Loài chim sử dụng "mã vạch" để tìm nơi giấu thức ăn

Một mã vạch xuất hiện trong não của chim Chickadee, giúp chúng luôn tìm được chính xác nơi đã cất giấu thức ăn.

Giống như loài sóc, chim Chickadee có thói quen giấu thức ăn của mình. Tuy nhiên, việc chúng có thể tìm lại chính xác nơi giấu thức ăn từng là một bí ẩn với khoa học trong suốt một thời gian dài.

Một nghiên cứu được công bố vào ngày 29/3 trên tạp chí Cell đã hé lộ bí mật về loài chim này. Hóa ra, để tìm được nơi giấu thức ăn, chim Chickadee phải nhờ đến một tập hợp tế bào thần kinh cụ thể nằm tại trung tâm trí nhớ của não để phát ra một hoạt động ngắn ngủi.


Việc ghi lại trí nhớ diễn ra ở loài chim Chickadee được các nhà nghiên cứu gọi là hệ thống "mã vạch" trong não. (Ảnh: Getty).

Cách thức hoạt động của việc này tựa như khi chúng ta sử dụng mã vạch để mã hóa, cũng như giải mã thông tin. Đối với chim Chickadee, chúng có thể tìm lại thông tin từ các ký ức qua từng giai đoạn, từ đó mô phỏng lại các sự kiện cụ thể trong quá khứ.

Selmaan Chettih, nhà thần kinh học tại Đại học Columbia, cho biết loại trí nhớ này là một thách thức khi nghiên cứu ở động vật. "Bạn không thể hỏi một con chuột xem nó đã hình thành những ký ức gì trong ngày hôm nay", Chettih chia sẻ. "Đó là một hành trình nghiên cứu kỳ công và vô cùng phức tạp".

Để nghiên cứu trí nhớ của chim Chickadee, Chettih và các đồng nghiệp đã xây dựng một tổ hợp đặc biệt, nhằm tái hiện lại những khu vực có thể giấu thức ăn, gồm 128 khu lưu trữ nhân tạo.

Nhóm nghiên cứu sau đó đưa các thiết bị thăm dò nhỏ vào não của 5 cá thể chim Chickadee, nhằm theo dõi hoạt động điện não của từng tế bào thần kinh, sau đó so sánh hoạt động đó với các bản ghi chi tiết về vị trí và hành vi cơ thể của chim.

Nhờ đó, họ phát hiện ra mỗi khi chim Chickadee tìm thấy đồ ăn tại nơi chúng cất giữ, một sóng não sẽ xuất hiện, và chúng được biểu hiện như một mã vạch. 

Tại đó, các tế bào thần kinh của chim Chickadee mã hóa sự hiện diện, cũng như thiếu vắng của các hạt thức ăn trong bộ đệm, tạo thành mối liên hệ giữa 3 mô hình hoạt động thần kinh khác nhau, gồm: mã hóa thông tin, mã hóa địa điểm và mã hóa loại hạt.

"Khi bạn nhớ lại một số sự kiện cụ thể đã xảy ra trong quá khứ, ký ức từng phần đó không thể tách rời khỏi nơi diễn ra sự kiện, hoặc thời điểm sự kiện đó xảy ra", Kazumasa Tanaka, nhà khoa học thần kinh tại Viện Khoa học và Công nghệ Okinawa, lý giải.

Đó cũng chính là cách thức mà các nhà khoa học dựa vào để giải mã bí ẩn ở loài chim Chickadee.

Selmaan Chettih cho rằng việc nghiên cứu "mã vạch" bộ nhớ ở chim Chickadee có thể mang đến cho chúng ta thêm nhiều kiến thức mới về cách thức hoạt động của bộ não và trí nhớ.

TIN CŨ HƠN
Lupus ban đỏ - Căn bệnh nguy hiểm ít được biết đến

Lupus ban đỏ - Căn bệnh nguy hiểm ít được biết đến

Hệ miễn dịch giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của tác nhân lạ. Mắc lupus ban đỏ hệ thống, hệ thống miễn dịch mất khả năng phân biệt lạ - quen và chống lại cơ thể.

Đăng ngày: 01/02/2026
Tác dụng thực sự của nhân sâm đối với sức khỏe

Tác dụng thực sự của nhân sâm đối với sức khỏe

Nhân sâm không phải là một thảo dược mới lạ với người Việt, tuy nhiên những tác dụng của nhân sâm không phải ai cũng hiểu rõ.

Đăng ngày: 01/02/2026
Lý do bạn nên thường xuyên cho gia đình ăn rau cải cúc vào mùa đông

Lý do bạn nên thường xuyên cho gia đình ăn rau cải cúc vào mùa đông

Mỗi khi trời trở lạnh, người ta lại thèm thuồng mùi vị thơm ngon dễ chịu của cải cúc được chế biến thành những món ăn nóng hổi, cho hợp tiết trời.

Đăng ngày: 01/02/2026
Ethylene oxide trong mì ăn liền là chất gì?

Ethylene oxide trong mì ăn liền là chất gì?

Ethylene oxide (hay còn gọi là oxiran và epoxit) là một hợp chất hữu cơ có công thức hóa học C2H4O, thường được tìm thấy ở dạng khí không màu và rất dễ cháy.

Đăng ngày: 01/02/2026
Những điều có thể chưa biết về cây lô hội

Những điều có thể chưa biết về cây lô hội

Nha đam hay còn gọi là lô hội, long tu, lưỡi hổ có thể coi là một tủ thuốc nhỏ trong nhà.

Đăng ngày: 31/01/2026
Thịt lươn rất bổ nhưng đối tượng nào không nên ăn thịt lươn?

Thịt lươn rất bổ nhưng đối tượng nào không nên ăn thịt lươn?

Thịt lươn bổ dưỡng nhưng những người bị bệnh gút, mỡ máu cao, trẻ có tiền sử dị ứng không nên ăn để tránh rủi ro sức khỏe.

Đăng ngày: 28/01/2026
Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Một hộp mứt Tết “chất lượng” là phải có khoảng chục loại hương vị khác nhau, màu sắc phải hài hoà, bao bì phải bắt mắt, hấp dẫn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Khoa Học News