguy cơ một cuộc tấn công hạt nhân hay thảm họa ngày tận thế. Hoxha cho rằng, kẻ thù với Albania ở cả phía Đông và phía Tây đều âm mưu xâm lược quốc gia nhỏ bé này. Do đó, ông đã ra lệnh triển khai chương trình xây dựng hầm trú ẩn kiên cố với mục đích dựng nên một hệ thống phòng thủ.


Hầm trú gồm hơn 300 phòng khác nhau. (Ảnh: AP).

Căn hầm được xây dựng hoàn toàn bí mật vào khoảng những năm 1970 với chiều dài tương đương chiều dài 2 sân bóng. Facility 0774 là một tổ hợp với hơn 300 phòng, phần lớn nằm bên dưới dãy núi Mali Dajtit, ở Tirana, phía đông thủ đô của Albania.

Nữ hướng dẫn viên văn hóa Artemisa Muco cho biết với BBC, hầm được xây dựng với mục đích có thể làm nơi trú ẩn cho chính quyền trước kia trong vòng nhiều tháng. "Ở đây có đủ lương thực, nước và nhiên liệu đáp ứng nhu cầu cho cả một năm", Artemisa Muco cho biết.

Cho đến khi qua đời vào năm 1985, Hoxha cũng mới chỉ vài đêm nghỉ lại bên trong hầm trú ẩn Facility 0774 mặc dù trong đó có hẳn một trụ sở riêng dành cho nhà lãnh đạo này với các nội thất sang trọng.


Hầm trú ẩn cũng được xây dựng với mục đích là căn cứ chiến đấu. (Ảnh: AP).

Lần cuối cùng quân đội Albania sử dụng hầm Facility 0774 cho các hoạt động diễn tập là vào năm 1999. Kể từ đó, căn hầm buộc đóng cửa do xuống cấp. Đến tận năm 2014, căn hầm mới được mở lại nhờ vào nỗ lực của nhà báo Italy Carlo Bollino, người muốn hé mở những bí mật về hầm Facility 0774 hay còn gọi là Bunk'Art 1.

"Tôi quyết định mở cửa Bunk'Art 1 vào năm 2014 khi Bộ Văn hóa Albania kêu gọi đóng góp ý tưởng kỷ niệm 70 năm quốc khánh. Cho đến thời điểm đó, không một du khách hay một người dân Albania nào biết về bí mật này", Carlo cho biết với BBC.

Khi hầm trú mở cửa cho du khách vào năm 2014 đã tạo ra sức hút đặc biệt, thu hút hơn 700.000 du khách Albania. "Người dân Albania chỉ biết có một hầm trú hạt nhân mà họ không hề hay biết suốt nhiều năm qua”, Muco cho biết.

Một số căn phòng trong hầm đã được chuyển đổi thành phòng triển lãm nghệ thuật. Đến nay khoảng hơn 100 căn phòng ở đây đã được tu sửa, trong khi hầu hết số còn lại giữ nguyên hiện trạng hoặc chỉnh sửa đơn giản.


Một số hiện vật được tìm thấy bên trong hầm khá kỳ lạ. (Ảnh: BBC).

Nhà báo Carlo cho biết, việc duy trì nguyên trạng căn hầm này không hề đơn giản bởi điều kiện ẩm ướt. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất chính là việc thu thập các tài liệu và đồ vật liên quan đến chính quyền trước kia.

Một số hiện vật được tìm thấy bên trong hầm khá kỳ lạ. Một vật trông giống như giỏ đựng rác có in hình các ông sao đỏ thực tế lại là một máy lọc không khí. Các mặt nạ chống độc kiểu Liên Xô cũng khiến du khách tưởng tượng ra một cuộc xung đột khốc liệt và căn hầm này trở thành có thể trở thành nơi trú ẩn tạm thời cho hàng trăm người. Trong hầm có một sảnh lớn có sức chứa hàng trăm người. Khu vực này hiện giờ đã trở thành nơi chiếu phim lịch sử hay biểu diễn âm nhạc.

Hầm trú Bunk’Art hiện được coi là điểm du lịch hấp dẫn nhất ở Tirana. Senada Murati, một người trong nhóm vận hành căn hầm, cho biết du khách từ các nước như Anh, Mỹ, New Zealand cũng bắt đầu quan tâm đến điểm du lịch này.

TIN CŨ HƠN
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Tết xưa nhà nhà đốt pháo giấy, Tết nay chỉ được bắn pháo hoa. Tết xưa cả gia đình quây quần gói bánh chưng, ngày nay nhiều gia định chọn bánh chưng bán sẵn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Một quốc gia là một chủ thể của luật quốc tế (một quốc gia có chủ quyền hoàn toàn) phải đáp ứng được những tiêu chuẩn sau.

Đăng ngày: 22/01/2026
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.

Đăng ngày: 16/01/2026
Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Ở Anh, có một ngôi trường được xem là "đào tạo nên quý tộc". Nhưng quý tộc không chỉ có lớp hào nhoáng bên ngoài...

Đăng ngày: 16/01/2026
Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

“Nhà tắm” của con người trong quá khứ thường phụ thuộc vào địa vị xã hội cũng như nơi ở của họ. Những người giàu có thường sử dụng vải len hoặc vải mềm dễ giặt, thay cho giấy vệ sinh.

Đăng ngày: 16/01/2026
15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

Trang Elite Readers đã "lùng sục" và tổng hợp 28 loại quả kỳ lạ nhất thế giới và thật bất ngờ khi tới 15 loại quả có mặt ở Việt Nam.

Đăng ngày: 14/01/2026
Khoa Học News