Khai quật được hài cốt 118 nạn nhân hiến tế bị bịt miệng bằng giẻ

Cao răng của một số người bị hiến tế cho thần mưa Maya 1.000 năm trước chứa những sợi nhỏ màu xanh lam, có thể là từ giẻ bịt miệng.

Các nhà khoa học nghiên cứu miệng của hơn 118 nạn nhân hiến tế thời Maya cổ điển (năm 250 đến năm 925), xem xét mảng bám vôi hóa trên răng, còn gọi là cao răng, Live Science hôm 10/10 đưa tin. Nghiên cứu mới công bố trên tạp chí International Journal of Osteoarchaeology, mô tả những sợi màu xanh lam kỳ lạ bám vào răng của ít nhất hai nạn nhân.


Lối vào hang Midnight Terror ở Belize. (Ảnh: Đại học Bang California Los Angeles)

Hang động Midnight Terror ở Belize được phát hiện từ năm 2006. Nơi đây lưu giữ hơn 10.000 mảnh xương, thuộc về ít nhất 118 người, nhiều người trong đó có dấu hiệu bị chấn thương vào gần thời điểm chết. Các nhà khoa học cho rằng những người này bị hiến tế cho thần mưa Maya hơn 1.000 năm trước.

"Sau khi tìm thấy những trường hợp bệnh lý răng miệng nhỏ, tôi bắt đầu quan tâm đến việc xác định thực phẩm mà các nạn nhân từng ăn", Amy Chan, tác giả chính của nghiên cứu mới, nhà khảo cổ tại Đại học Bang California Los Angeles, nói.

Cao răng có thể lưu giữ những mảnh thức ăn tí hon - ví dụ như hạt phấn, tinh bột và phytolith (cấu trúc khoáng hóa siêu nhỏ trong mô thực vật). Vì vậy, Chan đã lấy mẫu mảng bám của 6 chiếc răng và gửi cho đồng tác giả nghiên cứu Linda Scott Cummings, chủ tịch kiêm CEO của PaleoResearch. Cummings phát hiện, các mẫu chủ yếu chứa sợi cotton và một số được nhuộm màu xanh lam.

"Phát hiện sợi cotton xanh lam trong hai mẫu là điều vô cùng bất ngờ vì màu này rất quan trọng trong nghi lễ Maya", Chan cho biết. Chan cùng các đồng nghiệp cho rằng có thể nạn nhân đã ngậm vải cotton trong miệng, nhiều khả năng là giẻ bịt miệng dùng khi hiến tế. Nếu bị giam giữ trong thời gian dài, các sợi xanh lam có thể lẫn vào cao răng của nạn nhân.


Sợi màu xanh lam, nhiều khả năng là sợi cotton, trong hang Midnight Terror. (Ảnh: Linda Scott Cummings/Viện PaleoResearch)

"Thật thú vị khi các nhà nghiên cứu tìm thấy sợi nhuộm màu trong cao răng. Nhiều người nghĩ rằng cao răng chỉ phản ánh chế độ ăn uống, nhưng nghiên cứu mới là ví dụ tuyệt vời cho thấy có thể thu được nhiều thông tin hơn", Gabriel Wrobel, nhà khảo cổ sinh học tại Đại học Bang Michigan, người không tham gia nghiên cứu, nhận xét.

Chan cùng các đồng nghiệp thừa nhận, nghiên cứu mới cung cấp bằng chứng đầu tiên về sợi xanh trong cao răng của người Maya nhưng vẫn còn một số hạn chế. Đầu tiên, tốc độ mảng bám hình thành và cứng lại khác nhau tùy vào loại thức ăn và sinh lý của mỗi người, nên nhóm chuyên gia không thể biết chắc chắn các sợi bị mắc kẹt từ khi nào. Ngoài ra, rất ít răng của các nạn nhân trong hang Midnight Terror có cao răng, khiến phân tích của nhóm bị hạn chế.

"Những nghiên cứu trong tương lai sẽ cung cấp bối cảnh rộng hơn để giải thích thông tin này", nhóm nghiên cứu viết.

TIN CŨ HƠN
Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng

Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng "bốc hơi về trời"

Tàu ma Mortar Wreck hiện hình trong trạng thái rất tốt ở vùng nước nông ngoài khơi miền Nam nước Anh dù đã chìm 800 năm, để rồi phân rã nhanh đến đáng sợ từ ngày lộ ra khỏi cát.

Đăng ngày: 19/04/2026
Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Đăng ngày: 14/04/2026
Báu vật vô song ở Ai Cập: Được

Báu vật vô song ở Ai Cập: Được "nhào nặn" từ nhiều thế giới ngoài hành tinh

Ai Cập, miền đất nổi tiếng với nhiều báu vật ngoài hành tinh được khai quật từ các lăng mộ, tiếp tục sở hữu một báu vật vô song, thứ xuyên qua 2 cái chết sao, đánh cắp vật liệu từ một thế giới khác rồi lén lút xâm nhập Hệ Mặt trời sơ khai.

Đăng ngày: 13/04/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Hình ảnh chưa từng thấy về con thuyền đắm chất đầy châu báu San Jose

Hình ảnh chưa từng thấy về con thuyền đắm chất đầy châu báu San Jose

Quân đội Colombia vừa công bố những bức hình chưa từng thấy về xác thuyền San Jose huyền thoại, được cho là chứa lượng của cải trị giá hàng tỷ USD.

Đăng ngày: 08/04/2026
Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Theo các nhà khảo cổ học, họ tìm ra bằng chứng thời điểm sớm nhất tổ tiên loài người không “cởi truồng” là ở những khu vực khảo cổ như Gran Dolina thuộc dãy núi Atapuerca ở Tây Ban Nha, liên quan tới loài người Homo antecessor có niên đại khoảng 780.000 năm về trước.

Đăng ngày: 07/04/2026
Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Con sư tử hang động non tên Sparta trông như đang ngủ sau hàng nghìn năm nằm dưới lớp đất đóng băng vĩnh cửu ở Siberia.

Đăng ngày: 04/04/2026
Khoa Học News