Gấu trúc có thể bị "jet lag"?

Dựa trên nghiên cứu mới được công bố trên chuyên san Frontiers in Psychology ngày 18/9, "jet lag" (tình trạng mệt mỏi sau chặng bay dài giữa hai vùng chênh lệch múi giờ) không được định nghĩa là việc mất ngủ do lệch múi giờ, thay vào đó, nó mô tả tình trạng thiếu khả năng thích nghi đầy đủ các điều kiện sống từ môi trường. Điều này có thể có tác động đáng kể đến sức khỏe và hành vi của các loài có nguy cơ tuyệt chủng, trong đó có gấu trúc.

Giống như tất cả loài động vật, gấu trúc có đồng hồ sinh học và nó được điều chỉnh bởi các tín hiệu từ môi trường sống. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy vấn đề sẽ nảy sinh khi các tín hiệu mà chúng tiếp xúc trong điều kiện nuôi nhốt không khớp với các tín hiệu trong môi trường tự nhiên của chúng.


Một con gấu trúc được nuôi ở sở thú Madrid, Tây Ban Nha. (Ảnh: REUTERS).

Phát hiện mới có ý nghĩa khá quan trọng trong việc cân nhắc cách chăm sóc các loài động vật quý hiếm đang được nuôi nhốt, với nhiều loài trong số đó có nguy cơ tuyệt chủng cao trong tự nhiên.

Bà Kristine Gandia, nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Stirling ở Scotland, nói với đài CNN: "Động vật, bao gồm con người, đã tiến hóa theo nhịp độ để đồng bộ hóa môi trường bên trong với môi trường bên ngoài".

"Khi đồng hồ bên trong không được đồng bộ hóa với các tín hiệu bên ngoài như ánh sáng và nhiệt độ, động vật sẽ gặp phải những ảnh hưởng bất lợi. Ở người, điều này có thể bao gồm từ tình trạng mệt mỏi khi đi máy bay đến các vấn đề về trao đổi chất và rối loạn cảm xúc theo mùa", bà Gandia nói.

Gấu trúc khổng lồ được chọn làm đối tượng nghiên cứu một phần vì chúng sống theo mùa. Việc di cư xảy ra vào mùa xuân vì gấu trúc chỉ ăn một số loài tre và đi tìm chồi mới. Mùa xuân cũng là mùa giao phối của loài này.

Để thực hiện nghiên cứu, nhóm nhà khoa học do bà Gandia đứng đầu đã đặt máy quay để theo dõi 11 con gấu trúc khổng lồ ở 6 sở thú khác nhau. Cách này cho phép nhóm nghiên cứu quan sát hành vi của gấu trúc trong suốt 24 giờ mỗi ngày.

Theo bà Gandia, các yếu tố như nhân viên vườn thú đến thăm thường xuyên cũng có thể tác động đến đồng hồ sinh học của gấu trúc. Ngoài ra, mức độ ảnh hưởng cũng phụ thuộc vào vĩ độ của khu vực môi trường nơi gấu trúc được nuôi nhốt, bởi đây là yếu tố quyết định lượng ánh sáng và nhiệt độ mà các con vật nhận được.

"Khi gấu trúc khổng lồ được nuôi ở vĩ độ cao hơn, nghĩa là chúng trải qua nhiều mùa khắc nghiệt hơn mức chúng tiến hóa, điều này làm thay đổi mức độ hoạt động chung và hành vi bất thường của chúng", theo nhóm nghiên cứu.

TIN CŨ HƠN
Sự thật phía sau câu chuyện

Sự thật phía sau câu chuyện "Chú chim cánh cụt vượt 8.000km mỗi năm để về thăm ân nhân"

Những ngày qua, cả thế giới được đắm chìm trong câu chuyện cổ tích ngoài đời thực "Chú chim cánh cụt vượt 8.000km mỗi năm để về thăm ân nhân".

Đăng ngày: 09/03/2026
Những điều thú vị về loài cá sấu

Những điều thú vị về loài cá sấu

Sở hữu thân mình giống những loài bò sát từng sống ở thời tiền sử, cá sấu mang trong mình sức mạnh tiềm ẩn từ thời cổ đại, giúp chúng trở thành vua trên các đầm lầy, sông nước khắp vùng nhiệt đới.

Đăng ngày: 09/03/2026
Khám phá gây sốc về loài sư tử ít ai ngờ đến

Khám phá gây sốc về loài sư tử ít ai ngờ đến

Loài sư tử có thể sống được 14 năm trong môi trường tự nhiên và 20 năm nếu bị nuôi nhốt.

Đăng ngày: 09/03/2026
Điều gì xảy ra nếu bạn đánh thức một con gấu đang ngủ đông?

Điều gì xảy ra nếu bạn đánh thức một con gấu đang ngủ đông?

Ngủ đông là một hiện tượng tự nhiên hấp dẫn được quan sát thấy ở một số loài động vật, bao gồm cả gấu.

Đăng ngày: 09/03/2026

"Nuôi gà nhỏ nhất thế giới" - cơn sốt thú cưng mới có gì thú vị?

Gà mini là giống gà được lai giữa chim cút và gà gô đã trở nên phổ biến gần đây vì kích thước nhỏ và sản lượng trứng của chúng.

Đăng ngày: 09/03/2026
Những sự thật thú vị về loài nhện Tarantula

Những sự thật thú vị về loài nhện Tarantula

Tarantula là một họ nhện lớn với hơn 900 loài, phân bố chủ yếu ở các vùng nhiệt đới.

Đăng ngày: 08/03/2026
Thế giới động vật trong rừng nhiệt đới

Thế giới động vật trong rừng nhiệt đới

Với sự đa dạng sinh học, các khu rừng mưa nhiệt đới là nơi sinh sống thiết yếu của nhiều loài động vật như trăn Nam Mỹ, cá heo sông, ếch thủy tinh hay gấu chó.

Đăng ngày: 08/03/2026
Khoa Học News