Hệ Mặt trời có đến…110 hành tinh?

Hành tinh thứ chín của Hệ Mặt Trời có thể được tái sinh và kéo theo hơn 100 người bạn khác, nhờ một định nghĩa mới phản bác lại định nghĩa đã "giáng cấp" sao Diêm Vương năm 2006.

Công trình mới công bố do Đại học Central Florida (Mỹ) đứng đầu đã xem xét dữ liệu từ hơn 200 nghiên cứu trước đó và vô số các dữ liệu mới nhất trong công cuộc thám hiểm không gian của loài người, chỉ ra nhiều lổ hổng trong định nghĩa "hành tinh" của Liên minh Thiên văn Quốc tế (IAU) năm 2006.


Sẽ có rất nhiều thiên thể trong Hệ Mặt trời được công nhận là một hành tinh nếu áp dụng định nghĩa mới này - (ảnh: THE PLANETARY SOCIETY).

Định nghĩa của IAU năm 2006 từng gây thay đổi lớn trong cách nhìn của con người về Hệ Mặt Trời và gây nhiều tranh cãi: cho rằng sao Diêm Vương, thiên thể trước đó luôn được coi là hành tinh thứ chín của Hệ Mặt trời, không phải là một hành tinh đủ chuẩn. Từ đó, Hệ Mặt Trời được coi như chỉ có 8 hành tinh.

Nhà khoa học hành tinh Philip Metzger, thuộc Viện Vũ trụ Florida (cơ quan thành viên của Đại học Central Florida), người từng nhiều năm công tác ở NASA, chỉ ra tính không hợp lệ của phán quyết "giáng cấp" sao Diêm Vương: nó chỉ được dựa trên một ấn phẩm có từ năm 1802, và ấn phẩm cổ này lại dựa trên các lý do không được chứng minh.

Nghiên cứu mới cho rằng định nghĩa về một "hành tinh" nên được xây dựng dựa trên các thuộc tính nội tại bền vững của nó và bác bỏ cách xác định dựa trên các đặc tính có thể thay đổi mà IAU đã dùng, ví dụ như động lực quỹ đạo.

Theo đó, ông Philip Metzger cho biết một thiên thể nên được gọi là hành tinh nếu nó đủ lớn để lực hấp dẫn của nó cho phép nó là một hình cầu ổn định, điều kiện tiên quyết để nó có thể tiến hóa với các hoạt động địa chất phức tạp.

Nhóm nghiên cứu phân tích trường hợp sao Diêm Vương: hoạt động địa chất của nó thậm chí sống động hơn cả sao Hỏa. Xét trong toàn Hệ Mặt trời, chỉ có mỗi Trái đất là có hoạt động địa chất phức tạp hơn đó. sao Diêm Vương cũng sở hữu đầy đủ những thứ mà một hành tinh có thể có như đại dương ngầm, khí quyển nhiều tầng, các hợp chất hữu cơ, bằng chứng về các hồ cổ đại, nhiều Mặt trăng xung quanh…


Sao Diêm Vương là thiên thể phức tạp thứ hai về mặt địa chất trong Hệ Mặt Trời, chỉ sau Trái Đất - (ảnh: ALAMY STOCK PHOTO).

Theo định nghĩa mới này, sẽ có khoảng 110 đối tượng trong Hệ Mặt trời đủ chuẩn hành tinh, bao gồm một số thiên thể trước đây được coi như hành tinh lùn và mặt trăng, bao gồm mặt trăng của chúng ta, một số mặt trăng nổi tiếng của sao Mộc, sao Thổ đang được xem là "miền đất hứa" của công cuộc tìm kiếm sự sống không gian, hành tinh lùn Ceres, Charon…

Ông Metzger khẳng định thêm rằng tuyên bố của IAU là cẩu thả, trong khi đồng tác giả Kirby Runyon cho rằng tuyên bố năm 2006 là "một tuyên bố lịch sử sai lầm".

Nhóm nghiên cứu cho biết định nghĩa của họ nắm bắt những kiến thức phổ biến đã hiện diện từ lâu trong cộng đồng khoa học hành tinh. Các hiểu biết mới đây cho chúng ta thấy có khá nhiều thiên thể trong Hệ Mặt trời có các đặc tính tương tự Trái đất, bao gồm nước và vật liệu hữu cơ, cho dù nó chỉ được coi như một mặt trăng.

TIN CŨ HƠN
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 07/03/2026
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Trong một phát hiện khiến nhiều người ngạc nhiên, ngôi sao già nhất lại có tuổi đời còn lâu hơn cả vũ trụ. Sao HD 140283, hay còn gọi là sao Methuselah, không hề xa lạ với các nhà thiên văn học Trái đất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Khoa Học News