Bọ chết kẹt trong hổ phách 99 triệu năm cùng phấn hoa

Mảnh hổ phách được phát hiện ở Myanmar cho thấy bọ cánh cứng giúp cây tuế thụ phấn từ thời khủng long.

Các nhà khoa học phát hiện xác bọ cánh cứng thuộc họ Boganiidae trong mảnh hổ phách khoảng 99 triệu năm cùng những hạt phấn hoa của thực vật ngành tuế ở Myanmar, Phys hôm 16/8 đưa tin. Con bọ có một số điểm đặc biệt nhằm thích ứng với hoạt động thụ phấn như khoang hở ở hàm dưới để vận chuyển phấn hoa.

Thực vật có hoa hay hạt kín thường dựa vào côn trùng và các loài vật khác để thụ phấn. Tuy nhiên, có thể ngành tuế thuộc thực vật hạt trần mới là nhóm cây đầu tiên làm như vậy.


Xác bọ cánh cứng cổ đại được tìm thấy ở Myanmar. (Ảnh: Chenyang Cai).


Hạt phấn hoa kẹt trong hổ phách cùng bọ cánh cứng. (Ảnh: Chenyang Cai).

"Bọ Boganiidae giúp cây tuế thụ phấn từ đại Trung sinh. Phát hiện của chúng tôi chỉ ra, có thể việc bọ cánh cứng vận chuyển phấn hoa cho cây tuế xuất hiện từ thế Jura sớm, rất lâu trước khi thực vật hạt kín bắt đầu thống trị và những loài thụ phấn cho chúng như ong phát triển vào kỷ Phấn Trắng", Chenyang Cai, nhà nghiên cứu tại Đại học Bristol, cho biết.

Khi được nhà khoa học Diying Huang tại Viện Địa chất và Cổ sinh vật học Nam Kinh, Viện Khoa học Trung Quốc, cho xem con bọ trong hổ phách lần đầu, Cai lập tức thấy hứng thú. Ông nhận ra cấu tạo hàm dưới của nó có thể phù hợp với việc mang phấn hoa.

Sau khi cắt gọt và làm bóng mẫu vật để quan sát dễ hơn dưới kính hiển vi, Cai phát hiện con bọ mang theo một ít hạt phấn. Cai hỏi ý kiến của Liqin Li, chuyên gia về phấn hoa cổ đại ở Viện Khoa học Trung Quốc. Li xác nhận chúng thuộc về cây tuế. Các nhà nghiên cứu cũng tiến hành phân tích phát sinh chủng loại và nhận thấy con bọ có họ với bọ Paracucujus Australia, sinh vật thụ phấn cho cây Macrozamia riedlei thuộc ngành tuế.

Nghiên cứu mới cùng sự phân bố của bọ Boganiidae hiện nay khiến Cai cho rằng vẫn còn những loài bọ thụ phấn tương tự chưa được phát hiện. Ông đã tìm kiếm chúng trong 5 năm qua và gặp phải nhiều khó khăn.

TIN CŨ HƠN
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Tìm ra nguyên nhân khiến cho nền văn minh Maya sụp đổ

Tìm ra nguyên nhân khiến cho nền văn minh Maya sụp đổ

Phân tích của nghiên cứu cho thấy lượng mưa hàng năm giảm mạnh và độ ẩm giảm đã góp phần gây ra hạn hán và chấm dứt nền văn minh Maya.

Đăng ngày: 04/04/2026
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 29/03/2026
5 cuộc Đại Tuyệt chủng đáng sợ trong lịch sử Trái đất

5 cuộc Đại Tuyệt chủng đáng sợ trong lịch sử Trái đất

Ngược dòng lịch sử tìm hiểu về 5 cuộc Đại Tuyệt chủng trên Trái đất và đi tìm lời giải cho cuộc Đại Tuyệt chủng thứ 6.

Đăng ngày: 20/03/2026
Những điều chưa biết về khủng long

Những điều chưa biết về khủng long

Khủng long chính là 1 trong những sinh vật cổ đại nổi tiếng nhất trên Trái Đất, với vô vàn bí ẩn thú vị đang dần được khám phá đến tận ngày nay.

Đăng ngày: 02/03/2026
Những điều nhầm tưởng về khủng long

Những điều nhầm tưởng về khủng long

Danh sách dưới đây sẽ khám phá một số quan niệm sai lầm thường gặp về khủng long, và rằng chúng ta đã biết bao nhiêu về chúng, do tạp chí NewScientist liệt kê.

Đăng ngày: 23/01/2026
Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố Baiae nằm dưới lòng đại dương từng là nơi dành cho tầng lớp giàu có thời La Mã với nhiều công trình xa hoa lộng lẫy.

Đăng ngày: 22/01/2026
Khoa Học News