Lý do các đốm màu khổng lồ phát sáng rực rỡ trong vũ trụ

Nguyên nhân khiến các đốm màu trong vũ trụ trở nên sáng rực là do sự hình thành của các ngôi sao mới bên trong nó.

Các nhà thiên văn học ở Trung tâm Nghiên cứu Vật lý học Thiên thể, trường Đại học Hertfordshire, Anh tìm ra nguyên nhân khiến các đốm màu trong vũ trụ phát sáng rực rỡ, Science Alert hôm 22/9 đưa tin.

Các đốm màu mang tên Lyman-alpha blob (LAB) phát ra ánh sáng cực tím rực rỡ, dù không thể nhìn thấy bằng mắt thường nhưng có thể phát hiện qua kính thiên văn hiện đại.

Đốm màu được phát hiện đầu tiên và được nghiên cứu nhiều nhất có tên LAB-1. Nó thực ra là một vật thể tương đối trẻ trong vũ trụ 13,8 tỷ năm tuổi và cách chúng ta khoảng 11,5 tỷ năm ánh sáng.


Các đốm màu phát sáng rực rỡ được phát hiện trong vũ trụ. (Ảnh: ESO).

Bằng cách quan sát từ nhiều kính viễn vọng khác nhau cùng với một số mô phỏng bằng máy tính hiện đại, các nhà thiên văn học kết luận nguồn gốc ánh sáng phát ra từ các đốm màu là do sự hỗn loạn khi các ngôi sao hình thành.

Đầu tiên, nhóm nghiên cứu sử dụng kính viễn vọng không gian Hubble, đài thiên văn W.M.Keck đặt tại Hawaii, và kính thiên văn Atacama Large Millimetre/Submillimeter Array (ALMA) ở Chile để quan sát LAB-1. Những hình ảnh chụp được cho thấy sự xáo động của các ngôi sao mới nằm sâu trong các đám mây hydro và các thiên hà nhỏ ở gần đang tuôn vào đó những vật chất để hình thành ngôi sao.

Sau đó, họ sử dụng dữ liệu từ kính thiên văn để mô phỏng trên máy tính và chỉ ra nguyên nhân phát sáng của LAB-1. Khi những ngôi sao mới hình thành bên trong đốm màu, chúng phát ra ánh sáng cực tím mạnh. Ánh sáng này được khí hydro tán xạ, phát ra quầng sáng rực rỡ.

"Nó giống như một cây đèn đường trong đêm sương mù, bạn nhìn thấy ánh sáng khuếch tán bởi vì ánh đèn phân tán trên các hạt nước li ti. Trường hợp này cũng vậy, cây đèn đường là thiên hà đang hình thành sao và sương mù là đám mây khí khổng lồ. Thiên hà rọi sáng những vật xung quanh nó", Jim Geach, nhà thiên văn học trường Đại học Hertfordshire, trưởng nhóm nghiên cứu, giải thích.

Bằng cách tìm ra lời giải cho bí ẩn này, Geach và các đồng nghiệp có thể tìm ra thiên hà lớn nhất trong vũ trụ được hình thành ở đâu và như thế nào. "Một thiên hà lớn hình elip đã hình thành trong LAB-1 và sẽ trở thành tâm của một cụm thiên hà khổng lồ", Geach nhận xét.

TIN CŨ HƠN
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Một hành tinh có quỹ đạo giống Trái Đất đang hình thành trong đám mây bụi xung quanh ngôi sao TW Hydrae cách chúng ta 175 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 02/03/2026
Truyền thuyết về 12 chòm sao

Truyền thuyết về 12 chòm sao

12 chòm sao hoàng đạo và những truyền thuyết về chúng. Bạn có bao giờ tự hỏi những biểu tượng xinh xắn đại diện cho cung hoàng đạo của mình có xuất xứ từ đâu? Biết được bí mật các chòm sao cũng là một cách để hiểu hơn về bản thân và những người xung quanh.

Đăng ngày: 27/02/2026
Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Khoa học đã từng chứng minh rằng chúng ta có thể thực hiện du hành thời gian - ít nhất là về mặt lý thuyết.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News