Dùng "thuật huyền bí", NASA lập kỳ tích về chiếc nôi sự sống ở "Hệ Mặt trời ngoài"

Theo tờ Space, Chariklo là một vật thể bí ẩn thuộc nhóm "nhân mã" có quỹ đạo không ổn định ở vùng "Hệ Mặt trời ngoài", tức khu vực xa xôi từ quỹ đạo sao Mộc đến sao Hải Dương.

Gọi là "nhân mã" - tức centaurs, một sinh vật thần loại Hy Lạp lai giữa ngựa và người - là do bản chất lai tạo của các vật thể như Chariklo: Nửa giống tiểu hành tinh, nửa giống sao chổi.


Chariklo và ngôi sao sáng, xa mà nó đã tạo nên "sự huyền bí" theo góc nhìn từ Trái đất - (Ảnh: NASA/ESA/CSA)

Từ tháng 10-2022, siêu kính viễn vọng James Webb được điều hành chính bởi NASA, với sự hỗ trợ của ESA và CSA (cơ quan vũ trụ châu Âu và Canada) đã nghiên cứu về Chariklo, nhưng gặp không ít khó khăn bởi nó quá nhỏ và quá xa để chụp ảnh trực tiếp.

Do đó, nhóm khoa học gia NASA đã quyết định sử dụng một phương pháp quan sát thiên văn gọi là "sự huyền bí" - occultation. Đó là một cụm từ có nguồn gốc từ "ghayba" trong tiếng Ả Rập, chỉ một nhân vật huyền thoại được sinh ra sau đó bị che giấu, rồi lại tái xuất và mang theo sứ mệnh cao cả đối với thế giới.

Trong thiên văn học, "sự huyền bí" này chỉ một phương pháp gián tiếp nhưng mạnh mẽ để quan sát các vật thể như Chariklo: Tìm một ngôi sao sáng rực rỡ mà Chariklo có khả năng che giấu khi bay ngang phía trước, theo góc nhìn từ Trái đất.

Các biến thiên trong ánh sáng của ngôi sao sáng đó từ lúc nó bị Chariklo "giấu" cho đến khi tái xuất sẽ mang lại những dữ liệu vô cùng quý giá về thứ đang tạo ra sự huyền bí đó.

Nhóm khoa học gia từ NASA tính toán có 50% khả năng James Webb sẽ tìm ra ngôi sao đủ sáng đó. Họ đã may mắn.

Việc quan sát rõ được Chariklo đã là một kỳ tích, nhưng kỳ tích thứ hai xảy ra khi James Webb nắm bắt được cả dấu hiệu rõ ràng của nước đóng băng trên tiểu hành tinh này.

Nước được coi là chiếc nôi của sự sống trên mọi hành tinh có thể sống được. Từ lâu lý thuyết sự sống và các yếu tố sự sống được mang đến Trái đất thông qua các tiểu hành tinh và sao chổi đã được ủng hộ: Một số mang nước như những hạt mầm của biển khơi, sông suối; một số mang theo các khối xây dựng sự sống đến thế giới đã được trao tặng nước đó.

Những vật thể như Chariklo sẽ là mình chứng cho những "chuyến tàu mang nước" từ không gian, thứ đã giúp Trái đất - và cả những hành tinh sống được khác - đủ tiêu chuẩn để tiếp nhận và nuôi dưỡng sự sống.

Nước đó cũng được chính những quá trình đặc biệt trong cơ thể của tiểu hành tinh bảo vệ khỏi các tia vũ trụ mang năng lượng cao ở vùng không gian xa thẳm: Rìa Hệ Mặt trời, thậm chí đến từ không gian giữa các vì sao.

Trong tuyên bố của NASA về hai kỳ tích, nhà thiên văn học Dean Hines từ Viện khoa học Kính viễn vọng không gian (STScI, là nơi điều hành các sứ mệnh kính viễn vọng không gian của NASA bao gồm Hubble, James Webb, Nancy Grace Roman) cho biết: "Bởi vì các hạt năng lượng cao biến băng từ trạng thái kết tinh thành vô định hình, việc phát hiện băng kết tinh cho thấy Chariklo trải qua các va chạm vi mô liên tục làm lộ vật liệu nguyên sơ hoặc kích hoạt quá trình kết tinh".

TIN CŨ HƠN
Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Trên thực tế, ở không gian vũ trụ không có không khí, vậy làm thế nào tên lửa có thể đốt cháy động cơ và nhiên liệu thiết yếu cần có trong không gian?

Đăng ngày: 18/03/2026
Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Cái chết của chúng là một sự kiện thắp sáng toàn bộ vũ trụ. Một vụ nổ siêu tân tinh đưa ruột của các ngôi sao trào ra ngoài không gian trong một đám mây khí gas và bụi mỏng cực kỳ rực rỡ.

Đăng ngày: 18/03/2026
Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã

Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã "chết" vì ngạt thở?

Sao Kim và Trái Đất được coi là hai hành tinh sinh đôi, trong khi Trái Đất tồn tại sự sống thì sao Kim lại biến thành một địa ngục thiêu đốt.

Đăng ngày: 17/03/2026
Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Các nhà khoa học cuối cùng cũng tìm ra lời giải về lonsdaleite, loại siêu kim cương đã khiến họ bối rối trong nhiều năm qua, với những tính chất không tương đồng với bất cứ thứ gì hiện hữu trên Trái đất.

Đăng ngày: 15/03/2026
Sự thật chưa kể về thời tiết trong không gian của Hệ Mặt trời!

Sự thật chưa kể về thời tiết trong không gian của Hệ Mặt trời!

Hầu hết mọi người nghĩ về không gian như một vùng trống rỗng của hư vô, nhưng trên thực tế, không gian là một nơi hỗn loạn chứa đầy plasma và từ trường

Đăng ngày: 15/03/2026
Phát hiện hố đen

Phát hiện hố đen "lớn" nhanh nhất trong 9 tỷ năm

Các nhà khoa học Australia phát hiện một hố đen siêu lớn có khối lượng bằng 3 tỷ Mặt Trời. Họ tin rằng đây là hố đen phát triển nhanh nhất trong 9 tỷ năm qua.

Đăng ngày: 14/03/2026
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.

Đăng ngày: 12/03/2026
Khoa Học News