Hố chôn 12 bàn tay hé lộ tập tục của Ai Cập cổ đại

Ít nhất 12 bàn tay được chôn trong 3 chiếc hố nằm ngay lối vào của cung điện Hyksos, rất dễ thấy với bất cứ ai đến gặp nhà vua.

Nhóm nghiên cứu của nhà khoa học Julia Gresky từ Viện Khảo cổ Đức phân tích những bàn tay phải chôn dưới 3 chiếc hố trong cung điện Hyksos, Avaris, đông bắc Ai Cập, Phys hôm 5/4 đưa tin. Đây là bằng chứng vật lý đầu tiên về một tập tục cổ xưa được nhắc đến trong các tài liệu văn học và tượng hình, đồng thời hé lộ thông tin về mặt tối trong lịch sử của nền văn minh Ai Cập cổ đại. Nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí Scientific Reports.


Một bàn tay bị chôn dưới thời Hyksos. (Ảnh: Julia Gresky).

Được xây dựng trong khoảng năm 1640 - 1530 trước Công nguyên, cung điện Hyksos là kinh đô của Vương triều Hyksos trong Thời kỳ Chuyển tiếp thứ 2 của Ai Cập. Người Hyksos có nguồn gốc từ Tây Á. Họ lập nên vương triều ở Ai Cập và được cho là đã du nhập tục chặt tay phải của quân địch.

Những bàn tay được tìm thấy trong 3 hố riêng biệt ở khu vực vốn là lối vào của cung điện, ngay trước gian đặt ngai vàng. Vị trí này có thể để dễ thấy và tạo ra một khung cảnh ấn tượng với bất cứ ai đến gặp nhà vua.

Do tất cả các bàn tay đều không còn nguyên vẹn và được chôn cùng nhau, nhóm nghiên cứu phải sử dụng một phép xác định phổ biến ở các khu mộ tập thể để tìm ra số lượng bàn tay tối thiểu và tối đa. Kết quả, số lượng bàn tay nằm trong khoảng từ 12 đến 18.

Nhóm nghiên cứu cũng xác định, độ tuổi tối thiểu của chủ nhân các bàn tay là 14 - 21, vì xương đã hình thành đầy đủ sau tuổi thanh thiếu niên. Không có dấu hiệu thoái hóa do tuổi tác nên ngưỡng tối đa là dưới 60 tuổi. Các dấu vết giải phẫu học chỉ ra, có 11 bàn tay thuộc về nam giới. Bàn tay thứ 12 nhiều khả năng thuộc về phụ nữ nhưng chưa chắc chắn.

Nhóm chuyên gia chưa rõ các bàn tay này được lấy từ người chết hay còn sống. Dù là trường hợp nào, bàn tay vẫn mềm mại và linh hoạt khi được đặt xuống hố. Theo phân tích, khả năng lớn nhất là chúng bị chôn xuống hố trong khoảng 24 - 48 giờ sau khi bị thu gom. Một điểm đặc biệt nữa là hoàn toàn không có dấu vết của cẳng tay, cho thấy sự cẩn thận khi tách lấy các bàn tay.

Các nạn nhân nhiều khả năng bị chặt tay trong hoặc ngay trước một buổi lễ nào đó tại cung điện, theo nhóm nghiên cứu. Với người Celt cổ đại, các chiến binh tử trận thường bị chặt đầu trong và sau trận chiến, sau đó gắn lên cọc như chiến lợi phẩm. Trong nghiên cứu mới, các nhà khoa học tin rằng việc chặt tay phải của kẻ thù - gọi là "lấy cúp" - được người Hyksos đưa vào Ai Cập.

TIN CŨ HƠN
Đi tìm nguồn gốc ngôn ngữ chung của một nửa dân số thế giới, trải khắp Á-Âu

Đi tìm nguồn gốc ngôn ngữ chung của một nửa dân số thế giới, trải khắp Á-Âu

Ngày nay, gần một nửa dân số thế giới nói ngôn ngữ Ấn-Âu như ngôn ngữ thứ nhất.

Đăng ngày: 17/02/2026
Những

Những "quái vật" lớn nhất từng sống trên Trái đất

Giới khoa học hiện biết khoảng 1,5 triệu loài động vật nhưng trên thực tế, con số này có thể lên đến gần 9 triệu. Điều này đồng nghĩa vẫn còn rất nhiều loại chưa được phát hiện.

Đăng ngày: 15/02/2026
Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Hình ảnh phục dựng của Lan Lăng Vương khiến dân tình trầm trồ công nhận nhan sắc xứng đáng làm một trong tứ đại mỹ nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Trục vớt rùa cổ đại khổng lồ to như tê giác, tuyệt chủng 66 triệu năm trước

Trục vớt rùa cổ đại khổng lồ to như tê giác, tuyệt chủng 66 triệu năm trước

Mẫu vật của một trong những loài rùa lớn nhất từng được biết đến, dài gần 4 mét, đã được tìm thấy ở vùng biển Tây Ban Nha.

Đăng ngày: 14/02/2026
Mộ cổ gây sốc: 9 đầu lâu

Mộ cổ gây sốc: 9 đầu lâu "quái vật thần thoại" phục quanh xác ướp

Các nhà khảo cổ làm việc tại một nghĩa trang cổ ở Ai Cập đã mở ra hai ngôi mộ cổ không chỉ có xác ướp mà còn có 9 chiếc đầu lâu quái vật gây kinh hãi.

Đăng ngày: 12/02/2026
Lý giải việc tổ tiên loài người đã từng ăn thịt đồng loại trước khi tiến hóa như ngày nay

Lý giải việc tổ tiên loài người đã từng ăn thịt đồng loại trước khi tiến hóa như ngày nay

Có phải thời xưa, con người ăn thịt người khác một cách tránh "lãng phí thực phẩm" sau cái chết của một thành viên trong nhóm?

Đăng ngày: 09/02/2026
Phát hiện hóa thạch

Phát hiện hóa thạch "người ngoài hành tinh" 280 triệu năm tuổi tại Tây Úc

Hóa thạch 280 triệu năm tuổi này có hình dáng kỳ lạ đến khó hiểu này khiến cho nhiều người khi mới nhìn vào sẽ nghĩ chắc chắn đây là hóa thạch của người ngoài hành tinh.

Đăng ngày: 04/02/2026
Khoa Học News