Kiểm tra xác ướp, choáng vì virus gây "dịch bệnh lạ" 2.000 năm trước

Một loại virus cổ đại đã bám vào những con chấy trên tóc của xác ướp, kể lại câu chuyện về một dịch bệnh xảy ra ở Nam Mỹ 1.500-2.000 năm trước.

Kết quả phục hồi DNA từ da dầu hàng loạt xác ướp 1.500-2.000 năm tuổi từ nền văn hóa Ansilta ở tỉnh San Juan, miền Tây Argentina, đã giúp tìm ra bí mật ẩn trong các con chấy cổ đại, có vẻ lây lan mạnh trong một số quần thể Nam Mỹ thời bấy giờ. Nhưng đó không đơn thuần là một phiền toái về đầu tóc. Các con chấy này mang một loại virus, theo Acient Origins.


Một trong các xác ướp trong nghiên cứu - (Ảnh: Đại học Reading)

Đại diện nhóm nghiên cứu từ Argentina, Anh và Đan Mạch, phó giáo sư - tiến sĩ Alejandra Perotti từ Đại học Reading (Anh) cho biết kỹ thuật phục hồi DNA này nhắm vào chính những con chấy trên da dầu, thứ được bảo quản rất tốt ở các hài cốt cổ đại. Khi chúng đẻ trứng, một loại "xi măng" sinh học sẽ được tạo ra để gắn chặt trứng vào thân tóc. Thứ vật liệu gắn kết này có chứa rất nhiều tế bào người bên trong và được bảo quản cực kỳ tốt theo thời gian.

DNA cổ đại đã cho thấy mối liên hệ di truyền giữa 3 trong số các xác ướp và các quần thể người ở Amazon 2.000 năm trước. Kiểm tra toàn diện hơn cho thấy nền văn minh cổ xưa này đã được xây dựng bởi một nhóm người di cư từ khắp vùng đồng bằng Bắc Amazon đến Trung Tây Argentina.


Trứng chấy gắn kết vào thân tóc bằng một vật liệu đặc biệt mang DNA trong trạng thái cực tốt - (Ảnh: Đại học Reading)

Bài công bố trên tạp chí Molecular Biology and Evolution còn tiết lộ một thứ khác thường họ tìm thấy trong vật liệu gắn kết này: virus, một loại gây bệnh ung thư da và có thể đã lây lan trong nhiều quần thể cổ đại vào thời các xác ướp này còn sống.

Những phát hiện trên chứng minh triển vọng cho kỹ thuật phân tích DNA cổ đại từ vật liệu gắn kết trứng chấy và chân tóc trên các xác ướp, bởi lượng DNA họ thu thập được dồi dào ngoài mong đợi và lưu giữ được rất nhiều thông tin quan trọng.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
9 khám phá khảo cổ đang

9 khám phá khảo cổ đang "đi đường quyền" với khoa học, đến giờ vẫn chưa ai giải thích được

Trái đất ra đời từ 4,5 tỉ năm trước. Với lịch sử lâu đời như vậy, có rất nhiều bí ẩn trong quá khứ mà đến giờ chúng ta vẫn chưa thể tìm ra.

Đăng ngày: 02/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News