Bộ tộc sống nhờ tuần lộc cuối cùng ở Trung Quốc

Người Ewenki không thể sống thiếu tuần lộc. Quần áo, giày, mũ và đệm da ở Cuoluozi, nơi họ sống đều được làm từ da tuần lộc.

Nhiếp ảnh gia Wang Wei tập trung ống kính của mình vào người Ewenki sống sâu trong những khu rừng rậm của dãy núi Greater Khingan. Anh đã mất gần 3 năm để ghi lại bộ tộc tuần lộc cuối cùng ở Trung Quốc, đồng thời giới thiệu với công chúng loạt ảnh, video ghi lại cuộc sống của người Ewenki và nền văn hóa đang bị đe dọa của họ.


Dawa lấy nước gần một khu định cư thuộc dãy núi Khingan. Vào tháng 5 khi băng chưa tan, người Deer Ewenki thường di cư đến những khu vực có nguồn rêu phong phú.

Ewenki có nghĩa là "những người sống trong rừng núi" theo ngôn ngữ dân tộc của họ. Có 3 nhánh chính của người Ewenki ở Trung Quốc, gồm: Suolun, Tunguska và Reindeer Ewenki. Một giải thích không rõ nguồn gốc khác nói rằng Ewenki có nghĩa là những người sống trên sườn núi phía nam. Hai cách giải thích trên cho thấy người Ewenki sống trong rừng. Theo thời gian, một số nhánh di chuyển ra khỏi núi để đến khu vực đồng cỏ và thung lũng.


Hunter Suobin sử dụng "còi" tuần lộc để triệu hồi tuần lộc hoang dã trong vùng nội địa của dãy núi Khingan. Đây là chiếc còi tuần lộc duy nhất còn sót lại của bộ tuần lộc này.

Được mệnh danh là “bộ tộc săn bắn cuối cùng”, bộ tộc Reindeer Ewenki sống ở thị trấn dân tộc Aoluguya Ewenki, thành phố Genhe, khu tự trị Nội Mông cũng là tộc người duy nhất ở Trung Quốc nuôi tuần lộc và bảo tồn văn hóa tuần lộc.

Tuy nhiên, với sự tiến bộ của nền văn minh hiện đại, những yếu tố văn hoá của tộc người Ewenki đang chịu tác động mạnh mẽ. Ngày nay, chỉ có khoảng 30 người đại diện cho thế hệ cuối cùng của Reindeer Ewenki, một số rất nhỏ trong đó vẫn duy trì lối sống tương đối nguyên thủy và tự nhiên. Họ là một phần quan trọng của nền văn hóa Pan-Arctic Circle.


Gegejun chuyển tuần lộc của mình đến vùng nội địa. Người Deer Ewenki đã sống trong núi sâu và rừng rậm. Lối sống của họ là bán du mục - không có nơi cư trú cố định.

Theo các ghi chép lịch sử, tổ tiên của người Deer Ewenki sống ở vùng cao nguyên thượng nguồn sông Nercha, phía đông bắc của hồ Baikal vào năm 2000 trước Công nguyên. Đến thế kỷ 18, nhánh người Deer Ewenki này đã di cư dọc theo sông Shilka đến dãy núi Khingan Greater ở hữu ngạn sông Ergun.

Dãy núi Greater Khingan nằm ở phía đông bắc của khu tự trị Nội Mông. Mùa đông ở đây kéo dài và lạnh giá với nhiệt độ thấp nhất lên tới âm 50 độ C.


Gugejun - thợ săn đang vuốt ve một con tuần lộc. Tuần lộc chăn thả trên núi thường phải đối mặt với các mối đe dọa từ gấu, linh miêu và những kẻ săn trộm. Những mối nguy hiểm này ảnh hưởng nhiều đến vấn đề sinh sản của tuần lộc.

Đặc điểm địa hình bao gồm núi cao và rừng rậm nên tài nguyên thiên nhiên phong phú. Trong môi trường tự nhiên khắc nghiệt như vậy, người Ewenki sống dựa vào chăn nuôi gia súc.

Chăn nuôi tuần lộc và săn bắn truyền thống đã đảm bảo cho họ cuộc sống tự cung tự cấp trong rừng núi. Họ ăn thịt động vật, mặc áo da động vật và sống trong rừng rậm với ngôi nhà truyền thống Cuoluozi hình chóp được xây dựng bằng cột gỗ, đặc trưng cho lối sống và văn hóa dân tộc độc đáo của họ.

Người Ewenki không thể sống thiếu tuần lộc. Quần áo, giày, mũ và đệm da ở Cuoluozi nơi họ sống đều được làm từ da tuần lộc. Họ lớn lên với loại sữa tuần lộc giàu dinh dưỡng. Thức ăn chủ yếu của họ là thịt khô và sữa tuần lộc ăn kèm với bánh mì.

Liuxia, một thợ săn, cho những con tuần lộc ở vùng nội địa của dãy núi Khingan ăn muối. Muối cần thiết để tuần lộc bổ sung natri nhằm duy trì huyết áp.

Tuy nhiên, xã hội hiện đại đã và đang tác động sâu sắc đến sự phát triển của người Reindeer Ewenki. Tộc trưởng già cuối cùng của bộ tộc Ewenki, Maria Suo từng nói: “Chỉ cần có các trưởng lão bộ tộc và tuần lộc trong các khu rừng của dãy núi Khingan, thì sẽ có nền văn minh tuần lộc cổ đại”.

Ngày nay, thế hệ trẻ của người Reindeer Ewenki đã chọn lối sống hiện đại ở dưới núi. Họ dần quên đi ngôn ngữ dân tộc và văn hóa truyền thống của mình. Văn hóa tuần lộc, văn hóa săn bắn và văn hóa thầy cúng được lưu truyền hàng nghìn năm đang dần mai một.


Bà Maria Suo, sinh năm 1921, là người chỉ dẫn cho người dân của mình cách nuôi những con tuần lộc hiếm hoi còn sót lại ở Trung Quốc. Bà là nhân vật tiêu biểu nhất trong bộ tộc.


Bà Mani, sinh năm 1950, được bầu làm Phó Chủ tịch thị trấn dân tộc Aoluguya Ewenki. Bà là một trong số ít các quan chức nữ của dân tộc Ewenki.


Suoyulan làm bánh mì ở khu định cư của thị trấn dân tộc Aoluguya Ewenki. Bánh mì, được làm từ bột mì và sữa tuần lộc, là lương thực truyền thống của người Ewenki.


Con gái của thợ săn Suoyun khoe một cặp sừng tuần lộc. Những con tuần lộc đực trưởng thành thường tạo ra những vết xây xát vào cuối mùa hè khi lớp lông nhung bên ngoài đang rụng khỏi sừng của chúng.

TIN CŨ HƠN
Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Khi cúng ông Táo, nếu gia đình không có ban thờ Táo quân riêng thì phải thắp hương ở ban thờ thần linh hoặc gia tiên chứ không nên cúng lễ ở bếp.

Đăng ngày: 03/02/2026
Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Ngày 23 tháng Chạp hàng năm người Việt Nam ta luôn làm mâm cỗ cúng ông Công ông Táo. Ông Công ông Táo là thần cai quản việc bếp núc trong mỗi nhà và ngày này là ngày ông lên chầu Trời.

Đăng ngày: 03/02/2026
14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

Thời tiết nồm, ẩm khiến nền nhà có hiện tượng "đồ mồ hôi" gây khó chịu và ảnh hưởng không nhỏ tới cuộc sống của gia đình bạn.

Đăng ngày: 03/02/2026
Nơi suốt 6 tháng bị sóng triều cường cao 13m hất thẳng lên nóc nhà 3 tầng

Nơi suốt 6 tháng bị sóng triều cường cao 13m hất thẳng lên nóc nhà 3 tầng

Đây là nơi chứng kiến những đợt sóng chiều cao nhất châu Âu, thường kéo dài trong nửa năm từ tháng 3 tới tháng 9.

Đăng ngày: 02/02/2026
Top 8 con sông dài nhất Việt Nam

Top 8 con sông dài nhất Việt Nam

Ở Việt nam do điều kiện mưa nhiều đã tạo ra một số lượng sông suối rất lớn, tới khoảng 2.360 con sông và kênh lớn nhỏ.

Đăng ngày: 31/01/2026
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Cúng ông Công ông Táo là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam. Tuy nhiên, cần hiểu đúng ý nghĩa của tập tục này để lễ cúng được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.

Đăng ngày: 28/01/2026
Khoa Học News