Các nhà khoa học thử nghiệm trồng thực phẩm hoàn toàn trong bóng tối

Các nhà khoa học phát triển kỹ thuật quang hợp nhân tạo giúp sản xuất một số loại thực phẩm hiệu quả mà không cần ánh sáng Mặt trời.

Quá trình quang hợp sinh học thực chất rất kém hiệu quả, chỉ khoảng 1% năng lượng trong ánh sáng Mặt trời được chuyển vào cây. Nhóm nhà khoa học tại Đại học California Riverside (UCR) và Đại học Delaware tìm ra một phương pháp giúp loại bỏ nhu cầu quang hợp sinh học, cho phép tạo ra thực phẩm mà không cần nắng thông qua quang hợp nhân tạo. Nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí Nature Food hôm 23/6.


Cây mọc hoàn toàn trong bóng tối với môi trường axetat thay thế quá trình quang hợp sinh học. (Ảnh: Marcus Harland-Dunaway/UCR)

Nhóm nghiên cứu sử dụng một quy trình điện xúc tác gồm hai bước để chuyển đổi CO2, điện và nước thành axetat - thành phần chính trong giấm. Sau đó, họ cho cây tiêu thụ axetat trong bóng tối để phát triển. Phương pháp mới có thể là một giải pháp sản xuất thực phẩm hữu ích khi đối phó với khủng hoảng khí hậu.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng phương pháp của họ không cần ánh sáng Mặt trời. Tuy nhiên, họ có thể kết hợp phương pháp này với các tấm pin Mặt trời và tạo ra lượng điện cần thiết để cung cấp năng lượng cho quá trình điện phân.

Điều đó sẽ giúp tăng tới 18 lần hiệu suất chuyển đổi ánh nắng thành thực phẩm so với một số loại thực phẩm nhất định. Như vậy, phương pháp mới có thể sử dụng ánh nắng, nhưng không phụ thuộc vào năng lượng của Mặt trời mà có thể sử dụng các hình thức phát điện khác.

Trong quá trình nghiên cứu, nhóm nhà khoa học phát hiện nhiều loại thực phẩm có thể trồng trong bóng tối theo phương pháp mới như tảo lục, nấm men và sợi nấm. Trồng nấm men theo cách này có hiệu quả năng lượng gấp 18 lần so với cách trồng thông thường là chiết xuất đường từ ngô.

Các nhà nghiên cứu cũng tối ưu hóa máy điện phân để tạo ra mức axetat cao nhất từng ghi nhận đến nay. Bên cạnh đó, họ cũng nhận thấy một số cây trồng, bao gồm đậu đũa, cà chua, lúa, đậu xanh, thuốc lá, đều có tiềm năng mọc được trong bóng tối nhờ sử dụng carbon từ axetat. Thậm chí có khả năng axetat còn giúp nâng cao năng suất cây trồng, nhưng điều này vẫn cần nghiên cứu thêm.

Nhờ giảm phụ thuộc vào ánh sáng Mặt trời trực tiếp, quang hợp nhân tạo sẽ là một giải pháp thay thế quan trọng để trồng thực phẩm trong những năm tới, khi thế giới hứng chịu những tác động tồi tệ của biến đổi khí hậu như hạn hán, lũ lụt và diện tích đất trồng, theo nhóm nghiên cứu.

"Sử dụng phương pháp quang hợp nhân tạo để sản xuất thực phẩm có thể là một sự thay đổi lớn trong cách cung cấp thức ăn cho con người. Nhờ tăng hiệu quả sản xuất, chúng ta sẽ cần ít đất hơn, giảm bớt tác động của nông nghiệp tới môi trường. Với nông nghiệp trong môi trường phi truyền thống, ví dụ ngoài không gian, hiệu suất năng lượng tăng sẽ giúp cung cấp thức ăn cho nhiều phi hành gia hơn", Robert Jinkerson, thành viên nhóm nghiên cứu, phó giáo sư tại Đại học California Riverside, giải thích.

TIN CŨ HƠN
Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Nấm lỗ chó có hình thù như bạch tuộc, nấm phát ánh sáng xanh trong bóng tối hay nấm răng chảy máu là những loài nấm kỳ dị trên thế giới.

Đăng ngày: 06/03/2026
Bí ẩn hoa tre

Bí ẩn hoa tre "trăm năm nở hoa một lần" không phải ai cũng biết

Tre có hoa thậm chí còn kết quả - nhưng không phải ai cũng có cơ hội được chiêm ngưỡng loài hoa "trăm năm có một" này.

Đăng ngày: 05/03/2026
Cây cối có bị ung thư không?

Cây cối có bị ung thư không?

Các loại cây cối cũng có thể bị ung thư, do nhiều nguyên nhân khác nhau như: vi khuẩn, virus, nấm...

Đăng ngày: 05/03/2026
Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Sở hữu vẻ đẹp nổi bật và thu hút nhưng loài hoa bao tay chồn (Foxglove) lại có thể giết người trong chớp mắt với độc tính cao

Đăng ngày: 03/03/2026
14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

Nhiều cây cổ thụ có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh loài người, sống sót sau nhiều biến đổi địa chất và khí hậu trên Trái Đất.

Đăng ngày: 01/03/2026
Ong khoái: Loài ong nguy hiểm nhất rừng rậm Đông Nam Á

Ong khoái: Loài ong nguy hiểm nhất rừng rậm Đông Nam Á

Ong khoái (Apis dorsata) được mô tả là một trong những loài nguy hiểm nhất ở các khu rừng rậm Đông Nam Á vì hành vi phòng thủ hung hãn của chúng.

Đăng ngày: 01/03/2026
3 loài trúc

3 loài trúc "kỳ lạ" có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam

Trúc là một loài cây rất thân quen trong đời sống người Việt và mang tính biểu tượng cao. Nhiều đồ vật có niên đại hàng trăm năm được mô phỏng từ hình tượng cây trúc hoá long.

Đăng ngày: 28/02/2026
Khoa Học News