Đất hiếm trên sao cổ

Việc phát hiện nguyên tố đất hiếm trên các ngôi sao cổ giúp củng cố hiểu biết về những đợt sao băng đặc biệt vào giai đoạn đầu hình thành vũ trụ.

Trong 3 ngôi sao xa xôi, một trong những nguyên tố hiếm hoi nhất mà con người biết đến đã được tìm thấy. Phát hiện này giúp tăng sự hiểu biết về việc các nguyên tố nặng được tạo ra như thế nào, qua đó củng cố thêm bằng chứng rằng một loại sao băng hiếm hoi có thể chịu trách nhiệm “khai sinh” ra chúng.

Tellurium, một kim loại bán dẫn độc hại và dễ vỡ, lần đầu tiên được tìm thấy trong bầu khí quyển của 3 ngôi sao có tuổi gần 12 tỉ năm. Những ngôi sao này, vốn nằm cách trái đất vài ngàn năm ánh sáng, tồn tại bên trong dải Ngân hà. Bằng kính viễn vọng Hubble, các nhà thiên văn học thuộc Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và các tổ chức khác của Mỹ có thể “nhìn thấy” tellurium qua ánh sáng mà nó hấp thu. Những đài thiên văn mặt đất không thể phát hiện tellurium, trong khi kính Hubble - vốn bay xung quanh quỹ đạo bên trên bầu khí quyển trái đất - đóng vai trò quan trọng trong cuộc nghiên cứu này.


Tàn tích của một đợt sao băng

Tại sao việc phát hiện nguyên tố đất hiếm ở các ngôi sao quan trọng đến thế? Theo giới khoa học, ngay sau sự kiện Big Bang cách đây khoảng 13,75 tỉ năm, chỉ hydrogen, helium và lithium tồn tại. Khoảng 300 triệu năm sau, khi vũ trụ nguội đi và những đám mây khí sụp đổ dưới tác động của trọng lực, các nguyên tố nặng hơn lithium xuất hiện bên trong lõi các ngôi sao nhỏ. Nhưng những nguyên tố nặng nhất, như carbon, oxy và sắt, chỉ có thể được tạo ra bởi cái chết “bạo lực” của những vì sao, tức những đợt sao băng.

Nếu tellurium hiện diện trong 3 ngôi sao cổ này, tức là đã được tạo ra cách đây 12 tỉ năm, là “sản phẩm” của một loại sao băng hiếm và chóng vánh. Tellurium khi đó bị ném vào không gian và cuối cùng tham gia hình thành các ngôi sao cùng những nguyên tố khác.

TIN CŨ HƠN
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/01/2026
11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

Tambora, Krakatoa,Yellowstone... là những cái tên rất nổi bật trong số 11 đợt núi lửa phun trào dữ dội nhất lịch sử này.

Đăng ngày: 06/01/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 30/12/2025
Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Kính viễn vọng Hubble của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ lập kỷ lục mới khi tìm ra GN-z11, thiên hà xa xôi nhất ở cách Trái Đất 13,4 tỷ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 25/12/2025
Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Nếu giống sao Thổ, Trái Đất sẽ có vành đai bao quanh dọc theo xích đạo. Vành đai này sẽ có hình dáng khác nhau khi nhìn từ những địa điểm khác nhau trên Trái Đất.

Đăng ngày: 24/12/2025
99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

Các nhà khoa học đang dần tự tin khẳng định về sự tồn tại của hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 24/12/2025
Khoa Học News