Cây không thể bất tử nếu không thụ phấn

Một số loài cây có thể sinh sản vô tính nên nhiều người cho rằng chúng có thể sống mãi, song một nghiên cứu mới đây cho thấy thực tế không phải vậy.

Dương lá rung là một trong những loài cây có khả năng sinh sản vô tính.
Ảnh: backyardbutterflygarden.com

Hàng nghìn năm qua con người luôn tìm kiếm cuộc sống bất tử, song chưa thành công. Ngược lại, cây cối đã đạt được điều đó thông qua hình thức sinh sản vô tính.

Những người làm vườn tận dụng khả năng này của chúng để gây giống. Họ tách lá hoặc chiết cành để tạo ra những cây mới giống hệt cây cũ về cấu trúc gene mà không cần phải thụ phấn.

Trong tự nhiên, cây cối buộc phải sinh sản vô tính khi không có đồng loại trong khu vực xung quanh để thụ phấn. Đó là chiến thuật giúp chúng thoát khỏi họa tuyệt chủng.

BBC cho biết, nữ tiến sĩ Dilara Ally và các nhà khoa học của Đại học British Columbia, Canada nghiên cứu những cây dương lá rung, một trong những loài thực vật có khả năng sinh sản vô tính và hữu tính. Những cây con mọc ra từ rễ cây mẹ. Một cây dương lá rung đã tồn tại trên đời tới 80.000 năm và có khối lượng chừng 6.000 tấn. Giới sinh học gọi nó là Pando.

Nhóm của Ally muốn xác định những tác động của sinh sản vô tính đối với khả năng sinh sản của cây. Họ nhận thấy những đột biến gene trong mọi cây dương lá rung tăng dần sau mỗi thế hệ được tạo ra bởi sinh sản vô tính. Số lượng đột biến gene càng tăng thì khả năng sinh sản của cây càng giảm. Điều đó có nghĩa là cây dương lá rung không thể sinh sản vô tính mãi mãi. Tới một lúc nào đó chúng phải tạo ra thế hệ sau bằng con đường thụ phấn, nếu không chúng sẽ chết.