Khoa Học News

Lộ diện loài tôm sinh sản vô tính 100 triệu năm tuổi

Hóa thạch tôm tiên từ kỷ Phấn trắng cho thấy loài này không cần con đực vẫn có thể sinh sản bình thường.

Mới đây, các nhà nghiên cứu hóa thạch nước ngọt ở kỷ Phấn trắng tại khu vực miền nam Australia đã hé lộ về một loài tôm nước ngọt mới đã tuyệt chủng, có tên khoa học là  Koonwarrella peterorum.


Hóa thạch Koonwarrella peterorum, loài tôm nước ngọt mới được mô tả với khả năng sinh sản vô tính (Ảnh: Bảo tàng Victoria).

Điểm đặc biệt của loài này là con cái có khả năng sinh sản mà không cần tới tinh trùng từ con đực - hay còn gọi là phương pháp sinh sản vô tính.

Theo đó, con cái tự sinh phôi thai từ một quả trứng chưa được thụ tinh. Phương thức sinh sản cực kỳ hiếm này được cho là tồn tại ở cả thực vật và động vật. Một số loài, chẳng hạn như thằn lằn đuôi trắng (Aspidoscelis uniparens) thậm chí có thể vừa sinh sản vô tính và hữu tính, theo một báo cáo trên Tạp chí Di truyền năm 2021.

Thomas Hegna, Phó Giáo sư cổ sinh vật học tại Đại học Bang New York (SUNY) cho biết đây là lần đầu tiên hiện tượng sinh sản vô tính được công nhận ở các giống tôm nước ngọt, dù trước đó, đã có một số giống tôm nước mặn có khả năng này.

Loài mới này được xác định từ 40 hóa thạch riêng lẻ tại khu bảo tồn địa chất Koonwarra, một địa điểm cổ sinh vật có niên đại từ 125 triệu đến 113 triệu năm trước, cùng rất nhiều hóa thạch, bao gồm cả lông vũ của khủng long.

Những nét kỳ lạ trong cấu tạo của Koonwarrella peterorum khiến nó trông không giống như các loài tôm hiện đại, mà có quan hệ gần hơn với khỉ biển (artemia salina), một loại tôm nước mặn.

Theo Hegna, một lý do khiến cho việc sinh sản vô tính trở nên rất hiếm ở các loài động vật là bởi phương pháp này không hoàn toàn tối ưu, khi luôn giữ nguyên mã gene của con trước, bất kể chúng tốt hay xấu. Trong khi đó, sinh sản hữu tính cho phép động vật tách các gene tốt khỏi các gene có hại, từ đó hướng chúng trở thành một giống loài hoàn thiện hơn.

TIN CŨ HƠN
Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Các nhà khoa học cho rằng thiết bị này sở hữu cấu trúc rất phức tạp, có thể theo dõi Mặt trời và Mặt trăng.

Đăng ngày: 06/06/2026
Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Theo đánh giá đây là một hóa thạch rất có giá trị đối với việc giải mã những bí ẩn cổ đại.

Đăng ngày: 31/05/2026
Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Các nhà khảo cổ học gần đây mới phát hiện trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng có hàng nghìn con vật thuộc các loài khác nhau đã được chôn cất cùng ông.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Nghiên cứu mới đây từ các nhà khoa học Úc chỉ ra rằng Theropods – loài khủng long ăn thịt khổng lồ - đã tiến hóa thành loài chim nhỏ bé ngày nay sau hơn 50 triệu năm.

Đăng ngày: 29/05/2026
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Theo các nhà khảo cổ học, họ tìm ra bằng chứng thời điểm sớm nhất tổ tiên loài người không “cởi truồng” là ở những khu vực khảo cổ như Gran Dolina thuộc dãy núi Atapuerca ở Tây Ban Nha, liên quan tới loài người Homo antecessor có niên đại khoảng 780.000 năm về trước.

Đăng ngày: 07/04/2026
Khoa Học News