Lần đầu tiên phân lập H2O thành hai loại "nước"

Đó là công trình nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí Nature do nhóm nhà khoa học Thụy Sĩ, Trung Quốc và Đức thực hiện.

Lần đầu tiên, giới khoa học phân lập được hai hình thái khác nhau của phân tử nước. Phân tử nước trước nay được biết đến tồn tại ở 2 dạng đồng phân riêng biệt chỉ khác biệt nhỏ ở cấp độ nguyên tử.

Khi tách thành công hai đồng phân, nhóm nghiên cứu có thể chứng minh rằng các đồng phân phản ứng khác nhau trong những phản ứng hóa học khác nhau.


Hai dạng nước khác nhau (mũi tên xanh và đỏ) phản ứng với các nguyên tử diazenylium với tốc độ khác nhau - (Ảnh: ĐH Basel (Thụy Sĩ)).

Về cơ bản, phân tử nước gồm 1 nguyên tử oxy đi kèm cặp nguyên tử hydro (H2O). Tuy nhiên, phân tử nước có thể được chia nhỏ hơn tùy vào tính chất hạt nằm giữa liên kết của cặp hydro.

Trung tâm này được giả tưởng như trục xoay (spin), mặc dù nó không thực sự quay vòng. Bù lại, đặc tính của hạt nhân trung tâm này ảnh hưởng tới vòng xoay của phân tử nước. Nếu các spin của cặp nguyên tử hydro xoay cùng chiều sẽ tạo ra đồng phân ortho-water, nếu xoay khác chiều sẽ tạo ra đồng phân para-water.

Hai đồng phân này giống nhau "như hai giọt nước" và rất khó để phân lập chúng. Tuy nhiên, GS. Stefan Willitsch (đồng tác giả) và cộng sự đã dùng điện trường để tách thành công.

Để kiểm tra hai đồng phân khác nhau sẽ phản ứng như thế nào với các chất, nhóm nghiên cứu dùng ion ultracold diazenylium (một dạng khí nitơ) để kiểm tra. Nhóm nghiên cứu nhận thấy para-water phản ứng nhanh hơn 25% so với ortho-water. Rõ ràng, trạng thái xoay của phân tử H2O bị ảnh hưởng bởi hạt nhân spin, từ đó, lực hấp dẫn giữa các phân tử trong phản ứng khác nhau.

Kết luận này được chứng minh một phần nữa qua mô hình mô phỏng trên máy tính.

GS. Willitsch tại ĐH Basel (Thụy Sĩ) nói: "Khi ta càng có khả năng điều khiển trạng thái phân tử, chúng ta càng dễ dàng phát hiện những cơ chế, động lực nền tảng khiến phản ứng hóa học xảy ra".

TIN CŨ HƠN
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Tết xưa nhà nhà đốt pháo giấy, Tết nay chỉ được bắn pháo hoa. Tết xưa cả gia đình quây quần gói bánh chưng, ngày nay nhiều gia định chọn bánh chưng bán sẵn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Một quốc gia là một chủ thể của luật quốc tế (một quốc gia có chủ quyền hoàn toàn) phải đáp ứng được những tiêu chuẩn sau.

Đăng ngày: 22/01/2026
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.

Đăng ngày: 16/01/2026
Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân

Ở Anh, có một ngôi trường được xem là "đào tạo nên quý tộc". Nhưng quý tộc không chỉ có lớp hào nhoáng bên ngoài...

Đăng ngày: 16/01/2026
Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh

“Nhà tắm” của con người trong quá khứ thường phụ thuộc vào địa vị xã hội cũng như nơi ở của họ. Những người giàu có thường sử dụng vải len hoặc vải mềm dễ giặt, thay cho giấy vệ sinh.

Đăng ngày: 16/01/2026
15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

Trang Elite Readers đã "lùng sục" và tổng hợp 28 loại quả kỳ lạ nhất thế giới và thật bất ngờ khi tới 15 loại quả có mặt ở Việt Nam.

Đăng ngày: 14/01/2026
Khoa Học News