Hệ Mặt trời có đến…110 hành tinh?

Hành tinh thứ chín của Hệ Mặt Trời có thể được tái sinh và kéo theo hơn 100 người bạn khác, nhờ một định nghĩa mới phản bác lại định nghĩa đã "giáng cấp" sao Diêm Vương năm 2006.

Công trình mới công bố do Đại học Central Florida (Mỹ) đứng đầu đã xem xét dữ liệu từ hơn 200 nghiên cứu trước đó và vô số các dữ liệu mới nhất trong công cuộc thám hiểm không gian của loài người, chỉ ra nhiều lổ hổng trong định nghĩa "hành tinh" của Liên minh Thiên văn Quốc tế (IAU) năm 2006.


Sẽ có rất nhiều thiên thể trong Hệ Mặt trời được công nhận là một hành tinh nếu áp dụng định nghĩa mới này - (ảnh: THE PLANETARY SOCIETY).

Định nghĩa của IAU năm 2006 từng gây thay đổi lớn trong cách nhìn của con người về Hệ Mặt Trời và gây nhiều tranh cãi: cho rằng sao Diêm Vương, thiên thể trước đó luôn được coi là hành tinh thứ chín của Hệ Mặt trời, không phải là một hành tinh đủ chuẩn. Từ đó, Hệ Mặt Trời được coi như chỉ có 8 hành tinh.

Nhà khoa học hành tinh Philip Metzger, thuộc Viện Vũ trụ Florida (cơ quan thành viên của Đại học Central Florida), người từng nhiều năm công tác ở NASA, chỉ ra tính không hợp lệ của phán quyết "giáng cấp" sao Diêm Vương: nó chỉ được dựa trên một ấn phẩm có từ năm 1802, và ấn phẩm cổ này lại dựa trên các lý do không được chứng minh.

Nghiên cứu mới cho rằng định nghĩa về một "hành tinh" nên được xây dựng dựa trên các thuộc tính nội tại bền vững của nó và bác bỏ cách xác định dựa trên các đặc tính có thể thay đổi mà IAU đã dùng, ví dụ như động lực quỹ đạo.

Theo đó, ông Philip Metzger cho biết một thiên thể nên được gọi là hành tinh nếu nó đủ lớn để lực hấp dẫn của nó cho phép nó là một hình cầu ổn định, điều kiện tiên quyết để nó có thể tiến hóa với các hoạt động địa chất phức tạp.

Nhóm nghiên cứu phân tích trường hợp sao Diêm Vương: hoạt động địa chất của nó thậm chí sống động hơn cả sao Hỏa. Xét trong toàn Hệ Mặt trời, chỉ có mỗi Trái đất là có hoạt động địa chất phức tạp hơn đó. sao Diêm Vương cũng sở hữu đầy đủ những thứ mà một hành tinh có thể có như đại dương ngầm, khí quyển nhiều tầng, các hợp chất hữu cơ, bằng chứng về các hồ cổ đại, nhiều Mặt trăng xung quanh…


Sao Diêm Vương là thiên thể phức tạp thứ hai về mặt địa chất trong Hệ Mặt Trời, chỉ sau Trái Đất - (ảnh: ALAMY STOCK PHOTO).

Theo định nghĩa mới này, sẽ có khoảng 110 đối tượng trong Hệ Mặt trời đủ chuẩn hành tinh, bao gồm một số thiên thể trước đây được coi như hành tinh lùn và mặt trăng, bao gồm mặt trăng của chúng ta, một số mặt trăng nổi tiếng của sao Mộc, sao Thổ đang được xem là "miền đất hứa" của công cuộc tìm kiếm sự sống không gian, hành tinh lùn Ceres, Charon…

Ông Metzger khẳng định thêm rằng tuyên bố của IAU là cẩu thả, trong khi đồng tác giả Kirby Runyon cho rằng tuyên bố năm 2006 là "một tuyên bố lịch sử sai lầm".

Nhóm nghiên cứu cho biết định nghĩa của họ nắm bắt những kiến thức phổ biến đã hiện diện từ lâu trong cộng đồng khoa học hành tinh. Các hiểu biết mới đây cho chúng ta thấy có khá nhiều thiên thể trong Hệ Mặt trời có các đặc tính tương tự Trái đất, bao gồm nước và vật liệu hữu cơ, cho dù nó chỉ được coi như một mặt trăng.

TIN CŨ HƠN
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là đơn vị đo thông dụng ngoài vũ trụ bao la, rộng lớn. Và người ta thường nhầm lẫn nghĩ rằng đây là đơn vị đo thời gian.

Đăng ngày: 09/04/2026
12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

Sao Kim, hành tinh thứ hai gần Mặt Trời là một vì tinh tú khá kỳ thú. Hãy cùng khám phá những điều kỳ lạ về một trong những người “anh em láng giềng” gần gũi nhất với Hành Tinh Xanh của chúng ta trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 09/04/2026
Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Mặt trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất và cũng là hành tinh duy nhất mà con người đã từng đặt chân lên.

Đăng ngày: 09/04/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 08/04/2026
Sống trên Mặt trăng hay sao Hỏa tốt hơn? Khoa học đã có câu trả lời!

Sống trên Mặt trăng hay sao Hỏa tốt hơn? Khoa học đã có câu trả lời!

Liệu nên sống ở Mặt trăng hay sao Hỏa nếu con người cần di chuyển đến một nơi ở khác ngoài Trái đất?

Đăng ngày: 07/04/2026
Khoa Học News