Có nên chia nhỏ viên thuốc để uống?

Nhiều loại thuốc khi chia nhỏ sẽ phá vỡ cấu trúc giải phóng, thay đổi dược động học của thuốc, giảm hiệu quả điều trị, gây độc cho người dùng.

Theo dược sĩ Trần Lệ Hằng, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM, để thuốc phát huy tối đa hiệu quả, hạn chế các tác dụng phụ thì việc sử dụng đúng cách là vô cùng quan trọng. Đối với một số người bệnh đặc biệt như trẻ em, người cao tuổi, người mắc bệnh khó nuốt, người bệnh có đặt ống thông dạ dày... uống nguyên viên thuốc rất khó khăn hoặc không thể. Để thuận tiện cho việc sử dụng, thuốc được bẻ, nhai, nghiền viên nén hoặc mở viên nang.

Tuy nhiên, không phải loại thuốc nào cũng có thể chia nhỏ được. Cụ thể là những dạng thuốc sau:

  • Dạng bào chế: Một số thuốc được bào chế ở dạng phóng thích hoạt chất đặc biệt hơn so với dạng thông thường. Dạng thuốc này có bao một lớp màng mỏng đặc biệt hoặc có khung trơ (matrix) chứa thuốc.
  • Dạng phóng thích chậm: Thuốc đi qua dạ dày còn nguyên vẹn, chỉ tan ở phần đầu ruột non (tá tràng) và cuối cùng phóng thích hoạt chất ở ruột.
  • Dạng phóng thích kéo dài: Thuốc được bào chế với các dạng cấu trúc đặc biệt giúp phóng thích hoạt chất trong suốt thời gian di chuyển trong ống tiêu hóa.
  • Độc tính của thuốc khi tiếp xúc: Với các thuốc điều trị ung thư, thuốc độc tế bào, thuốc ức chế miễn dịch thì việc nghiền viên nén hoặc mở viên nang sẽ làm bột thuốc phân tán, tiếp xúc với da hoặc niêm mạc gây kích ứng. Một số thuốc có thể xâm nhập qua cơ thể phụ nữ mang thai gây ngộ độc phôi thai.
  • Mùi vị dưỡng chất: Có một số thuốc khi bẻ nhỏ, nghiền nát, người bệnh sẽ không chịu được mùi vị hoặc vị rất đắng của hoạt chất. Vì vậy, nên uống nguyên viên.


Người bệnh khi chia nhỏ thuốc để sử dụng nên tìm hiểu kỹ dạng thuốc và phải được sự hướng dẫn tư vấn của người có chuyên môn. (Ảnh: Cẩm Anh).

Dược sĩ Huỳnh Thị Hoài Thu, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM cho biết thêm thuốc có dạng bào chế đặc biệt sẽ có một số chữ viết tắt đi kèm để người dùng dễ nhận biết. Ví dụ như: ER/XR/XL (phóng thích kéo dài), SR (phóng thích chậm), LP (giải phóng kéo dài 8 giờ), MR/CR/CD (phóng thích có kiểm soát), LA (tác dụng kéo dài), EC (viên bao tan trong ruột), OCAS, Chrono, Retard (chậm).

Bên cạnh đó, dược sĩ Thu khuyên người bệnh khi sử dụng thuốc nên lưu ý những quy tắc sau:

  • Đối với viên nang (nang cứng, nang mềm) nếu không có hướng dẫn gì thêm thì uống nguyên viên, không được mở viên nang.
  • Đối với thuốc có mùi vị khó chịu nên thay thế bằng dạng bào chế khác có vị dễ chịu hơn của cùng hoạt chất đó (nếu có).
  • Nên đeo khẩu trang và găng tay khi tiếp xúc trực tiếp với các thuốc độc tế bào.
  • Đối với phần viên còn lại sau khi bẻ nên cho vào túi zipper để tránh ẩm, bảo quản dưới 30 độ C và tránh ánh sáng trực tiếp.
  • Khi không chắc chắn việc có được chia nhỏ viên thuốc hay không nên hỏi ý kiến dược sĩ, bác sĩ và người có chuyên môn.

Vì sao một số thuốc không được nhai, bẻ nhỏ hoặc nghiền?

Những sai lầm phổ biến khi dùng thuốc

TIN CŨ HƠN
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

So với các bạn đồng giới không hút thuốc, những nam giới hút thuốc tăng gấp 3 nguy cơ bị mất các nhiễm sắc thể giới tính Y của họ, theo một nghiên cứu mới.

Đăng ngày: 28/03/2026
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Theo một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Seattle thì phụ nữ lưu giữ và mang theo ADN của mọi người đàn ông mà cô ấy từng có quan hệ tình dục.

Đăng ngày: 26/03/2026
Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Những người có thân hình quả lê, mông to với tỷ lệ eo - hông là 7 - 10 sẽ sống rất thọ, theo Heath Sina.

Đăng ngày: 24/03/2026
Khoa Học News