Khi nào cả 8 hành tinh trong Hệ Mặt trời thẳng hàng?

Dù đôi lúc trông gần nhau và tương đối thẳng hàng khi nhìn từ Trái đất, các hành tinh thực tế vẫn cách nhau rất xa ngoài vũ trụ.

Trong hành trình di chuyển xung quanh Mặt trời, đôi khi một số hành tinh sẽ trông thẳng hàng khi nhìn từ Trái đất. Nhưng 8 hành tinh này có từng thực sự thẳng hàng hay không? Câu trả lời phụ thuộc vào định nghĩa về sự "thẳng hàng".

Khi nào cả 8 hành tinh trong Hệ Mặt trời thẳng hàng?
Hệ Mặt trời gồm 8 hành tinh: sao Thủy, sao Kim, Trái đất, sao Hỏa, sao Mộc, sao Thổ, sao Thiên Vương và sao Hải Vương. (Ảnh: Orbital Today)

8 hành tinh trong hệ Mặt trời gồm sao Thủy, sao Kim, Trái đất, sao Hỏa, sao Mộc, sao Thổ, sao Thiên Vương và sao Hải Vương. Quỹ đạo của các hành tinh nghiêng theo những mức độ khác nhau so với xích đạo Mặt trời. Điều này đồng nghĩa, khi các hành tinh trông thẳng hàng trên bầu trời thì thực tế, chúng có thể không nằm trên một đường thẳng trong không gian 3D, theo Arthur Kosowsky, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Pittsburgh.

"Khái niệm hành tinh thẳng hàng thiên về những gì quan sát được từ góc nhìn của con người trên Trái đất thay vì sự thẳng hàng vật lý thực sự trong không gian", Nikhita Madhanpall, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Wits, Nam Phi, cho biết.

Sự giao hội hành tinh xảy ra khi có hai hành tinh trở lên xuất hiện gần nhau khi nhìn từ Trái đất. Cần lưu ý rằng những hành tinh này không thực sự ở gần nhau. Kể cả khi chúng trông thẳng hàng với con người trên Trái đất, chúng vẫn cách nhau cực xa ngoài vũ trụ.

Các hành tinh gần nhau đến mức nào thì có thể coi là thẳng hàng? Điều này vẫn chưa được định nghĩa rõ ràng, theo Wayne Barkhouse, nhà vật lý thiên văn tại Đại học North Dakota. Định nghĩa này sẽ liên quan đến độ góc - cách các nhà thiên văn đo khoảng cách hiển thị giữa hai thiên thể trên bầu trời.

Nếu đo khoảng cách xung quanh vòng tròn của toàn bộ đường chân trời thì kết quả sẽ là 360 độ. Để hình dung sự rộng lớn của đường chân trời, hãy nhớ rằng trăng tròn chỉ có đường kính nửa độ, theo Đài quan sát Las Cumbres ở Goleta, California.

Khi
Sao Thổ (trên) và sao Mộc (dưới) xuất hiện gần nhau khi nhìn từ Công viên Quốc gia Shenandoah, Mỹ, vào ngày 13/12/2020. (Ảnh: Bill Ingalls/NASA).

Trong cuốn sách Mathematical Astronomy Morsels xuất bản năm 1997, Jean Meeus, nhà khí tượng kiêm nhà thiên văn học nghiệp dư người Bỉ, tính toán rằng 3 hành tinh trong cùng của hệ Mặt trời - sao Thủy, sao Kim, Trái đất - thẳng hàng trong phạm vi 3,6 độ trung bình cứ mỗi 39,6 năm.

Việc nhiều hành tinh hơn xếp thẳng hàng cần nhiều thời gian hơn. Theo Meeus, cả 8 hành tinh sẽ thẳng hàng trong phạm vi 3,6 độ cứ mỗi 396 tỷ năm. "Như vậy sự kiện này chưa bao giờ và cũng sẽ không xảy ra, vì Mặt trời sẽ biến thành sao lùn trắng trong khoảng 6 tỷ năm nữa. Trong quá trình này, Mặt trời sẽ biến đổi thành sao khổng lồ đỏ và phình ra, nuốt chửng cả sao Thủy lẫn sao Kim, có thể cả Trái đất. Vì vậy, sẽ chỉ còn lại 5 hành tinh trong hệ Mặt trời", Barkhouse nói.

Khả năng 8 hành tinh thẳng hàng trong phạm vi 1 độ trên bầu trời còn thấp hơn. Theo Meeus, điều này xảy ra trung bình cứ mỗi 13,4 nghìn tỷ năm. Trong khi đó, vũ trụ được cho là chỉ khoảng 13,8 tỷ năm tuổi.

Nếu coi 8 hành tinh là xếp thẳng hàng khi nằm trong cùng một phần bầu trời rộng 180 độ thì lần tiếp theo sự kiện này xảy ra là ngày 6/5/2492, theo Christopher Baird, phó giáo sư vật lý tại Đại học West Texas A&M. Lần gần nhất 8 hành tinh thẳng hàng trong phạm vi 30 độ là ngày 1/1/1665 và lần tiếp theo sẽ là ngày 20/3/2673, theo cơ sở của Đài quan sát Mặt trời Quốc gia tại Sacramento Peak, California.

Madhanpall lưu ý, sự thẳng hàng của các hành tinh gần như không có tác động vật lý đáng kể nào lên Trái đất. "Tác động duy nhất đến cuộc sống trên Trái đất khi các hành tinh thẳng hàng là màn trình diễn tuyệt vời trên bầu trời. Không có nguy cơ xảy ra động đất tăng cường hay bất cứ điều gì tương tự. Sự thay đổi lực hấp dẫn mà Trái đất trải qua trong bất cứ sự kiện hành tinh thẳng hàng nào là không đáng kể", Barkhouse nói.

Từ khóa liên quan:
Loading...
TIN CŨ HƠN
Thứ kỳ lạ xuất hiện trên

Thứ kỳ lạ xuất hiện trên "bản sao Trái đất": Gợi ý về sự sống?

Phát hiện mới có thể góp phần giải thích nguồn gốc sự sống trên chính Trái đất của chúng ta.

Đăng ngày: 20/03/2024
Nhật Bản tiến hành nghiên cứu trồng cây lương thực trên Mặt trăng

Nhật Bản tiến hành nghiên cứu trồng cây lương thực trên Mặt trăng

Đại học Chiba đã thành lập Trung tâm Nghiên cứu Làm vườn Không gian nhằm tập hợp những kiến thức mới nhất trong các lĩnh vực như robot và chỉnh sửa bộ gene để phục vụ việc trồng cây trên Mặt trăng.

Đăng ngày: 20/03/2024
Kính viễn vọng Hubble hé lộ hiện tượng lỗ hổng khổng lồ trong các thiên hà!

Kính viễn vọng Hubble hé lộ hiện tượng lỗ hổng khổng lồ trong các thiên hà!

Trong nhiều năm, con người luôn tràn ngập sự tò mò và mong muốn khám phá những bí ẩn của vũ trụ.

Đăng ngày: 19/03/2024

"Ngôi sao mới" sáng như sao Bắc Đẩu sẽ bùng cháy trên bầu trời năm nay

Một vụ nổ tân tinh có thể nhìn thấy bằng mắt thường dự kiến sẽ trang trí bầu trời đêm năm nay với một " ngôi sao mới" sẽ nhanh chóng trở nên sáng như Sao Bắc Đẩu.

Đăng ngày: 19/03/2024
Sao chổi lớn hơn đỉnh núi Everest sắp xuất hiện

Sao chổi lớn hơn đỉnh núi Everest sắp xuất hiện

Theo các nhà thiên văn học, một sao chổi lớn hơn đỉnh núi Everest có thể được nhìn thấy bằng mắt thường trong những tuần tới, khi nó tiến vào sâu hơn vào hệ mặt trời sau hơn 70 năm.

Đăng ngày: 19/03/2024
NASA nhận được tín hiệu liên lạc từ tàu vũ trụ cách 24 tỷ km

NASA nhận được tín hiệu liên lạc từ tàu vũ trụ cách 24 tỷ km

Sau thời gian dài trục trặc liên lạc với tàu Voyager 1, NASA lần đầu tiên thu được tín hiệu có ý nghĩa từ tàu vũ trụ đang bay trong không gian liên sao.

Đăng ngày: 18/03/2024
Phát hiện phân tử hữu cơ trong vũ trụ hé lộ nguồn gốc thế giới giống Trái đất

Phát hiện phân tử hữu cơ trong vũ trụ hé lộ nguồn gốc thế giới giống Trái đất

Việc Kính thiên văn James Webb phát hiện ra những phân tử hữu cơ phức tạp trong vũ trụ có thể hé lộ cách thức các hành tinh có thể sinh sống được hình thành.

Đăng ngày: 18/03/2024
Tiêu điểm
Khoa Học News