Làm thế nào cá lấy oxy từ nước nhanh như vậy?

Trong nước có lượng oxy ít ỏi, thế nhưng cá lại có khả năng hấp thụ khoảng 75% oxy đi qua chúng; gấp đôi tỷ lệ oxy mà phổi của chúng ta chiết xuất từ ​​​hơi thở không khí.

Cá có thể thở theo nhiều cách khác nhau, nhưng phổ biến nhất là thông qua việc sử dụng mang. Các cơ quan phân nhánh này thường có bốn cặp, tất cả đều được bao bọc trong khoang mang. Các khoang này được bảo vệ bởi nắp mang, hay còn gọi là nắp mang, đóng vai trò thiết yếu đối với quá trình thở dưới nước như chính mang.

Khi hầu hết các loài cá hít thở, đầu tiên chúng đóng nắp mang lại và uống một ngụm nước. Sau đó, chúng mở nắp mang ra, tạo ra chênh lệch áp suất kéo nước qua mang, bao gồm các sợi giống như sợi chỉ được phân bổ đều dọc theo cung mang. Các sợi này được bao phủ bởi vô số mạch máu nhỏ gọi là mao mạch, ngoài ra còn có các phần mở rộng nhỏ gọi là phiến mang, giúp tăng thêm diện tích bề mặt của mang.

Khi nước đi qua các mao mạch này, màng đủ mỏng để các tế bào hồng cầu của cá kéo oxy hòa tan từ nước vào máu. Và giống như khi chúng ta thở bằng phổi, quá trình này giải phóng carbon dioxide, thoát ra ngoài nước qua nắp mang mở. Kỹ thuật này chỉ có hiệu quả dưới nước. Trên mặt đất, chênh lệch áp suất tạo ra do việc đóng mở nắp mang không đủ mạnh để kéo đủ không khí vào.


Cá thở thường xuyên hơn chúng ta rất nhiều.

Bên trong các phiến, máu chảy ngược hướng với nước, tạo ra hệ thống dòng chảy ngược giúp tối ưu hóa quá trình trao đổi khí. Trên thực tế, mang có thể hấp thụ khoảng 75% oxy đi qua chúng; gấp đôi tỷ lệ oxy mà phổi của chúng ta chiết xuất từ ​​​​hơi thở không khí. Cá cũng thở thường xuyên hơn chúng ta rất nhiều. Trung bình, một người trưởng thành hít thở từ 12 đến 18 lần một phút, trong khi hầu hết các loài cá kéo nước qua mang của chúng từ 20 đến 80 lần một phút.

Những con số đó thậm chí có thể khiến một vận động viên chạy marathon phải “chào thua”. Nhờ vào nhịp thở nhanh, thường xuyên và hiệu quả này, cá xử lý nhiều oxy hơn chúng ta rất nhiều.

TIN CŨ HƠN
Sự thật phía sau câu chuyện

Sự thật phía sau câu chuyện "Chú chim cánh cụt vượt 8.000km mỗi năm để về thăm ân nhân"

Những ngày qua, cả thế giới được đắm chìm trong câu chuyện cổ tích ngoài đời thực "Chú chim cánh cụt vượt 8.000km mỗi năm để về thăm ân nhân".

Đăng ngày: 09/03/2026
Những điều thú vị về loài cá sấu

Những điều thú vị về loài cá sấu

Sở hữu thân mình giống những loài bò sát từng sống ở thời tiền sử, cá sấu mang trong mình sức mạnh tiềm ẩn từ thời cổ đại, giúp chúng trở thành vua trên các đầm lầy, sông nước khắp vùng nhiệt đới.

Đăng ngày: 09/03/2026
Khám phá gây sốc về loài sư tử ít ai ngờ đến

Khám phá gây sốc về loài sư tử ít ai ngờ đến

Loài sư tử có thể sống được 14 năm trong môi trường tự nhiên và 20 năm nếu bị nuôi nhốt.

Đăng ngày: 09/03/2026
Điều gì xảy ra nếu bạn đánh thức một con gấu đang ngủ đông?

Điều gì xảy ra nếu bạn đánh thức một con gấu đang ngủ đông?

Ngủ đông là một hiện tượng tự nhiên hấp dẫn được quan sát thấy ở một số loài động vật, bao gồm cả gấu.

Đăng ngày: 09/03/2026

"Nuôi gà nhỏ nhất thế giới" - cơn sốt thú cưng mới có gì thú vị?

Gà mini là giống gà được lai giữa chim cút và gà gô đã trở nên phổ biến gần đây vì kích thước nhỏ và sản lượng trứng của chúng.

Đăng ngày: 09/03/2026
Những sự thật thú vị về loài nhện Tarantula

Những sự thật thú vị về loài nhện Tarantula

Tarantula là một họ nhện lớn với hơn 900 loài, phân bố chủ yếu ở các vùng nhiệt đới.

Đăng ngày: 08/03/2026
Thế giới động vật trong rừng nhiệt đới

Thế giới động vật trong rừng nhiệt đới

Với sự đa dạng sinh học, các khu rừng mưa nhiệt đới là nơi sinh sống thiết yếu của nhiều loài động vật như trăn Nam Mỹ, cá heo sông, ếch thủy tinh hay gấu chó.

Đăng ngày: 08/03/2026
Khoa Học News