Kỷ lục thế giới về vụ lở đất nhanh nhất trong lịch sử
Vào ngày 18 tháng 5 năm 1980, núi lửa St. Helens ở tiểu bang Washington, Hoa Kỳ đã phát nổ mạnh mẽ, gây ra một trận động đất lớn. Vụ nổ làm cho đỉnh núi lửa sụp đổ và tạo ra một vụ lở đất khổng lồ. Đáng chú ý, vụ lở đất này được xem là nhanh nhất trong lịch sử với tốc độ lên đến 402,3 km/h.
Vụ lở đất nhanh bằng 1/3 vận tốc âm thanh (1.234 km/h) chỉ là một phần nhỏ trong thảm họa từ đợt phun trào núi lửa St. Helens ở Washington vào mùa xuân năm 1980. Tính đến nay, đây vẫn là sự kiện núi lửa chết chóc và gây nhiều thiệt hại nhất trong lịch sử nước Mỹ, theo IFL Science.
Cột tro bụi bốc lên từ đỉnh núi lửa St. Helens năm 1980. (Ảnh: History).
Theo Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), dấu hiệu về hoạt động ở núi St. Helens bắt đầu dưới dạng hàng loạt trận động đất nhỏ vào ngày 16/3/1980, dẫn tới đợt phun trào đầu tiên của ngọn núi trong hơn 100 năm vào ngày 27/3 cùng năm. Dòng hơi nước và tro làm vỡ chỏm băng ở đỉnh núi, tạo thành miệng hố rộng 75 m, nhưng vụ phun trào vẫn khá nhẹ so với những gì sắp tới. Các vụ phun trào nhỏ xảy ra trong vài tuần cho tới ngày 22/4, khi đợt hoạt động đầu tiên chấm dứt.
Tới tháng 5/1980, dấu hiệu có một chỗ phình phát triển ở sườn phía bắc ngọn núi ngày càng rõ. Chỗ phình đó là kết quả của magma trồi lên bên dưới mặt đất, tích tụ áp suất giống như quả bóng bay căng phồng. Thảm họa tồi tệ nhất xảy ra vào sáng ngày 18/5/1980 khi núi lửa St. Helens chấn động bởi trận động đất 5,1 độ. Ngay khi rung chấn xảy ra, đỉnh và chỗ phình của ngọn núi trượt xuống tạo thành trận lở đất lớn nhất từng được ghi nhận.
Trong khi lở đất diễn ra ở sườn phía bắc của St. Helens, buồng magma áp suất cao phụt lên như nút bần của chai rượu champagne, gây ra vụ nổ cực mạnh khiến bùn tro văng khắp khu vực rộng 600km2. Vụ phun trào phá hủy hoàn toàn cả khu vực chỉ trong 5 - 9 phút, giết chết mọi sinh vật sống trong phạm vi đó, nhà nghiên cứu Dan Miller ở USGS cho biết.
Giới chuyên gia ước tính vụ phun trào giải phóng 100 triệu tỷ joule năng lượng với Chỉ số phun trào núi lửa là 5, mức cao nhất trên đất liền ở Mỹ. Nhưng vào chiều tối ngày 18/5/1980, vụ phun trào bắt đầu chậm lại và ngừng hẳn vào ngày hôm sau.
Tổng cộng 57 người thiệt mạng trong thảm họa, chưa kể hàng nghìn động vật sinh sống ở khu vực xung quanh. Thiệt hại về tài sản là hơn 1 tỷ USD. Tro núi lửa lắng đọng được ghi nhận ở ít nhất 11 bang của Mỹ và 5 tỉnh của Canada. Các nhà khoa học cho biết núi lửa St. Helens nhiều khả năng phun trào lần nữa bởi những vụ phun trào tại đây thường diễn ra sau 100 – 300 năm.
25 sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử hình thành trái đất (phần 1)
Cuộc "mây mưa ân ái" đầu tiên có lẽ diễn ra cách đây 1,2 tỷ năm. Trong khi hành tinh xanh nơi đang chứa hơn 7 tỷ con người đã từng có thời gian "trắng bóc" như một quả cầu tuyết như một số vệ tinh của sao Mộc. Đáng ngạc nhiên thay, sự sống vẫn nảy mầm từ những nơi như thế.
Làm thế nào để cảm nhận được Trái đất quay mỗi ngày? Hãy quan sát 4 hiện tượng này nhé!
Chúng ta biết rằng trong vũ trụ này, về cơ bản tất cả các thiên thể đều quay, tất nhiên Trái đất của chúng ta cũng không ngoại lệ.
Các nhân vật trong những bộ truyện kinh điển trông sẽ ra sao khi được tái dựng với công nghệ AI?
Liệu các diễn viên trong phim chuyển thể từ tác phẩm văn học nổi tiếng có diện mạo giống với miêu tả trong sách hay không?
Công nghệ tương lai trong trí tưởng tượng của con người năm 1955
Một số công nghệ tưởng tượng này đã trở nên rất quen thuộc ngày nay.
Phong tục lễ Tạ Ơn khác biệt khắp năm châu
Lễ Tạ Ơn không chỉ có riêng ở Mỹ mà còn được tổ chức ở nhiều quốc gia với tên gọi, phong tục và nghi lễ riêng biệt.
Thợ rèn 19 tuổi dùng thiên thạch 4,5 tỷ năm tuổi rèn kiếm báu
Tristan Dare là một thợ rèn dao người Mỹ mới chỉ 19 tuổi, nhưng anh đã bước vào nghề từ năm 12 tuổi. Tuy còn ít tuổi nhưng tầm nhìn và cả tư duy nghệ thuật của anh không hề nhỏ.
