Kỷ lục thế giới về vụ lở đất nhanh nhất trong lịch sử
Vào ngày 18 tháng 5 năm 1980, núi lửa St. Helens ở tiểu bang Washington, Hoa Kỳ đã phát nổ mạnh mẽ, gây ra một trận động đất lớn. Vụ nổ làm cho đỉnh núi lửa sụp đổ và tạo ra một vụ lở đất khổng lồ. Đáng chú ý, vụ lở đất này được xem là nhanh nhất trong lịch sử với tốc độ lên đến 402,3 km/h.
Vụ lở đất nhanh bằng 1/3 vận tốc âm thanh (1.234 km/h) chỉ là một phần nhỏ trong thảm họa từ đợt phun trào núi lửa St. Helens ở Washington vào mùa xuân năm 1980. Tính đến nay, đây vẫn là sự kiện núi lửa chết chóc và gây nhiều thiệt hại nhất trong lịch sử nước Mỹ, theo IFL Science.
Cột tro bụi bốc lên từ đỉnh núi lửa St. Helens năm 1980. (Ảnh: History).
Theo Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), dấu hiệu về hoạt động ở núi St. Helens bắt đầu dưới dạng hàng loạt trận động đất nhỏ vào ngày 16/3/1980, dẫn tới đợt phun trào đầu tiên của ngọn núi trong hơn 100 năm vào ngày 27/3 cùng năm. Dòng hơi nước và tro làm vỡ chỏm băng ở đỉnh núi, tạo thành miệng hố rộng 75 m, nhưng vụ phun trào vẫn khá nhẹ so với những gì sắp tới. Các vụ phun trào nhỏ xảy ra trong vài tuần cho tới ngày 22/4, khi đợt hoạt động đầu tiên chấm dứt.
Tới tháng 5/1980, dấu hiệu có một chỗ phình phát triển ở sườn phía bắc ngọn núi ngày càng rõ. Chỗ phình đó là kết quả của magma trồi lên bên dưới mặt đất, tích tụ áp suất giống như quả bóng bay căng phồng. Thảm họa tồi tệ nhất xảy ra vào sáng ngày 18/5/1980 khi núi lửa St. Helens chấn động bởi trận động đất 5,1 độ. Ngay khi rung chấn xảy ra, đỉnh và chỗ phình của ngọn núi trượt xuống tạo thành trận lở đất lớn nhất từng được ghi nhận.
Trong khi lở đất diễn ra ở sườn phía bắc của St. Helens, buồng magma áp suất cao phụt lên như nút bần của chai rượu champagne, gây ra vụ nổ cực mạnh khiến bùn tro văng khắp khu vực rộng 600km2. Vụ phun trào phá hủy hoàn toàn cả khu vực chỉ trong 5 - 9 phút, giết chết mọi sinh vật sống trong phạm vi đó, nhà nghiên cứu Dan Miller ở USGS cho biết.
Giới chuyên gia ước tính vụ phun trào giải phóng 100 triệu tỷ joule năng lượng với Chỉ số phun trào núi lửa là 5, mức cao nhất trên đất liền ở Mỹ. Nhưng vào chiều tối ngày 18/5/1980, vụ phun trào bắt đầu chậm lại và ngừng hẳn vào ngày hôm sau.
Tổng cộng 57 người thiệt mạng trong thảm họa, chưa kể hàng nghìn động vật sinh sống ở khu vực xung quanh. Thiệt hại về tài sản là hơn 1 tỷ USD. Tro núi lửa lắng đọng được ghi nhận ở ít nhất 11 bang của Mỹ và 5 tỉnh của Canada. Các nhà khoa học cho biết núi lửa St. Helens nhiều khả năng phun trào lần nữa bởi những vụ phun trào tại đây thường diễn ra sau 100 – 300 năm.
Lõi Trái đất có thể bắt đầu xoay theo chiều ngược lại
Nghiên cứu mới công bố hôm 23/1 trên tạp chí Nature Geoscience hé lộ rằng thay đổi ở chiều quay của lõi trong Trái đất có thể diễn ra trong vòng vài thập kỷ tới.
Khám phá 5 hiện tượng ảo ảnh nổi tiếng nhất trên thế giới, đánh lừa mọi đôi mắt dù là tinh tường nhất
Bạn đã bao giờ chứng kiến hình ảnh của một chiếc thuyền bay, bóng người với vầng hào quang hay một thành phố mờ ảo trên mặt biển chưa?
Bí ẩn mỏ kim loại quý hơn vàng: Rất quan trọng trong chế tạo tên lửa nhưng độc tính rất mạnh và cực khan hiếm
Đây là một kim loại quý hiếm bậc nhất nhưng cực kì độc hại.
Giếng bí ẩn nghìn năm bốc mùi lạ mà nhân loại chưa thể chạm đáy
Chiếc giếng bí ẩn này nằm ở vùng sa mạc phía đông Yemen, là một lỗ hổng khồng lồ của Trái đất, được cho là đã tồn tại hàng triệu năm.
Liệu có thể dự đoán trước bộ phim nào thắng giải Oscar?
Giải thưởng Viện Hàn lâm thường được biết đến với tên Giải Oscar là giải thưởng điện ảnh của Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh (Hoa Kỳ).
Top 7 hiệu ứng tâm lý não bộ vẫn “đánh lừa” chúng ta mỗi ngày mà bản thân rất khó nhận ra
Sẽ luôn có lúc bạn nói lỡ lời, thiếu tập trung hay nhớ nhầm. Chúng đều có thể xuất phát từ một hiện tượng tâm lý mặc định của não bộ.
