Khoa Học News

“Khủng long sống” tại New Zealand – loài Tuatara – có tốc độ tiến hóa nhanh nhất

Trong một cuộc nghiên cứu về loài tuatara, “khủng long sống” của New Zealand, một nhà sinh vật học tiến hóa, chuyên gia ADN cổ đại, giáo sư David Lambert cùng nhóm nghiên cứu của mình thuộc Trung tâm Allan Wilson về sinh thái học và tiến hóa, đã khôi phục lại chuỗi ADN từ xương của những con tuatara cổ đại, khoảng 8000 năm tuổi.

Họ tìm ra rằng, mặc dù tuatara gần như không đổi về ngoại hình trong thời gian tiến hóa rất dài, chúng tiến hóa -- ở cấp độ ADN – nhanh hơn bất cứ loài vật nào đã từng được nghiên cứu. “Những gì chúng tôi tìm được đó là loài tuatara có tốc độ tiến hóa cấp phân tử cao chưa từng thấy”, giáo sư Lambert cho biết. Tốc độ tiến hóa của chim cánh cụt Adélie mà giáo sư Lambert và đồng nghiệp đã nghiên cứu ở Nam Cực cách đây nhiều năm, chậm hơn một chút so với tuatara. Tốc độ tiến hóa của tuatara nhanh hơn đáng kể so với các loài động vật bao gồm gấu hang, sư tử, bò và ngựa.

Tuatara ở New Zealand (Ảnh: iStockphoto/Robyn Grant)

“Loài tuatara làm mọi thứ đều chậm chạp, chúng lớn chậm, sinh sản chậm và trao đổi chất cũng rất chậm, nên chúng tôi cho rằng rất có thể chúng cũng tiến hóa chậm. Nhưng thực tế, ở cấp độ ADN, chúng tiến hóa rất nhanh. Điều này chứng minh một giả thuyết của nhà sinh vật học tiến hóa Allan Wilson, ông cho rằng tốc độ tiến hóa phân tử không đồng đều với tốc độ tiến hóa hình thái."

Allan Wilson là người tiên phong trong việc nghiên cứu sự tiến hóa ở cấp độ phân tử. Những lý thuyết của ông đã gây tranh cãi khi được giới thiệu cách đây 40 năm, nhưng cuộc nghiên cứu này chứng minh cho lý thuyết đó. Giáo sư Lambert cho biết kết quả tìm được sẽ giúp ích cho những nghiên cứu trong tương lai và sự bảo tồn loài tuatara. Cả nhóm đều hy vọng sẽ mở rộng công việc sang nghiên cứu sự tiến hóa của các loài khác.

“Chúng tôi muốn tiếp tục đánh giá tốc độ tiến hóa phân tử ở người, cũng như tiến hành thêm các cuộc nghiên cứu với loài chim moa và cá Nam Cực để xem liệu có phải tốc độ thay đổi ADN là không đồng đều. Có những xác ướp ở Andes và một số vật mẫu ở Siberia nơi chúng tôi cộng tác, vì vậy chúng tôi rất hy vọng sẽ có thể đo được tốc độ tiến hóa ở những động vật đó.”

Loài tuatara, Sphendon punctatus, chỉ có ở New Zealand, là thành viên sống sót duy nhất của loài bò sát đã tuyệt chủng Sphehodontia sống cùng khủng long và đã tách khỏi các loài bò sát khác 200 triệu năm trước trong kỷ Triat.

Tham khảo: Lamber et al: “Sự tiến hóa phân tử nhanh chóng ở động vật cổ xưa” Các nhà nghiên cứu bao gồm Jennifer M. Hay, Sankar Subramanian, Craig D. Millar, Elmira Mohandesan và David M. Lambert, Trends in Genetics. Tháng 3/2008 (http://dx.doi.org/10.1016/j.tig.2007.12.002)

Thông tin biên tập: Xem tại đây
Từ khóa liên quan:
TIN CŨ HƠN
4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

Một trong số chúng được mệnh danh là "Ông vua săn động vật máu nóng ở Việt Nam". Những loài rắn này đã được nhà nghiên cứu sinh vật rừng dày dặn kinh nghiệm Phùng Mỹ Trung có nhắc tới.

Đăng ngày: 01/10/2026
Cảnh giác với loài ếch đẹp chứa độc chết người

Cảnh giác với loài ếch đẹp chứa độc chết người

Được mệnh danh là loài sinh vật “độc” nhất thế giới, nọc độc của ếch phi tiêu khiến hệ thần kinh bị tê liệt, gây tê liệt các cơ và dẫn tới tử vong.

Đăng ngày: 30/09/2026
Trâu bò luôn quay đầu về một hướng

Trâu bò luôn quay đầu về một hướng

Nếu chẳng may bị lạc ở vùng nông thôn mà không có la bàn, bạn chớ vội hoảng. Theo các nhà khoa học Đức, bạn có thể xác định phương hướng bằng cách quan sát các đàn gia súc.

Đăng ngày: 30/09/2026
Bạn có biết: loài rùa sinh tồn qua mùa đông bằng cách... thở bằng mông

Bạn có biết: loài rùa sinh tồn qua mùa đông bằng cách... thở bằng mông

Rùa là loài động vật máu lạnh - vậy nên thân nhiệt của chúng thay đổi theo môi trường bên ngoài. Nếu nhiệt độ dưới nước là 1 độ C, thì thân nhiệt của rùa cũng là như thế.

Đăng ngày: 26/09/2026
Những loài mèo "đẹp lạ" trên thế giới

Những loài mèo "đẹp lạ" trên thế giới

Mèo là thú cưng được nhiều gia đình yêu thích. Với bộ lông mềm mại và vẻ đẹp đáng yêu những chú mèo dưới đây sẽ khiến bạn yêu thích ngay khi gặp mặt.

Đăng ngày: 25/09/2026
Vua chuột - hiện tượng kinh dị hiếm gặp và nguy hiểm

Vua chuột - hiện tượng kinh dị hiếm gặp và nguy hiểm

Bạn có biết thế giới còn tồn tại tới khái niệm vua chuột. Vậy vua chuột là gì? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé

Đăng ngày: 24/09/2026
Sinh vật độc lạ hệt như miếng sushi, nhưng chớ có đụng vào nhé...

Sinh vật độc lạ hệt như miếng sushi, nhưng chớ có đụng vào nhé...

Mỗi khi nhìn thấy con vật nào đó dễ thương, chúng ta thường nghĩ rằng: "Mang về nhà nuôi!".

Đăng ngày: 16/09/2026
Khoa Học News