Cây "ma cà rồng" trong rừng rậm New Zealand

Sâu trong rừng rậm ở New Zealand, có một cây kauri kỳ lạ có khả năng hút chất dinh dưỡng từ cây khác dù chỉ còn mỗi gốc cây.

Gốc cây kauri độc đáo đáng lẽ đã chết mục từ lâu do mất hết tất cả cành lá cần thiết để quang hợp. Tuy nhiên, nó vẫn sống sót nhờ sự giúp đỡ của những cây hàng xóm. Các cây gần đó ghép hệ thống rễ của chúng với rễ của gốc cây sắp chết, truyền nước và dưỡng chất cho nó giống như một hệ thống hỗ trợ sự sống. Vào năm 2019, một nhóm nhà khoa học bắt gặp gốc cây kauri này khi đang đi bộ quanh dãy Waitākere ở Tây Auckland, theo IFL Science.


Gốc cây sống sót nhờ nước và dưỡng chất từ các cây xung quanh. (Ảnh: Sebastian Leuzinger/iScience)

"Gốc cây đó rất kỳ lạ bởi mặc dù không có bất kỳ tán lá nào, nó vẫn sống sót", Sebastian Leuzinger, phó giáo sư ở Đại học Công nghệ Auckland, cho biết.

Kinh ngạc bởi phát hiện, nhóm nghiên cứu quyết định tiến hành thí nghiệm trên cây kauri chưa chết. Gốc cây và một số cây hàng xóm được nối với vài cảm biến theo dõi lượng nước và nhựa cây, cũng như lượng khí carbon dioxide giải phóng. Theo bài báo trên tạp chí iScience, kết quả thí nghiệm hé lộ rễ của gốc cây trụi lá và những cây hàng xóm được ghép với nhau, cho phép nó nhận nước và dưỡng chất cần thiết để sinh tồn.

Leuzinger giải thích điều này khác biệt với cách cây thông thường hoạt động, trong đó dòng nước chịu ảnh hưởng của thế nước trong không khí. Trong trường hợp đó, gốc cây cần phải dựa vào những cây còn lại xung quanh. Do thiếu lá để bay hơi nước, nó thoát khỏi lực kéo khí quyển. Vấn đề là tại sao các cây xung quanh chịu giúp gốc cây sắp chết.

Quan hệ trên đặc biệt tốn kém đối với cây khỏe mạnh bởi sự gắn kết có thể tạo điều kiện cho dịch bệnh lây lan nhanh hơn. Điều này đặc biệt đúng đối với cây kauri, nằm trong nhóm dễ tổn thương tới tuyệt chủng trong môi trường bản xứ do sự lây lan của dịch bệnh do chủng Phytophthora agathidicida gây ra.

"Đối với gốc cây, lợi ích rất rõ ràng, nó sẽ chết nếu không được ghép rễ, bởi nó không có bất kỳ mô xanh tươi nào của chính nó. Nhưng tại sao những cây tươi tốt giúp gốc cây sống sót trên nền rừng trong khi việc đó dường như không cung cấp bất kỳ lợi ích nào cho chúng?", Leuzinger nói.

Một giả thuyết là cây kauri luôn ghép rễ với nhau trong mạng lưới đan xen để chia sẻ nước và dưỡng chất trong thời kỳ khô hạn trong quan hệ đôi bên cùng có lợi. Gốc cây trụi lá ngừng cung cấp carbohydrate nhưng nhiều khả năng các cây khác không chú ý, nhờ đó nó có thể tiếp tục sống dựa vào cây cối xung quanh.

Nghiên cứu chỉ tập trung vào một cây riêng lẻ, nhưng rõ ràng nhiều hệ sinh thái rừng dường như hoạt động như siêu tổ chức liên kết lẫn nhau thay vì từng cá thể cạnh tranh.

TIN CŨ HƠN
Sự kỳ vĩ của cây cổ thụ lớn nhất thế giới, 2.700 năm vẫn là tuổi trung niên

Sự kỳ vĩ của cây cổ thụ lớn nhất thế giới, 2.700 năm vẫn là tuổi trung niên

Về mặt thể tích, tướng Sherman chính là cây đơn lớn nhất thế giới hiện nay. Nó có thể chứa được đến mười con cá voi xanh – loài động vật lớn nhất còn tồn tại, mà mỗi cá thể trưởng thành nặng tới 180 tấn.

Đăng ngày: 01/02/2026
Thế giới liệu có cây nào sống trên 5.000 năm?

Thế giới liệu có cây nào sống trên 5.000 năm?

Theo tính toán của các nhà khoa học, một cây cổ thụ thuộc họ bách (Fitzroya cupressoides) có tên Alerce Milenario ở Chile có thể đã sống hơn 5.000 năm.

Đăng ngày: 01/02/2026

"Cây tiền" quý hiếm mọc cheo leo bên vách đá: Vệ sĩ canh giữ 24/24, dùng kính lúp soi lá "kiểm tra sức khỏe"

Dù chỉ là một thay đổi nhỏ của cây cũng sẽ được nhân viên canh giữ ghi vào nhật ký để các chuyên gia thuận tiện theo dõi.

Đăng ngày: 30/01/2026
12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

Nếu ăn phải một số loại nấm độc như nấm đôi cánh thiên thần hoặc nấm mũ đầu lâu, con người sẽ bị tổn thương gan, thận, hệ thần kinh, dẫn đến tử vong.

Đăng ngày: 30/01/2026
Những điều cần biết về loại virus gây tỷ lệ tử vong 70% tại Ấn Độ

Những điều cần biết về loại virus gây tỷ lệ tử vong 70% tại Ấn Độ

Cho đến thời hiện tại, vẫn chưa có vaccine phòng ngừa hoặc phương pháp điều trị khỏi bệnh một khi nhiễm virus Nipah. Bệnh có tỷ lệ tử vong lên tới khoảng 70%.

Đăng ngày: 28/01/2026
Việt Nam ra mắt giống ngô hoa quả ngọt ăn trực tiếp không cần luộc, hấp hay nướng

Việt Nam ra mắt giống ngô hoa quả ngọt ăn trực tiếp không cần luộc, hấp hay nướng

Viện nghiên cứu và phát triển cây trồng vừa cho ra đời loại ngô hoa quả có thể ăn trực tiếp mà không cần luộc, hấp, nướng. Ngô có độ ngọt cao, mọng nước hơn dưa hấu.

Đăng ngày: 25/01/2026
Gián khổng lồ tưởng tuyệt chủng cách đây 80 năm bất ngờ xuất hiện ở Úc

Gián khổng lồ tưởng tuyệt chủng cách đây 80 năm bất ngờ xuất hiện ở Úc

Một sinh viên ngành sinh học của Đại học Sydney ở Úc đã bất ngờ phát hiện ra một con gián khổng lồ thuộc loài gián ăn gỗ Panesthia lata tưởng chừng như đã tuyệt chủng từ những năm 1930.

Đăng ngày: 22/01/2026
Khoa Học News