Ghế các Pharaoh ngồi bị đánh cắp bản quyền

Gần 3.500 năm trước, loại ghế gập mà Pharaoh ở Ai Cập thường ngồi lại trở thành vật không thể thiếu ở nhiều nơi của Bắc Âu. Giờ đây, các học giả cho rằng đây có thể là vụ gián điệp công nghiệp thời cổ.

Khi Tutankhamen qua đời, mộ của ông được chất nhiều vật quý, trong đó có hai chiếc ghế gập, một chiếc làm từ gỗ mun dát ngà voi. Loại ghế tinh xảo đó được sử dụng ở Ai Cập cách đây hơn 4.000 năm. Thiết kế đơn giản bất ngờ gồm hai khung gỗ di động nối lại với nhau bởi các chốt an toàn và một miếng da động vật căng bên trên.

Điều này không có gì đáng ngạc nhiên, vì vào thời đó, người Ai Cập rất quen với loại ghế ngồi vô cùng thoải mái đó. Tuy nhiên, điều đáng ngạc nhiên là những tù trưởng cộc cằn thô lỗ ở Bắc Âu cũng dùng loại ghế đó. Cho tới nay người ta đã tìm ra 20 chiếc ghế ngồi tương tự ở vùng Bắc Âu, hầu hết ở là vùng phía bắc của sông Elbe thuộc Đức. Phần lớn những chiếc ghế được tìm thấy đã bị mục nát, chỉ còn lại đinh tán và chốt bằng đồng hoặc vàng.


Chiếc ghế từ thời đồ đồng đang được lưu trữ trong bảo tàng ở Đức. 

Chiếc ghế nguyên vẹn duy nhất được tìm thấy năm 1891 ở Đồi Vàng, gần bán đảo Jutland, một phần của Đan Mạch ngày nay. Chiếc ghế có từ năm 1389 tr.CN làm từ gỗ tần bì, phủ da rái cá được tìm thấy trong một quan tài làm từ thân cây.

Nhưng loại ghế gập rõ ràng là có nguồn gốc từ phương Đông. Hình vẽ cổ nhất về loại gỗ này được tìm thấy trên con dấu 4.500 tuổi của vùng Lưỡng Hà. Người Ai Cập cũng đã quen dùng loại ghế này vào thời kỳ trước đó.

Việc sử dụng thiết kế ghế như vậy ở tận Bắc Âu khiến các học giả cho rằng người Bắc Âu đã tự nghĩ ra cấu trúc đó một cách độc lập và song song với người Ai Cập. Nhưng quan điểm đó giờ bị bác bỏ, vì thiết kế và kích thước của những chiếc ghế quá giống nhau. Giờ đây, các học giả cho rằng người Bắc Âu đã đánh cắp thiết kế này. Có lẽ người Ai Cập và người Bắc Âu đã có mối liên hệ với nhau từ cách đây 3.400 năm.

Có lẽ một mạng lưới thương mại đã được hình thành trong thời đại đồ đồng, vào lúc đó, những mặt hàng xa xỉ được trao đổi giữa hai khu vực nhờ những người đi bộ.

Loại ghế gập vì thế đã được truyền từ bộ tộc này sang bộ tộc khác, vùng này sang vùng khác. Tuy nhiên, điều lạ là ghế gập chỉ được dùng ở Ai Cập và Bắc Âu mà không được sử dụng ở vùng nối giữa hai khu vực. Vì thế, có giả thuyết cho rằng các lái buôn phương Bắc đã có cuộc hành trình dài từ biển Baltic tới Ai Cập, họ đánh cắp thiết kế này rồi mang về phương Bắc.

Các học giả cũng xác định được thời gian chuyển giao kiến thức thời đó. Ai Cập trở thành một cường quốc dưới thời Thumose III (1479-1426 tr.CN), với lực lượng quân đội tiến sát biên giới Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay. Thay đổi này kéo theo luồng chảy của hàng hóa.

Lúc này, có thể một sứ giả ở Biển Bắc đã tới Ai Cập và vẽ lại mẫu thiết kế ghế gập vào giấy cói. Các thợ thủ công phương Bắc đã copy chính xác từng chi tiết của thiết kế đẹp đẽ. Họ thường sử dụng gỗ sồi hoặc gỗ tần bì để làm khung. Một chiếc ghế cực kỳ tinh xảo được tìm thấy ở vùng phía bắc nước Đức được trang trí cực kỳ cẩn thận, với các núm tua kim loại trang trí và được phủ bằng da đanh.

TIN CŨ HƠN
Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi. Theo sử sách lưu truyền, người lập nên đế chế Mông Cổ yêu cầu được chôn trong một ngôi mộ vô danh.

Đăng ngày: 24/08/2025
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 15/08/2025
Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc 1.600 năm tuổi từ thời La Mã cổ đại có màu xanh ngọc khi ánh sáng chiếu từ phía trước và chuyển sang màu đỏ khi ánh sáng chiếu từ phía sau.

Đăng ngày: 09/08/2025
Nguồn gốc thực sự của Bức tường thành Jerusalem

Nguồn gốc thực sự của Bức tường thành Jerusalem

Lịch sử của một trong những địa điểm linh thiêng nhất thế giới đối với cả người Do Thái và người Hồi Giáo có lẽ sẽ phải được viết lại sau một khám phá bất ngờ của các nhà khảo cổ Israel.

Đăng ngày: 06/08/2025
Kiếm báu vẫn sáng bóng sau 2700 năm của Việt Vương Câu Tiễn

Kiếm báu vẫn sáng bóng sau 2700 năm của Việt Vương Câu Tiễn

Thanh kiếm Câu Tiễn được làm từ đồng và thiếc vẫn giữ được độ sắc bén và sáng bóng sau hàng nghìn năm tồn tại.

Đăng ngày: 28/07/2025
Bí ẩn về những năm cuối cùng của voi ma mút

Bí ẩn về những năm cuối cùng của voi ma mút

Một nhà nghiên cứu người Hà Lan đã xem xét hàm của voi răng mấu thời tiền sử. Hóa thạch 2,5 triệu tuổi này có thể cung cấp hiểu biết về nguyên nhân tuyệt chủng của voi nguyên thủy.

Đăng ngày: 25/07/2025
Những mỹ phẩm kịch độc thời Trung cổ

Những mỹ phẩm kịch độc thời Trung cổ

Chì và asen là những chất cực độc nhưng lại được phụ nữ dùng phổ biến để làm đẹp ở thời cổ đại.

Đăng ngày: 22/07/2025
Khoa Học News